ستاديوندار سايىسقا ساي ما؟
ءبىز وتكەن جولى برازيليادا ەندى اپتاعا جەتپەيتىن شامادا سورەدەن شىققالى تۇرعان الەم چەمپيوناتىنا دايىندىققا قاتىستى ءالى شەشۋى تولىق شەشىلمەگەن جۇمباق جايتتار جەتكىلىكتى ەكەنىنە ءبىرشاما توقتاپ ءوتىپ ەدىك. ال بۇل ازىرلىكتىڭ باستى ساۋالى, البەتتە, وندا سايىستار وتەتىن ستاديونداردىڭ سايلىلىعى مەن جولاۋشى جۇرت جايلاساتىن جاتىنجايدىڭ جايلىلىعى تاراپىنان وربىسە كەرەك.
راسىندا جۇمىسى بارىسىندا فيفا حاتشىلارىن جۇرەك تالماسى دەرتىنە دەيىن دەرلىك جەتكىزگەن وسى سپورت ارەنالارى توڭىرەگىندەگى تالاس پەن جانجال قازىر دە تۇتانعان تۇرقىنان تومەندەمەي تۇر. ويتكەنى, دوپ دوداسى ماتچتارىن قابىلدايتىن كەشەندەردىڭ ءبارى بىردەي دايىندىق ساپىنا قويىلىپ ۇلگەرمەگەن سياقتى. سوندا دا بولسا, اۋىزدى قۋ شوپپەن سۇرتە بەرۋگە دە بولمايتىنىن ايتادى ەندى بىرقاتار ماماندار. سونىمەن, كەلەسى اڭگىمەنى ستاديونداردىڭ سيپاتتارى تۋراسىنان قايىرعىمىز كەلىپ وتىر.
بەلۋ-وريزونتي. «مينەيراۋ». سىيىمدىلىعى: 62 170 ادام. اڭگىمەنى كەشەننىڭ دايىندالۋ دەرەگىندەگى دۇرىس سيپاتتاردان باستاساق, ول بۇدان ءبىر جىل بۇرىن-اق وزىنە تيەسىلى جۇمىستارىن تولىق اتقارىپ شىققان ەكەن. كەزىندە جۇرتقا بەلگىلى فۋتبولشى رينالدينو فينتتەرىنە تالاي تامسانعان ستاديون بىلتىر ازىرلىك ساپىنا قويىلعان بويدا كونفەدەراتسيا كۋبوگى ماتچتارىن دا وتكىزىپ ۇلگەردى. بىراق جاقىندا وسى ماڭدا تۇرعان قاتتى جەل كەشەننىڭ توبەسىن ۇشىرىپ اكەتىپتى. وسى جايت جۇرت كوڭىلىنە ەپتەپ قاياۋ تۇسىرگەن سياقتى.
برازيليا. «مانە گاررينچا». سىيىمدىلىعى: 70 000 ادام. ءبىر زاماندارى «حالىق قۋانىشى» دەگەن ۇلكەن ماراپاتقا يە بولعان اتاقتى فۋتبولشى ەسىمىندەگى ستاديون ەلدىڭ استاناسىندا ورنالاسقان. ونى قايتا جاڭعىرتۋعا ارنالعان جۇمىستار 2010 جىلى قولعا الىنىپتى. الايدا, بۇل جۇمىستار ءۇشىن برازيليا بيۋدجەتى ءبىر تيىن دا شىعارماپتى. سوعان قاراماستان, ول كەرەمەت ەتىپ جاسالعان. بەلگىلى فۋتبولشى روماريونىڭ ايتۋىنشا, وسىعان جۇمسالعان قارجىعا 8 مىڭ جاڭا مەكتەپ عيماراتىن سالىپ, 39 مىڭ مەكتەپ اۆتوبۋستارىن ساتىپ الۋعا نەمەسە 28 مىڭ سپورت الاڭدارىن دايىنداۋعا بولادى ەكەن. ال وتكەن جىلى فيفا ارحيتەكتۋرانىڭ ۇزدىك ۇلگىسى, ياعني شەدەۆرى سانالىپ وتىرعان بۇل ستاديونعا قوسىمشا جاڭا ءشوپ توسەۋدى تالاپ ەتىپتى. تاپسىرما سول بويى بىردەن ورىندالعان. قازىر كەشەن چەمپيوناتتى قابىلداۋعا ساقاداي-ساي تۇر.
كۋريتيبا. «ارەنا دا بايشادا». سىيىمدىلىعى: 41 000 ادام. بۇرىن برازيلياداعى ەڭ زاماناۋي ستاديون سانالعان ارەنانىڭ پروبلەماسى كوپ بولادى دەپ ەشكىم كۇتپەسە كەرەك. باسىندا ول 2013 جىلى ناۋرىزدا اشىلاتىن بولىپ جوسپارلانىپتى. ال بيىلعى قاڭتاردا وسىندا كەلگەن فيفا-نىڭ باس حاتشىسى جەروم ۆالكە مۇنداعى جاعدايلاردى كورگەندە, تالىپ قۇلاپ قالا جازداپتى. سوسىن ول كۋريتيبانى چەمپيونات رەگلامەنتىنەن الىپ تاستايمىن دەپ قورقىتىپتى. ءبىر اي وتكەننەن كەيىن باس حاتشى تاعى دا كەلىپ قايتقان. بۇرىنعىعا قاراعاندا, ءبىرشاما جۇمىستار جۇرگەن. بىراق وتە قارقىندى ەمەس. سوعان قاراماستان, ستاديون ۇستىنەن ءتونىپ تۇرعان تىيىم الىنىپتى. وسىنىڭ نەگىزىندە اقىرعى ماۋلەت رەتىندە 15 مامىر بەلگىلەنىپتى. قازىر باسپاسوزدە ستاديوندى جاڭعىرتۋعا بولىنگەن قارجىنىڭ ءبىر بولىگىنە جەرگىلىكتى «اتلەتيكۋ پاراناەنسە» كلۋبىنىڭ فۋتبولشى ساتىپ الىپ قويعانى تۋرالى اقپار تاراپ جاتىر.
كۋيابا. «ارەنا پانتانال». سىيىمدىلىعى: 43 000 ادام. «كۇدىكتىلەر» قاتارىندا وسى ستاديون دا بار. ونىڭ سالىنا باستاعانىنا ءتورت جىل بولىپتى. سول ۋاقىت ارالىعىندا مۇندا تالاي جاعا ۇستاتارلىق وقيعالار ورىن العان. جالاقى مولشەرىنەن الدانىپ قالعان جۇمىسشىلار بىرنەشە رەت عيماراتتى ورتەپ جىبەرۋگە دە ارەكەت ەتىپتى. سونىڭ ءبىرى بىلتىر ۆالكە كەلگەن كەزدە تاعى قايتالانعان. اشىنعان جۇمىسشىلار فيفا-نىڭ باس حاتشىسى كەلگەن كەزدە ستاديونعا دا باسىپ كىرىپ, ءوز تالاپتارىن جەتكىزگەن. سونداي ءبىر قۇقايدى باستان كەشكەن ستاديون قۇرىلىسى اياقتالۋعا جاقىنداپ كەلەدى.
ماناۋس. «ارەنا امازونيا». سىيىمدىلىعى: 44 000 ادام. چەمپيونات جەرەبەسى تارتىلىپ جاتقان كەزدە انگليا قۇراماسىنىڭ باس جاتتىقتىرۋشىسى روي حودجسون ءوز شاكىرتتەرىنىڭ امازونيا ورماندارى اراسىندا ويناعانىن قالامايتىنىن ايتقان ەكەن. تاعدىردىڭ تالكەگى دەگەن سول, اعىلشىندار اقىرىندا تاپ وسى قالاعا ءتۇسىپتى. ال البيوندىقتار ويناۋعا ءتيىستى ماناۋس قالاسىنداعى جاڭا ستاديوننىڭ قۇرىلىسى جايىندا جاقسى سوزدەر ونشالىقتى كوپ ايتىلا قويمايدى. مۇندا جۇمىستار ءجۇرىپ جاتقاندا ءۇش ادام قازا تاۋىپتى. ايتكەنمەن, ارەنا چەمپيوناتقا ءسال دە بولسا ەرتەرەك دايىن بولىپ شىققاندار قاتارىنا كىرەدى. ول بيىلعى 9 ناۋرىز كۇنى ءوزىنىڭ تاريحىنداعى ءبىرىنشى ويىنىن وتكىزدى. الايدا, ستاديون قۇرىلىسىندا بىتپەگەن جۇمىستار ءالى دە شاشەتەكتەن كورىنەدى.
ناتال. «ارەنا داس دۋناس». سىيىمدىلىعى: 43 000 ادام. چەمپيونات ءۇشىن ارنايى سالىنعان ستاديونداردىڭ اراسىنان ءبىرىنشى بولىپ پايدالانۋعا بەرىلگەنى وسى. ول بيىلعى قاڭتاردا اشىلدى. ونى كورگەن كورەرمەندەردىڭ قۋانىشتارىندا شەك بولمادى. «تاڭعاجايىپ ارەنا! – دەپ تامسانا جازدى سوندا ناتال تۇرعىندارىنىڭ ءبىرى. – بۇل ريۋ گراندي-دۋ-نورتيدەگى فۋتبول دامۋىنىڭ بەتبۇرىسى بولادى».
پورتۋ-الەگري. «بەيرا-ريۋ». سىيىمدىلىعى: 56 000 ادام. ۇستىمىزدەگى جىلعى 21 اقپاندا برازيليا پرەزيدەنتى ديلما رۋسەفف پەن «ينتەرناسيونال» كلۋبىنىڭ كاپيتانى اندرەس د`الەسساندرو الاڭنىڭ ورتاسىندا دوپ تەبۋ ءراسىمىن جاسادى. پورتۋ-الەگريدەگى «بەيرا-ريۋ» ستاديونى وسىلاي اشىلدى. فيفا بۇل ەلدەگى باسقا دا كوپتەگەن ستاديوندار سياقتى, مۇنىڭ سوعىلىپ ءبىتۋى جولىنا ءبىراز كۇش پەن جۇيكەنى جۇمساعان ەدى.
ريو-دە-جانەيرو. «ماراكانا». سىيىمدىلىعى: 79 000 ادام. ءبىر كەزدەرى 200 مىڭ ادامعا جاي تاۋىپ بەرىپ, الەمدەگى ەڭ ۇلكەن ارەنا اتانعان ستاديون جاڭعىرتۋدان كەيىن قاتتى وزگەردى. جۇرتتىڭ ساناسىندا ءالى دە جاھاننىڭ مىقتىسى سانالاتىن ونىڭ اۋقىمى ەداۋىر قىسقاردى. ول زاماناۋي قالىپقا كەلە ءتۇستى. بىراق تارتىمدىلىعىن جوعالتقان جوق.
رەسيفي. «ارەنا پەرنامبۋكۋ». سىيىمدىلىعى: 46 000 ادام. ارەنا بىلتىر كونفەدەراتسيا كۋبوگى قارساڭىندا, مامىر ايىندا پايدالانۋعا بەرىلدى. دەگەنمەن, بىتپەگەن جۇمىستارى دا بار سياقتى. ەندى وعان رەسيفي بيۋدجەتىندە ءبىر تيىن قالماعانى بەلگىلى بولدى.
سان-پاۋلۋ. «ارەنا كورينتيانس». سىيىمدىلىعى: 68 000 ادام. بۇل ستاديون فيفا-نىڭ ەڭ نەگىزگى باس اۋرۋى بولىپ تابىلادى. مۇندا 12 ماۋسىم كۇنى چەمپيوناتتىڭ اشىلۋى وتەدى, ال شەشىلمەگەن ماسەلەلەرىنەن كوز سۇرىنەدى.
سالۆادور. «فونتە-نوۆا». سىيىمدىلىعى 51 000 ادام. شتاتتىڭ «بايا» جانە «ۆيتوريا» اتتى ەكى كومانداسى ۇزاق جىلدار بويى قايتپاي شايقاسىپ كەلگەن ەسكى ستاديوننىڭ ورنىنا مۇلدە جاڭا عيمارات سالىندى. بۇل ارەنا فيفا باسشىلارىنىڭ جاندارىن جادىراتقان قۇرىلىم بولدى.
فورتەلەزا. «كاستەلاۋ». سىيىمدىلىعى: 63 903 ادام. 2002 جىلى كۇردەلى جاڭعىرۋدى باستان كەشكەن ستاديون قازىر ءتۋرنيردى قابىلداۋعا تولىق دايىن. چەمپيونات الدىندا برازيليالىقتار مۇندا تاعى بىرقاتار جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ الدى.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان».