• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ونەر 02 اقپان, 2022

قوش, ماەسترو!

370 رەت
كورسەتىلدى

قۇداي بەرگەن ونەردىڭ توركىنىن, تەگىن سۇراپ قايتەمىز. ونىڭ ۇستىنە ونەر ۇلت تاڭدامايدى. گرادسكي قايتقاندا, ونىڭ «كاك مولودى مى بىلي» دەپ ءان ايتىپ تۇرعان بەينەسى قاراشىعىمىزعا قونىستانىپ الدى. «رەسەي داۋىسى» ۇلتتىق بايقاۋىن تاماشالاپ وتىرىپ, ونىڭ تالعامىنا, مۋزىكانى تۇسىنۋىنە, نوتانى ءدوپ تانۋىنا, جالپى ىشكى الەمىنە قايران قالۋشى ەدىك. اجالىنا دا ءدال سولاي تاڭعالدىق. ايقايلاعاننىڭ بارىنە بۇرالا بەرمەيتىن اقسۇيەك ءانشى ەسترادانىڭ شىڭى ەدى. قوش, ماەسترو!

تاقىرىپتى تارقاتپاس بۇرىن شاعىن اڭداتپا ايتا كەتسەك. ءبىز «كاك مولودى مى بىلي» ءانىن تارجىمالاۋعا باتپادىق. شىعارمانىڭ قازاقشا بالاماسىن ساۋات­تى وقىرمان ءوزى سالماقتاپ الار دەگەن وي قىلاڭ بەردى.

ەفيرگە سوڭعى رەت شىققاندا كىش­كەن­­تاي كوزدەرى بوتالاپ, ورىندىقتا قۋشيىڭقىراپ, ۇزىن شاشى جەلكەسىنە ءتۇسىپ, تومەنشىك كۇيدە وتىرعان ەدى. ءسوزىن قىرمىزىداي سوزىپ, جىبەكتەي تالداپ ايتقاندا بەرگى بەتتە وتىرعان ءبىز دە اق سويلەگەنىنە اڭتارىلا قول شا­پا­لاقتاعانبىز. اسىرەسە قازاق ەسترا­داسىنىڭ جۇلدىزى الىشەر كارىموۆكە جالعىز ءوزى تاڭداۋ جاساعاندا. اقىرى جەرلەسىمىز ۇستازى باعالاعانداي توپ ىشىنەن سۋىرىلىپ العا شىعىپ, سوڭعى مارەگە دەيىن جەتىپ, كورەرمەننىڭ كوزايى­مىنا اينالدى. تۇلپاردى تۇرى­سى­نان تانىعان گرادسكيدىڭ بۇل شەشىمى شى­نايىلىعىمەن شىرايلانباي, ونىڭ ۇلى مۋزىكانت ەكەنىن دە دالەلدەي ءتۇستى.

اياعىن مامىرلاپ باسىپ, ساحناعا شىققان بوزبالا گرادسكي كەڭەس داۋىرىندە روكەرلەر اللەياسىن قالىپتاستىردى. قارا كوزىلدىرىگىمەن قيىلا قاراعاندا بويجەتكەن بىتكەن بويتۇمارىنداي بيىك تۇتىپ, قاراشا حالىق ونەرىنە بىردەن باس ءيدى. سول شاقتا ليريكالىق اندەردىڭ اناسىنا اينالعان كومپوزيتور الەكساندرا پاحمۋتوۆانىڭ شىعارماشىلىعىنا روك-مۋزىكانتتار قىزىعادى دەپ ەشكىم ويلاماسا كەرەك. الايدا بۇل اكسيوماعا الەكساندر گرادسكي نۇكتە قويدى. العاشىندا ونىڭ داۋىسى مەملەكەتتىك راديولاردا, كوركەم فيلمدەردە كۇنىگە ەستىلىپ جاتتى.

1970 جىلى گرادسكي «موس­فيلمدە» دىبىس ينجەنەرى ۆيكتور با­بۋشكيننىڭ قولقالاۋىمەن «عاشىقتار رومانسى» فيلمىنە ءان جازادى. بۇعان دەيىن بابۋشكين اتاقتى پاحمۋتوۆامەن جۇمىس ىستەگەندىكتەن, سول ساتتە-اق ونىڭ تالعامىنا ساي, كەلەسى ساۋندترەكتەردى ورىندايتىن ءانشىنى تاپ­قانىنا قۋانا كەتەدى. وسىلايشا جاس انشىگە «قاھارلى قۇرىلىس وتريادى» پەركۋسسياسىن جانە «كاك مولودى مى بىلي» ليريكاسىن جازىپ الۋدى ۇسىنادى. ەكى تۋىندىنى دا الەكساندرا نيكولاەۆنا ء«ۇشىنشى كۋرستاعى ماحابباتىم» فيلمىنە ارناپ جازعان ەدى. سىرالعى سازگەر اۋەندى كەز كەلگەن ءارتىس ورىنداي الاتىن تىنىش كامەرالىق ءان رەتىندە قابىلدادى. ءسويتىپ العاشىندا بەلگىلى ورىس ءارتىسى ەلەنا كامبۋروۆانى ۇمىتكەر رەتىندە تاڭدايدى.

«ميحايل شاتروۆتىڭ ء«ۇشىنشى كۋرس­تاعى ماحابباتىم» پەساسى بويىنشا تۇسىرىلگەن كينوكارتينا ساۋندترەگىن ورىنداۋعا ۇسىنىس ءتۇستى. شىنىمدى ايتسام, بۇل ءان ماعان مۇلدەم ۇنامادى», دەيدى ءوز ەستەلىگىندە ە.كامبۋروۆا. سول ساتتە الەكساندر گرادسكي «موسفيلم» كينوستۋدياسىنىڭ پاۆيلوندارىن ارالاپ جۇرسە كەرەك, كومپوزيتورعا ء«ان جوعارى رەگيستردە دىبىستالسا جاقسى بولار ەدى» دەگەن ۇسىنىس تاستايدى. قاراڭىزشى, العاشقى كەزدەسۋدە-اق پارتيتۋرانى كورسەتۋدى سۇراعان گراد­سكي كومپوزيتوردى تاڭ قالدىرادى. پاحمۋتوۆا تاكاپپار ۇزىن شاشتى جىگىتكە تاڭدانا قاراپ, ەسەپ بەرەدى.

«مەن پارتيتۋراعا قارادىم, مۇنى ءۇشىنشى تارماقتا ورىنداۋ قىزىقتى بولۋى مۇمكىن ەكەنىن ءتۇسىندىم. قانداي دا ءبىر شارىقتاۋ شەگىن جاساۋ كەرەك بولىپ كورىندى. كومپوزيتور الىپ شىعا الاتىنىما كۇمانمەن قارادى. مەن بارىمدى سالدىم», دەيدى بەرتىندە ءوزى. ءاننىڭ حيتكە اينالارىنا اۆتور دا, اقىن دا سەنبەسە كەرەك, تەك بوزبالا ءانشى وجەتتىگىمەن ەلدى مويىنداتادى. ءيا, بۇل تۇستا جاس گرادسكيدىڭ جانكەشتىلىگىنە قايران قالماسقا بولماس. ونىڭ ارقاسىندا ءۇشىنشى تارماقتىڭ دىبىس ۇندەسۋى تۇتاس وكتاۆاعا كوتەرىلىپ, ليريكالىق ءان درامالىق كۇشكە يە بولادى.

ء ان جارىققا شىققاننان كەيىن گرادسكيدىڭ بەدەلى شارىقتادى. ول ءبىر ساتتە سپورت سارايلارىنا مىڭداعان كورەرمەن جيناي الدى جانە باعاسى قىمبات انشىلەردىڭ ءبىرى سانالدى. ارينە, ونىڭ باستى سەبەبى – «كاك مولودى مى بىلي» ءانى ەدى.

ال جاسامپاز پاحمۋتوۆا وعان دەيىن دە, كەيىن دە قانشاما ءان جازدى, بى­راق ەشقايسىسى اتالعان تۋىندىنىڭ دەڭ­گەيىنە جەتپەدى. 26 جاسىندا «قايران, جاستىق» دەپ ءان شىرقاعان گرادسكي ەندى ومىردە جوق. كوزدەن كەتكەن, كوڭىل­دە كومەسكىلەنگەن سۇگىرەتتەردى قايتا ەس­كە ءتۇسىرىپ, جاسامىستىڭ جانارىنا جاۋ­قازىن جاس ۇيالاتقان جارىق جۇلدىز ماڭگى اسپان تورىنە جايعاستى.

سوڭعى جاڭالىقتار