جاس ۇرپاققا بەرەتىن جوعارى ءبىلىمنىڭ ماڭىزى قاي ۋاقىتتا دا ارتپاسا كەمىگەن ەمەس. ونى قوعامنىڭ دامۋىنا ىقپال ەتىپ قانا قويماي, ونىڭ سۇرانىستارىن دا قامتاماسىز ەتەتىن الەۋمەتتىك ينستيتۋت دەپ ءبىلۋىمىز كەرەك. ويتكەنى, بۇگىنگى عالامدىق ايلاققا شىعىپ كەتكەن كەڭ اۋقىمدى جانە جان-جاقتى مازمۇنعا يە ەكونوميكالىق قارىم-قاتىناستار ەڭ الدىمەن جوعارى وقۋ ورىندارىندا كاسىبي دايىندالعان امبەباپ ماماندارعا دەگەن سۇرانىستى قالىپتاستىرىپ وتىر. مۇنىڭ ءوزى جوعارى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن جەر جۇزىندەگى وزىق عىلىم مەن تەحنيكانىڭ جەتكەن بيىگى بولىپ ەسەپتەلەتىن “الەمدىك ستاندارتقا” تالپىنۋعا يتەرمەلەيدى. ساپالىق جاڭا كوكجيەكتەردى – ينتەگراتسيانى يگەرۋى, ۇلتتىق ءبىلىم جۇيەسىنىڭ الەمدىك ستاندارتقا جاقىنداسۋى, ءبىرىن ءبىرى تولىقتىرۋى سياقتى جوعارى ءبىلىمنىڭ ينتەرناتسيالانۋ ۇدەرىسى ءجۇرىپ جاتىر. ونى بۇگىنگى الەمنىڭ وزگەرۋىنە ىڭعايلاستىرا دامىتقاندا عالامدىق دەڭگەيدەگى ۋاقىت تالابىنا ىلەسەتىن بولامىز.
بىرنەشە ونداعان جىلداردان بەرى ەۋروپالىق وداقتا جوعارى ءبىلىمدى ۇيلەستىرۋ, باسقارۋ ساياساتى جونىندە ارنالى جۇمىستار اتقارىلىپ كەلەدى. اۋقىمدى جانە باستاماشىل ىستەر ەۋرووداق ساياساتكەرلەرىنىڭ بولون دەكلاراتسياسىن قۇرۋىنا الىپ كەلدى. ارىپتەستەر اراسىندا ستۋدەنتتەر مەن وقىتۋشىلاردى, باسقارۋشى تۇلعالاردى جۇمىلدىرۋ, ەۋروپا ەلدەرىنىڭ جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىنداعى بايلانىس پەن ىنتىماقتى كۇشەيتۋ ارقىلى بىرىڭعاي ءبىلىم كەڭىستىگىندە موينى وزىق مەملەكەتتەردىڭ ۇلتتىق ءبىلىم جۇيەسىندەگى ەڭ ۇزدىك تاجىريبەلەردى تاراتۋعا مۇمكىندىك تۋدى. وسىنداي ۇيلەسىمدى ءارى ناتيجەلى ىستەرىمەن تۇتاس ەۋروپا الەمدى ء“بىلىم نارىعىنا” تارتىپ الدى.
جوعارى ءبىلىمنىڭ ۇلتتىق جۇيەسى ء“مولدىر” بولماي, دامۋ ۇيلەسىمدىلىگىنىڭ دە اۋىلى الىس. وعان ءبىلىم تسيكلىنىڭ (باكالاۆريات-ماگيستراتۋرا) ءبىر تۇرىنە كوشۋدى كەڭىنەن تاراتقاندا, ءبىلىم نەسيەسىنىڭ ىڭعايلى بىرىڭعاي جۇيەسىن (ەسەپتەۋ بىرلىگى) ەنگىزگەندە, بىلىكتىلىكتىڭ بىردەي فورماسىن قالىپتاستىرعاندا, اكادەميالىق بىلىكتىلىكتى ءوزارا مويىنداعاندا, مامانداردى ساپالى دايىنداۋدىڭ قۇرىلىمىن جانە باسقا دا ماسەلەلەردى جەتىلدىرگەندە عانا شامالاسۋعا بولادى.
سوڭعى ەكى ونجىلدىقتا قازاقستان جوعارى ءبىلىم سالاسىنداعى حالىقارالىق قارىم-قاتىناستى بەلسەندى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. ەلدىڭ الەمدىك ءبىلىم كەڭىستىگىندەگى جوعارى ءبىلىم ينتەگراتسياسى – قازاقستاننىڭ ۇزاق مەرزىمدىك ستراتەگيالىق باعىتتارىنىڭ ءبىرى. ەلىمىزدەگى جوعارى ءبىلىم جۇيەسىندە بىرنەشە جىلدان بەرى بولون ۇدەرىسىنە قوسىلۋ شارتتارىن ءىس جۇزىنە اسىرۋداعى ماقساتتى جۇمىستار اتقارىلدى. بۇل ەڭ الدىمەن, ءبىلىم قۇرىلىمىنىڭ اراقاتىستىلىعى مەن مەرزىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ جانە جاقىنداستىرۋ, سالالار بويىنشا باكالاۆر, ماگيستر, فيلوسوفيا دوكتورى دارەجەلەرىن الۋدا ءۇش ساتىلى جوعارى ءبىلىم جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم جۇيەسىنە كوشۋ شارالارى ەدى. ءبىزدىڭ رەسپۋبليكامىزدىڭ ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ج.تۇيمەباەۆتىڭ كۇش سالۋىمەن بيىل قازاقستان بولون كلۋبىنا تولىق كىردى.
بولون كەپىلدىكتەرىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ءبىز قانداي يننوۆاتسيالىق قادامدار جاساۋىمىز كەرەك؟
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا: “جوعارى ءبىلىم ەڭ بيىك حالىقارالىق تالاپتارعا جاۋاپ بەرۋى ءتيىس. ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارى الەمنىڭ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەتتەرى رەيتينگىنە تەڭەسۋگە تالپىنۋى كەرەك”, دەپ اتاپ كورسەتكەن بولاتىن. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ يننوۆاتسيالىق قىزمەتى ءبىلىم ساپاسىن كوتەرۋ پروبلەمالارىن شەشۋمەن بايلانىستى. بۇل ورايدا عىلىمي-ادىستەمەلىكتى قامتاماسىز ەتۋدىڭ جۇيەلىلىگى اسا ماڭىزدى, ول ءبىلىم ساپاسىن كوتەرۋدەگى باستى قۇرال بولىپ تابىلادى. الەمدىك ءبىلىم كەڭىستىگىندەگى ءوزارا ىقپال ەتۋ, مىسالى, شەتەلدىك تاجىريبەلەردى اكەلۋ, ماماندىقتاردى, فاكۋلتەتتەردى, تۇتاس جوعارى وقۋ ورنىن سەرتيفيكاتتاۋ جانە اككرەديتاتسيالاۋ, وقىتۋشى قۇرامىن, ستۋدەنتتەر الماسۋ سياقتى جۇمىستاردى ۇيىمداستىرۋدى ءبىلىم ورداسىنىڭ باسشىلىعى قامتاماسىز ەتەدى. ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندە جان-جاقتى, تەرەڭ ءبىلىمدى, ەڭبەك نارىعىندا باسەكەگە قابىلەتتى ماماندار دايىنداۋ ءۇشىن ۋاقىت ۇدەسىنەن شىعاتىن نەگىزگى قادامدار جاسالدى. الدىمەن مەملەكەتتىك ءبىلىم ستاندارتى بەكىتكەن ءبىلىم ساپاسى مەن ونىڭ جوعارى دەڭگەيىنە جەتۋدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ساپالى باسقارۋ جۇيەسى جاسالدى. سونىمەن قاتار, ۋنيۆەرسيتەتتى دامىتۋداعى باسىم باعىتتارىنىڭ ستراتەگيالىق جوسپارى قابىلداندى. يننوۆاتسيالىق جانە وقىتۋدىڭ نەسيەلىك تەحنولوگيالارىن وقىتۋشىلار مەن پروفەسسورلار ءوز تاجىريبەلەرىنەن وتكىزىپ, ونى وقۋ ۇدەرىسىنە ەنگىزدى.
سوڭعى جىلدارى وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرامىنا جانە ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاعا دا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. وقىتۋدىڭ ساپاسىن ۋنيۆەرسيتەتتەگى وقىتۋشى-پروفەسسور قۇرامىنىڭ جوعارى الەۋەتىنەن ءبولىپ قاراۋعا بولمايدى. ۋنيۆەرسيتەتتە وتەتىن ساباقتىڭ, باعدارلامانىڭ ۋاقىت قۇبىلىستارى مەن قوعامداعى وزگەرىستەرگە دەر كەزىندە جاۋاپ بەرە الاتىن, بۇگىنگى ومىرمەن ساباقتاستىق قابىلەتىن انىقتايتىن جۇمىستار رەتى ءوز الدىنا ءبىر توبە. جوعارى وقۋ ورنىندا قازىرگى زامان تالابىنا ىلەسە الاتىن مىقتى ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازا بولماي, باسەكەگە قابىلەتتى مامانداردى ساپالى دايىنداۋ مۇمكىن ەمەس. ۋنيۆەرسيتەتتەگى ماماندىقتار بويىنشا ءبىلىم باعدارلامالارىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن مامانداندىرىلعان اۋديتوريالار, وقۋ جانە عىلىمي زەرتحانالار جابدىقتالعان. جوعارى وقۋ ورنى ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىستەرىن ۇيىمداستىرۋدىڭ جانە ونىڭ ساپاسىن, ۋنيۆەرسيتەت ءيميدجىن كورسەتەتىن ماركەتينگتىك شارالار وتكىزىپ تۇرادى. يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى پايدالاناتىن ساباقتىڭ جاڭا فورمالارى تاجىريبەگە ەنگىزىلدى, ستۋدەنتتەردىڭ ىزدەنۋى ءۇشىن جاعداي جاسالدى, ءبىر رەتتىك اقىسىز باعدارلامالار بەرۋ, ەلىمىزدە جانە شەت ەلدەردە جۇمىسقا ورنالاستىرۋعا كومەك بەرۋ سياقتى كوتەرمەلەۋ جولىمەن ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋ ءىسى كۇش الىپ كەلەدى.
جوعارى ءبىلىمنىڭ مەملەكەتتىك ستاندارتىن جانە ونىڭ بىلىكتىلىك سيپاتىن انىقتاۋ ءبىلىم ساپاسىن كوتەرۋدىڭ ماڭىزدى شارتتارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. جوعارى وقۋ ورنىن بىتىرگەلى وتىرعان تۇلەك ءوزى العان ماماندىعىمەن قوسا ەكونوميكادان, ۇيىمداستىرۋ-باسقارۋ ىسىنەن دە مول حاباردار بولۋى قاجەت. ونىڭ ءوزى قالاعان سالادا كەزدەسەتىن ءتۇيىندى ماسەلەلەردى, مىندەتتەردى بەلگىلى دارەجەدە شەشە الاتىنداي, الەۋمەتتىك قابىلەت-قارىمى ءبىلىم ورداسىندا قالىپتاسۋى ءلازىم. ال ءبىزدىڭ مىندەت كاسىپتىك باعدار جاساۋ جانە ءبىلىم بەرۋدىڭ جان-جاقتى مازمۇنىن بايىتۋ, ونىڭ ءوزىمىز قالاعان ناتيجەسىن كورۋ بولىپ تابىلادى. ال ول الدىمەن ابيتۋريەنتتى دۇرىس تاڭداۋدان باستالادى, ودان ءارى بەلگىلى باعىتتا قۇرىلعان وقۋ جوسپارىنا ىلەسىپ, ۇلگەرىپ وتىرۋ بولماق. ستۋدەنتتەر تەوريالىق بىلىممەن شەكتەلمەي, ونى تاجىريبە جۇزىندە ءتۇيسىنىپ, قولدانا بىلۋگە ءتيىس. ولار العان ءبىلىمىن ءوندىرىس الاڭدارىندا تەرەڭدەتىپ, بەكىتە تۇسەدى. ۋنيۆەرسيتەتتە ۇيىمداستىرىلعان تاجىريبەنىڭ بارلىعى دا شىنايى, وندىرىستىك جاعدايعا بەيىمدەلگەن. ۆەتەرينار دارىگەرى ماماندىعىن الاتىن ستۋدەنتتەر وقىتۋشىلارىمەن بىرگە كونكۋرستاردان ۇتىپ العان تەندەرلەرى بويىنشا جانۋارلاردى ەگۋ جۇمىستارىنا قاتىسادى. بولاشاق ينجەنەرلەر “اگروماشحولدينگ” اكتسيونەرلىك قوعامىندا تاجىريبەدەن وتەدى, زاۋىتتا دۆيگاتەلدەردى جينايدى, وسىندا جىلجىمالى ساباقتار جۇرەدى. ستۋدەنت-جۋرناليستەر ەكىنشى كۋرستان باستاپ وبلىستاعى گازەت-جۋرنال, تەلەۆيزيا رەداكتسيالارى قىزمەتىنە بەلسەنە ارالاسادى, ال كانيكۋل ۋاقىتىندا اقىلى جۇمىسقا ورنالاسادى. وسىلاي ءبىزدىڭ ستۋدەنتتەر ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا ءجۇرىپ-اق تەوريالىق بىلىممەن بىرگە بولاشاق ماماندىعىنا توسەلىپ قالادى.
ءبىلىم ورداسىندا جۇرگىزىلىپ تۇراتىن ماركەتينگتىك زەرتتەۋلەر ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەت دايىنداعان مامانداردىڭ قانشالىقتى سۇرانىسقا يە ەكەندىگىن بىلۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. مىسالى, 2008 جىلى تۇلەكتەردىڭ 87.4 پايىزى جۇمىسقا ورنالاسسا, 2009 جىلى بۇل كورسەتكىش 95 پايىزدى قۇرادى. ستۋدەنتتەردىڭ پراكتيكالىق جۇمىستارىن شەتەلدەردە وتۋىنە نازار اۋدارىپ وتىرامىز. بىزدەگى بۇل ماسەلەنىڭ شەشىمىن تابۋىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ گەرمانياداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى نۇرلان ونجانوۆ پەن ەلىمىزدىڭ ماينداعى فرانكفۋرت قالاسىنداعى باس كونسۋلى بەيبىت اتامقۇلوۆ قولداۋ, كومەك كورسەتىپ وتىرادى. 2009 جىلى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتتەرى, ماگيسترانتتارى مەن وقىتۋشىلارى گەرمانياداعى اكادەميالىق ءبىلىم قىزمەتى جانە “تەمپۋس” باعدارلامالارى بويىنشا ستاجيروۆكادان ءوتتى. ستۋدەنتتەرىمىز گەرمانيا ەلشىلىگى ۇيىمداستىرعان DAAD باعدارلاماسى شەڭبەرىندە سول ەلگە بارىپ, جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وقۋ باعدارلامالارىمەن تانىسۋعا مۇمكىندىك الدى.
جاڭا وقۋ جىلىنان باستاپ وقۋ ۇدەرىسىنە جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ قالاۋى بويىنشا ۇستەمە ساباقتار قوسۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل, ءسوز جوق, ۋنيۆەرسيتەت تۇلەكتەرىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتىگىن جوعارىلاتادى دەگەن ۇمىتتەمىز. سەبەبى, بۇگىندە جوعارى ونىمگە ۇمتىلعان ءوندىرىس جانە اۋىل شارۋاشىلىعى كاسىپورىندارى يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە ۇمتىلادى. سوندىقتان ءبىلىم اقپاراتتانۋىن, ۇدەرىستەر اۆتوماتتانۋىن, يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى يگەرۋ ءبىز ءۇشىن دە وقۋ ۇدەرىسىندەگى باسىم باعىتتار بولىپ وتىر.
قازىرگى قوعامنىڭ دامۋى ەلىمىزدىڭ اقپاراتتانۋدىڭ جاڭا ساتىسىنا كىرۋىنە, ياعني جەلىلى تەحنولوگيانى دامىتۋعا, مونيتورينگتىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىن ەنگىزۋگە, ءبىلىم ساپاسىن تالداۋعا تىكەلەي بايلانىستى. ۋنيۆەرسيتەتتە وقىتۋدىڭ كرەديتتىك جۇيەسىن باسقارۋدى اۆتوماتتاندىرۋدىڭ, ونىڭ ىشىندە وفيس-تىركەۋشى اقپاراتتىق جۇيەسى, تەستىلەۋ سەكتورى, قۇرامىندا ءبىلىم ورداسىنىڭ كورپوراتيۆتىك جەلىسى, www-سەرۆەرى, مالىمەتتەر بازاسى سەرۆەرى, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ پوشتا سەرۆەرى بار قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرىنىڭ مۇمكىندىگى كەڭەيتىلۋ ۇستىندە. ستۋدەنتتىڭ پانگە جازىلۋى جانە جەكە وقۋ جوسپارىن قۇرۋ جۇمىسى اۆتوماتتاندىرىلعان. بۇل ستۋدەنتتىڭ بەرگەن جاۋابىن تالداۋعا, ونىڭ ايقىندىعى جانە جاريالىلىعى ءۇشىن وتە ماڭىزدى, ولارعا تەستىدەن كەيىن ءوزىنىڭ بەرگەن جاۋابىنىڭ دۇرىستىعى كورسەتىلەدى, ەگەر كۇدىگى بولسا ەمتيحاندى قايتا تاپسىرۋعا اپەللياتسيا بەرۋىنە بولادى. ءبىلىم ورداسىندا ىشكى اقپاراتتىق ءبىلىم پورتالى جۇمىس ىستەيدى. قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى قازىر ءبىلىم قىزمەتى سەكتورى جانە ساپالىق مەنەدجمەنت قۇرالى رەتىندە ەلەكتروندىق رەكتورات قۇرۋ جۇمىسىن بەلسەندى جۇرگىزىپ وتىر.
ءبىلىم وشاعىنداعى وقۋ ۇدەرىسىندە اقپاراتتىق تەحنولوگيانى پايدالانۋعا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. قازىرگى زامانعى تەلەكوممۋنيكاتسيا مەن كومپيۋتەردىڭ دامۋى اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردى ءبىلىم بەرۋدىڭ ءبىر قۇرالى رەتىندە پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. بۇل, ارينە, وقىتۋدى, ونىڭ تيىمدىلىگى مەن ساپاسىن ارتتىرا تۇسەدى. اقپاراتتىق تەحنولوگيالار ارقىلى وقىتۋ, دامىتۋ, باقىلاۋ, انىقتامالىق, جاتتىعۋ, يمميتاتسيالىق جانە دياگنوستيكالىق باعدارلامالار كەڭىنەن قولدانىسقا ەندى. ولاردىڭ ءار ماقساتتاعى باعىتتارى پەداگوگيكالىق مىندەتتەردىڭ كەڭ كولەمدە ءتيىمدى شەشىلۋىنە جول اشادى. قۇرامىندا ديپلوم نەمەسە كۋرس جۇمىسىنىڭ جەتەكشىسى بولىپ تابىلاتىن بەلگىلى ءپان وقىتۋشىسى مەن اقپاراتتىق تەحنولوگيا فاكۋلتەتىنىڭ وقىتۋشىلارى, كومپيۋتەرلىك جۇمىستاردى اتقاراتىن ستۋدەنت-پروگرامميست بار توپ وزدەرىنىڭ جەكە ەلەكتروندىق وقۋلىعىن جاساپ شىعارادى.
ءبىلىم وردالارىنىڭ قاسيەتتى مىندەتىنە قاتىستى “الدىمەن – ادام, سونان سوڭ – مامان” دەگەن قاناتتى ءسوز بار. راسىندا, جوعارى وقۋ ورنىنىڭ اتقاراتىن سان الۋان جۇمىسى تەك مامان دايىنداۋعا عانا ەمەس, الدىمەن قوعام, سول قوعامدى جاڭارتاتىن رۋحاني جان دۇنيەسى باي ادام قالىپتاستىرۋعا باعىتتالۋى ءتيىس. بۇل ورايدا ءبىلىم ورداسىندا جاستار تاربيەسىنە جاڭا كوزقاراس تۇرعىسىنان قاراعان دۇرىس, سول ءۇشىن ماڭىزدى ادىستەمەلىك جاڭالىقتار ەنگىزۋ الدىڭعى ورىندا تۇرادى. كرەديتتىك تەحنولوگيا بۇرىنعى قالىپتاسقان ادىستەمەدەي ەمەس, ستۋدەنتتىڭ دارا ءبىلىم الۋىن, جەكە, ءوز بەتىمەن جۇمىس ىستەۋىن قاراستىرادى. دەگەنمەن, ۇجىمدا جۇمىس ىستەي الاتىن, كوپشىلىكتىڭ پىكىرىمەن ساناسا بىلەتىن, ءتىل تابىساتىن جان-جاقتى ماماندار دايىنداۋ ءۇشىن بىزگە باسقا دا تەتىكتەردىڭ قاجەتتىگى دە بىلىنەدى. ول ءۇشىن وقىتۋشىلاردىڭ ستۋدەنتتەرمەن جەكە جۇمىسىنىڭ, ەدۆايزەرلەردىڭ ءرولىن كوتەرەتىندەي, سونىمەن قاتار ستۋدەنتتەردىڭ ءوزىن-ءوزى باسقارۋ سياقتى جانە كوپتەگەن باسقا فاكتورلاردى نازارعا الا وتىرىپ, تاربيەنىڭ عىلىمعا نەگىزدەلگەن تۇپكىلىكتى جاڭا فورمالارى مەن ادىستەمەلەرى كەرەك. بۇل ورايدا ستۋدەنتتەردىڭ ءوزىن-ءوزى باسقارۋى ىلعي دا قولداۋعا لايىق, وندا ءار جاستىڭ وزىندىك تۇلعاسىن كوتەرۋ تەتىگى جاسالادى. ۋنيۆەرسيتەتتە ستۋدەنتتى ىنتالاندىرۋ, ستيپەنديانى كوبەيتۋ, اتاۋلى ستيپەنديا بەكىتۋ, باسقا دا ماتەريالدىق جەڭىلدىكتەر جاساۋ ارقىلى جۇزەگە اسادى. بۇگىندە وقۋ ورنىندا ا.بايتۇرسىنوۆ, ا.يمانوۆ, ك.سكريابين, ك.ساعاديەۆ اتىنداعى ستيپەنديالاردى 16 ستۋدەنت الادى. بارلىق ستۋدەنتتەردىڭ شامامەن 5 پايىزى رەكتوردىڭ گرانتىمەن وقىسا, 15 پايىز ستۋدەنتكە ءتۇرلى جەڭىلدىكتەر جاسالعان. “سپورت بارلىعىمىز ءۇشىن”, “مادەنيەت بارلىق جاستار ءۇشىن” ۇستانىمدارى شەڭبەرىندە ستۋدەنتتەرگە تاربيە بەرۋدىڭ ۇزاق مەرزىمدى باعدارلاماسى بار. “بۇلاق كورسەڭ, كوزىن اش” دەگەن حالقىمىز, ءبىلىم ورداسىندا ستۋدەنتتەردىڭ ءبىرىنشى كۋرستا-اق بايقالعان قابىلەتى مەن تالانتىن ودان ءارى ۇشتاۋعا مۇمكىندىكتەر جاسالادى. بۇل ءۇشىن ۋنيۆەرسيتەتتە “سۇڭقار” سپورت كلۋبى, “ونەر” ستۋدياسى, دەبات كلۋبى جانە كوپتەگەن ۇيىرمەلەر مەن سەكتسيالار جۇمىس ىستەيدى. ءبىزدىڭ ستۋدەنتتەر تەك وبلىس ايماعىندا عانا ەمەس, رەسپۋبليكا كولەمىندەگى جارىستارعا قاتىسادى. سوڭعى وقۋ جىلىندا ۋنيۆەرسيتەتتىڭ 8 ستۋدەنتى قىسقى ۋنيۆەرسيادانىڭ جەڭىمپازى اتاندى.
بۇگىنگى ءبىلىم بەرۋ ءىسى ساپالى بولۋ ءۇشىن وسى سالاداعى ۇستانىمدارىمىز دا ۋاقىت تالابىنا قاراي وزگەرۋى كەرەك. تۇلەك جوعارى وقۋ ورنىن بىتىرگەندە العان ءبىلىمىن, داعدى جانە بىلىگىن مىسە تۇتسا تۇيىققا تىرەلەدى, سوندىقتان كاسىبي دەڭگەيىن كوتەرىپ, وعان قوسا رۋحاني بايىپ وتىرۋ ءۇشىن ول عۇمىر بويى, ءوز بەتىمەن ءبىلىم الۋدى جالعاستىرادى. ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا ستۋدەنتتى وسىنداي جولعا باعىتتاۋ ۇستازدار مىندەتى بولىپ وتىر.
سونىمەن بىرگە, ءبىلىم ساپاسىن باسقارۋ تەحنولوگياسىن, جۇيەسىن جەتىلدىرۋ – ۋاقىت تالابى. قامقورلىق كەڭەسى, تۇلەكتەر قاۋىمداستىعى, جۇمىس بەرۋشىلەر مەن ينۆەستورلار كەڭەسى سياقتى بىرلەسىپ, ىنتىماقپەن جۇمىس ىستەۋدىڭ جاڭا فورمالارىن پايدالانامىز. ولار ستۋدەنتتەردىڭ وقۋ ۇدەرىسىنىڭ ساپاسىنا, تۇلەكتەردىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋىنا وڭ ىقپال ەتەدى جانە وقۋ بىتىرگەن جاستاردىڭ كەيىنگى وسۋىنە جاعداي جاساسا, بۇل ناتيجەلى ساباقتاستىق بولار ەدى. ۋنيۆەرسيتەتتە ليتسەنزيالاۋ, مەملەكەتتىك اتتەستاتسيالاۋ جانە اككرەديتاتسيالاۋ سياقتى بۇرىننان ءوتىپ كەلە جاتقان تەتىكتەر نەگىزىندە ءبىلىم ساپاسىن تەكسەرۋدى جەتىلدىرۋگە ايرىقشا ماڭىز بەرىلەدى. بۇگىندە جوعارى وقۋ ورنى اككرەديتاتسيادان وتۋگە دايىندىق جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە, بولاشاقتا بىرنەشە ماماندىقتى حالىقارالىق اككرەديتاتسيادان وتكىزۋ جوسپاردا بار.
ءبىلىم ورداسىنداعى جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ باسىم باعىتىنىڭ ءبىرى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ اتىن اسقاقتاتىپ, بولاشاق ستۋدەنتتەر ءۇشىن ونىڭ بەدەلىن كوتەرۋ بولىپ وتىر. وعان ءبىرىنشى كەزەكتە جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ايماقتاعى جانە جالپى رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى رەيتينگىن كوتەرگەندە قول جەتەتىنى تاعى انىق.
بيىل احاڭ اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەت 70 جىلدىق مەرەيتويىن اتاپ ءوتتى. ادەتتە, مەرەيتويدى اتاۋ دۋىلداتىپ توي جاساۋ ەمەس, كوپ جىلعى ەڭبەكتىڭ ناتيجەسىن, جاستاردىڭ قاپەرىندە جۇرەر ونەگەلى ىستەردى جۇرتشىلىققا پاش ەتۋ بولماق. ءبىلىم ورداسىنىڭ قۋانىشىنا كەلگەن قوناقتار مەن تۇلەكتەر ۋنيۆەرسيتەتتىڭ جاڭادان جاساقتالعان مۋزەيىن تاماشالادى. سونىمەن قاتار, ۇلت ۇستازى احمەت بايتۇرسىنوۆتىڭ ۋنيۆەرسيتەت جانىنداعى مۋزەيى جاڭادان جوندەلگەن تاريحي عيماراتقا كوشىرىلدى. گۋمانيتارلىق-الەۋمەتتىك فاكۋلتەتىندەگى ارحەولوگيا عىلىمي زەرتحاناسىنىڭ جيناقتاعان ولجالارى دا وسى عيماراتتىڭ ەكىنشى قاباتىنان ورىن الدى. بۇگىنگى جاستارعا ەلىمىزدىڭ, تۋعان جەردىڭ ءار تالىنىڭ, ءار تاسىنىڭ تاريحىن بىلۋگە, وعان دەگەن سۇيىسپەنشىلىككە تاربيەلەگەندە عانا وتانىمىزدىڭ پاتريوتىن قالىپتاستىرامىز. ءبىز ءبىلىم ورداسىنىڭ مەرەيتويىن اتاپ ءوتۋدى وسى تۇرعىدان ۇيىمداستىردىق, ستۋدەنتتەرگە وسىلاي تۇسىندىردىك.
ەلىمىزدىڭ باستى بايلىعى – ادام. قوعامنىڭ دامۋ ستراتەگيالارىن جۇزەگە اسىرۋ ءبىلىم جۇيەسىنەن ورىستەتىلگەن, تولىمدى جۇمىستاردى تالاپ ەتەدى. قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك دامۋ ديناميكاسىنا جان-جاقتى ءبىلىم العان, جان-جاقتى دامىعان زامانداستاردىڭ ءىسى مەن ويى تارازى. ال بۇل جۇيەنىڭ ەلىمىزدىڭ بارلىق جاستاعى ازاماتتارىنىڭ ۇزدىكسىز ءبىلىم الۋىنا, بىلىمگە, عىلىمعا نەگىزدەلگەن ەكونوميكا تالاپتارىنىڭ وزگەرىستەرىنە ناقتى جاۋاپ بەرە الاتىن قابىلەتىن دامىتۋعا قولايلى جاعداي جاساي الۋى قاي ۋاقىتتا تا ماڭىزىن جويمايدى. ۇلت ۇستازى احاڭ اتىنداعى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى دە وسى جولدا كەلەدى.
اسقار نامەتوۆ, ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى, ۆەتەريناريا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى.
قوستاناي.