كاسپي تەڭىزى مەن قاراكول كولىنىڭ تازالىعىن ساقتاۋ – ماڭعىستاۋ وڭىرىندەگى وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى. بىراق «يت قورىعان جەرگە ءوش» دەگەندەي, وسى ەكى ايدىنعا لاس سۇيىقتىق نەمەسە وزگە دە زياندى قالدىقتاردى توگۋ ارەكەتتەرى ازايماي تۇر. كۋاگەرلەر كەلەڭسىز وقيعانى جەلىگە جۇكتەپ جاريالاپ جاتادى. سودان سوڭ ەكولوگتەر بارىپ ماسەلەنىڭ ءمان-جايىن انىقتايدى, ال بەلگىسىز كۇيدە قالعانى قانشاما دەگەن وي كەلەدى.
جۋىردا قاراكول كولىنە قۇيىلعان سۋعا قاتىستى شۋ شىققان بولاتىن. وسى شۋ ەندى باسىلا بەرگەندە كاسپي تەڭىزىنە ارقىراعان ەكپىنمەن قۇيىلعان قوپ-قوڭىر لاس سۋدىڭ كورىنىسى تۇرعىنداردى تاعى مازالادى.
ناقتىراق ايتساق, 2022 جىلدىڭ 11 قىركۇيەك كۇنى كەشكى ۋاقىتتا الەۋمەتتىك جەلىدە پريمورسكي ەلدى مەكەنىندە ورنالاسقان «ماەك-قازاتومونەركاسىپ» جشس-نە قاراستى №1 جەو اعىندى كانالىنداعى سۋدىڭ لاستانۋى تۋرالى بەينەجازبا تارالدى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى بويىنشا ەكولوگيا دەپارتامەنتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, اتالعان كانالعا «كاسپي سۋ تۇشىتۋ زاۋىتى» جشس جانە «وربيتا» سپورت كەشەنى توگىندى جۇمىستارىن جۇرگىزەدى.
«ماڭعىستاۋ وبلىسى بويىنشا ەكولوگيا دەپارتامەنتىنىڭ ماماندارى جەدەل تۇردە وقيعا ورىن العان جەرگە بارىپ, ارنا بويىنداعى لاستانۋ اۋماعىنا شولۋ جۇمىستارىن جۇرگىزدى. تەكسەرۋ بارىسىندا № 1 جەو كاسپي تەڭىزىنە شىعاراتىن قۇبىرىنىڭ كوزىنەن, «ماەك-قازاتومونەركاسىپ» جشس ارناعا توگۋ كوزىنەن جانە «كاسپي تۇشىتۋ زاۋىتى» جشس توگىندى قۇبىرى كوزىنەن سۋ سىنامالارى الىندى. الىنعان سىنامالاردىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا «كاسپي تۇشىتۋ زاۋىتى» جشس-ءنىڭ اعىزۋ قۇبىرىنىڭ كوزىنەن جانە № 1 جەو كاسپي تەڭىزىنە شىعاراتىن قۇبىرىنىڭ كوزىنەن الىنعان سىناما قۇرامىندا تەمىردىڭ جانە فوسفاتتىڭ, مىستىڭ ارتىق مولشەرى انىقتالدى. انىقتالعان فاكتىلەر بويىنشا زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن قاجەتتى شارالار قابىلدانىپ, اتقارىلعان جۇمىستاردىڭ ناتيجەلەرى تۋرالى قوسىمشا حابارلاناتىن بولادى», دەيدى اتالعان دەپارتامەنت وكىلدەرى.
سونىمەن قاتار دەپارتامەنت ماماندارى «Pudslushano_aktau» الەۋمەتتىك جەلىسىنە 11 قىركۇيەك كۇنى كۇندىز جاريالانعان بەينەتۇسىرىلىمدەگى «دوستار» قوناق ءۇيىنىڭ ارتقى جاعالاۋداعى تەڭىزدىڭ قىزعىلت تۇسكە بويالۋىنا شالاندار سەبەپ بولىپ وتىرعانىن ايتا كەلە, دەپارتامەنت تاراپىنان تۇسىرىلگەن فوتو جانە بەينەتۇسىرىلىمدەرى بار ەكەندىگىن جەتكىزدى.
قاي جاعدايدا بولسىن, ەكولوگيا دەپارتامەنتى ەكولوگياعا قاتىستى ورىن العان وقىس وقيعالاردىڭ زيان-زاردابىن انىقتاپ, كىنالىلەردىڭ زاڭعا ساي جازاعا تارتىلعانىن ايتادى. جازا جەڭىل مە, الدە جازانى اينالىپ وتەتىن جول بار ما, ايتەۋىر ماڭعىستاۋدا سۋ كوزدەرىن لاستاۋشىلار زاڭبۇزۋشىلىق ارەكەتتەرىن تىيماي وتىر...
ماڭعىستاۋ وبلىسى