ورال حالىقارالىق اۋەجايىنا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى مانشۇك مامەتوۆانىڭ ەسىمى بەرىلگەنىن ايتىپ, ءسۇيىنشى سۇراعانىمىز كەشە عانا ەدى. ەندى مىنە, باتىر قىزدىڭ ەسىمىن يەمدەنگەن اۋەجايدىڭ سۋ جاڭا عيماراتى اۋە جولاۋشىلارىنا ەسىگىن ايقارا اشتى.
ورال قالاسىنا ۇشاقپەن كەلىپ-كەتىپ جۇرگەندەر بىلەدى, سوڭعى ەكى جىلدان بەرى اۋەجاي عيماراتى جوندەۋگە جابىلىپ, جولاۋشىلار ۋاقىتشا قويىلعان قۋىقتاي جەردە تىركەلۋگە ءماجبۇر ەدى. اسىرەسە بۇل كورىنىس اقجايىق وڭىرىنە العاش كەلگەن ادامعا ەسىنەن كەتپەستەي جاعىمسىز اسەر قالدىراتىن. بۇرىنعى اۋەجاي عيماراتى اۋەلى كۇردەلى جوندەۋگە جابىلىپ, كەيىن ونىڭ ىرگەتاسىنداعى اقاۋعا بايلانىستى مۇلدەم جاڭا جوبا قابىلدانعان. وسىلايشا, ەكى جىلعا سوزىلعان قۇرىلىس ءساتتى اياقتالدى. ءساۋىردىڭ 7-ءسى كۇنى جاڭا اۋە تەرمينالىنىڭ تۇساۋكەسەر راسىمىنە يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى بەرىك كاماليەۆ ارنايى قاتىستى.
– بيىل قازاقتىڭ قاھارمان قىزى مانشۇك مامەتوۆانىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولۋ قۇرمەتىنە وبلىس جۇرتشىلىعى باتىردىڭ ەسىمىن اۋەجايعا بەرۋگە ۇسىنعان ەدى. ول تىلەككە ۇكىمەت باسشىسى قۇلاق اسىپ, جاقىندا رەسمي قاۋلى شىقتى. مىنە, بۇگىن سۋ جاڭا عيماراتتى اشىپ وتىرمىز. ارينە, قۇرىلىس كەزىندە ءبىزدىڭ جەرلەستەرىمىز, قالا قوناقتارى كوپ قيىندىققا, قولايسىزدىققا كەز بولدى, سىنعا دا ۇشىرادىق. بىراق ءبىز قالايدا جولاۋشىلارعا ساپالى, ىڭعايلى تەرمينال سالۋدى ۇيعاردىق. سوندىقتان بۇل جوبانىڭ «باسى قاتتى, اياعى ءتاتتى» بولدى دەگەن ويدامىن. وسى جوباعا قارجى بولگەن, قولداۋ كورسەتكەن «قاراشىعاناق پەترولەۋم وپەرەيتينگ ب.ۆ.» كومپانياسىنا, باس مەردىگەر, ورالدىق KazConstructionGroup كومپانياسىنا, تەرمينال ماڭىن اباتتاندىرۋعا اتسالىسقان بەلگىلى باعبان قايرات كارىموۆكە العىس ايتامىن, – دەدى ءوز سوزىندە باتىس قازاقتان وبلىسىنىڭ اكىمى عالي ەسقاليەۆ.
قۇرىلىسىنا 6,6 ملرد تەڭگە جۇمسالعان ورال حالىقارالىق اۋەجايىنىڭ جاڭا تەرمينالى وڭىردەگى ءتۋريزمنىڭ دامۋىنا, جولاۋشىلار اعىنىن ۇلعايتۋعا, جاڭا حالىقارالىق باعىتتاردى اشۋعا, اۋە كولىكتەرى ارقىلى جۇك اينالىمىن ارتتىرۋعا قۋاتتى سەرپىن بەرەدى دەگەن ءۇمىت بار.
عالي ەسقاليەۆ جاڭا اۋەجاي قۇرىلىسىندا 60 پايىزعا دەيىن قازاقستاندىق ماتەريالدار مەن ءونىم پايدالانىلعانىن ماقتانىشپەن ايتتى. «بۇل ەلىمىزدىڭ الەۋەتىن, وتاندىق كومپانيالاردىڭ جوعارى دەڭگەيىن كورسەتەدى. ەندى ءبىزدىڭ ورال قالاسىن قازاقستاننىڭ باتىسىنداعى ناعىز اۋە قاقپاسى دەپ ايتۋعا بولادى. ەۋروپاعا ەڭ جاقىن وبلىسپىز. سوندىقتان وڭىردە تۋريزم باعىتى داميدى دەپ ويلايمىز. ەندى جاڭا اۋە باعىتتارىن اشۋعا, جۇك تاسىمالدايتىن مۇمكىندىك اشىلادى, بۇل ەكونوميكاعا سەرپىن بەرەدى دەپ ويلايمىن. الىستى جاقىن ەتەتىن نىسان قۇتتى بولسىن», دەدى اكىم.
حالىقارالىق اۋەجاي تەرمينالىنىڭ اۋماعى – 10 مىڭ شارشى مەتر. جولاۋشىلاردى وتكىزۋ قۋاتى جىلىنا 600 مىڭ ادامعا دەيىن دەپ ەسەپتەلگەن. جاڭا نىساننىڭ ينجەنەرلىك-تەحنولوگيالىق قۇرىلىمىنا جاۋاپتى «ينفراتەك» كومپانياسىنىڭ وكىلى اندرەي قابانوۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋەجاي ءبىر ساعاتتا 400 جولاۋشىعا دەيىن قاتار قىزمەت كورسەتە الادى.
– پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندەگى اۋەجايلاردىڭ ترانسپورتتىق ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ جونىندە كەشەندى شارالار قولعا الىندى. اسىرەسە باتىس وڭىردەگى اقتوبە, اتىراۋ, اقتاۋ اۋەجايلارىمەن بىرگە, مىنە, ورال قالاسىنىڭ دا بايىرعى اۋەجايى جاڭا تەرمينالىن اشىپ, ۇلكەن مۇمكىندىكتەرگە جول اشتى. بۇعان اتسالىسقان «قاراشىعاناق پەترولەۋم وپەرەيتينگ» كومپانياسى باسشىلارىنا مينيسترلىك اتىنان العىس ايتامىز. مينيسترلىك تاراپىنان ورال اۋەجايىن ەلىمىزدە «اشىق اسپان» قاعيداسى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن جۇيەگە قوسۋعا كومەك جاسالادى. اۋەجايدى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن قازاقستاننىڭ ىشىندەگى بارلىق وڭىرمەن اۋە قاتىناسىن جالعاۋ, شەتەلدەرگە جاڭا رەيستەر اشۋ قاجەت. قازىرگى ۋاقىتتا ورالدان نۇر-سۇلتان, الماتى جانە تۇركىستان قالالارىنا, گەرمانيانىڭ فرانكفۋرت قالاسىنا اۋە رەيستەرى بار. بولاشاقتا حالىقارالىق اۋە قاتىناستارى ۇجىمىنىڭ شەشىمى بويىنشا شەتەلدەن كەلەتىن اۆياكومپانيالاردى ىسكە قوسۋ ءۇشىن ازاماتتىق اۆياتسيا كوميتەتىنە تاپسىرما بەرىلدى, – دەدى ءوز سوزىندە يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى بەرىك كاماليەۆ.
ورالدىڭ جاڭا تەرمينالىندا 6 تىركەۋ ۇستەلى بار. ءبىر ەرەكشەلىگى, بۇل تىركەۋ ورىندارى امبەباپ, ەشقانداي اۆياكومپانياعا بايلانباعان. ياعني كەز كەلگەن باعىتقا باراتىن جولاۋشى كەز كەلگەن باعاننان تىركەلە بەرەدى. سونىمەن بىرگە جولاۋشىنىڭ ءوزى دە اۆتوماتتى تۇردە تىركەلىپ, جۇگىن وتكىزە الادى. قىسقاسى, جولاۋشى ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالعان. تەرمينالدىڭ قاۋىپسىزدىك جۇيەسى ەڭ زاماناۋي قۇرىلعىلارمەن جابدىقتالعان. جوعارىدا ايتىلعانداي, اۋەجاي قۇرىلىسىندا پايدالانىلعان اينەك, كەراميكالىق تاقتا, سانفايانس, جيھاز جانە ت.ب. ماتەريالدار – ەلىمىزدە شىعارىلعان ءونىم.
ايتا كەتەيىك, اۋەجايداعى بارلىق قۇرىلعى ءبىر اي بويىنا سىناق رەجىمىندە جۇمىس ىستەيتىن بولادى. بىراق بۇل جولاۋشىلاردىڭ الاڭسىز ۇشىپ-قونۋىنا كەدەرگى جاسامايدى. وسى جوبانىڭ باس مەردىگەرى – KazConstructionGroup جشس باس ديرەكتورى مۇراتبەك مۇحامبەديەۆ قاسيەتتى رامازان ايىندا اشىلىپ جاتقان اۋەجايدىڭ جاڭا عيماراتىنا قۇتتى بولسىن ايتىپ, تەرمينال قۇرىلىسىندا زاماناۋي تەحنولوگيالار قولدانىلىپ, حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس جۇرگىزىلگەنىن, 250-گە جۋىق ادام ەكى جىل ەڭبەك ەتكەنىن جەتكىزدى. كومپانيانىڭ بىرنەشە قىزمەتكەرى مۇحيت تەمىرباەۆ, سەرجان احمەت, داۋرەن كيلاجەۆ, الماس يمانعاليەۆ, ەرنياز كۇدىرەەۆتەر وبلىس اكىمىنىڭ العىسحاتىمەن ماراپاتتالدى.
مانشۇك مامەتوۆا اتىنداعى حالىقارالىق اۋەجاي عيماراتىنىڭ اينالاسى دا ەرەكشە اباتتاندىرىلعان. ورال قالاسىندا ورنالاسقان س.يساەۆ اتىنداعى حالىقارالىق ەكسپەريمەنتالدىق باقتىڭ يەسى, بەلگىلى باعبان-عالىم قايرات كارىموۆ اۋەجاي اينالاسىن جەرگىلىكتى كليمات جاعدايىنا ءتوزىمدى جانە ەرەكشە كورىكتى تال-تەرەكپەن كومكەرىپ شىعىپتى. بىلتىر كۇزدە وتىرعىزىلعان بالاپان تەرەكتەردىڭ كوركى جىل وتكەن سايىن كوز اربايتىنى انىق. قازىردىڭ وزىندە اۋەجاي عيماراتىنىڭ الدىنداعى نيۆاكي قاراعايى وسى اۋەجايدىڭ ەرەكشە بەلگىسىنە اينالعانداي.
تاياۋ بولاشاقتا ورال اۋەجايىنان جاڭا باعىتتار اشىلاتىنى بەلگىلى بولدى. ماسەلەن, ەندى ورالدىقتار امستەردام, ماسكەۋ, كيەۆ, ىستانبۇل, سانكت-پەتەربۋرگ, ءابۋ-دابي, اتىراۋ, شىمكەنت قالالارىنا تىكە ۇشىپ بارا الادى.
باتىس قازاقستان وبلىسى