ەنەرگەتيكالىق سەكتور جاڭعىرتۋدى قاجەت ەتەدى

2009 جىلدان باستاپ وسى كۇنگە دەيىن شامامەن 4,5 مىڭ كولەمىندە قۋات كوزى جاڭعىرتىلدى. قالعان 40%-ىنا ينۆەستيتسيا تارتىپ, مودەرنيزاتسيالاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەرەك.

«قازىرگى جوسپار بويىنشا جاڭا ەنەرگيا قۋات مولشەرى شامامەن 5 400 مەگاۆاتتى قۇرايتىن بولادى. ونىڭ ىشىندە 2 400 مەگاۆاتت جاڭعىرمالى ەنەرگيا كوزدەرىنەن, 1 600-داي مەگاۆاتت قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسىندە الىنادى. سونداي-اق 1 200 مەگاۆاتتىق مانەۆرلىك قۋاتقا بايلانىستى قازىر اۋكتسيوندار وتكىزىلىپ جاتىر. اتالعان جوبالاردىڭ ناتيجەسى بارلىق وڭىردە بايقالاتىن بولادى», دەدى م.جۇرەبەكوۆ.

ۆيتسە-ءمينيستردىڭ سوزىنە سۇيەنسەك, 2018 جىلدان باستاپ قازاقستاندا جاڭعىرمالى ەنەرگيا كوزدەرىن دامىتۋعا بايلانىستى اشىق ەلەكتروندى اۋكتسيوندار وتكىزىلە باستادى. ونىڭ ناتيجەسى دە كوڭىل كونشىتەرلىكتەي.

«سوڭعى 3 جىلدا وتكىزىلگەن اۋكتسيوندار ناتيجەسىندە كۇن ساۋلەسىنەن الىناتىن ەنەرگياعا بايلانىستى تاريفتەر 64%-عا, ال جەل مەن سۋ ەنەرگيا تاريفتەرى 23%-عا تومەندەدى. بۇل – جاقسى كورسەتكىش. نەگە دەسەڭىز, باسەكەلەستىكتىڭ دامۋى تاريف­­تەردىڭ ارزانداۋىنا اكەلەتىنىن باي­قا­تا­دى. سونىمەن قاتار بىرىككەن اراب امىر­­­لىك­تەرىمەن وسى باعىتتا ستراتەگيا­لىق ىن­تى­ماقتاستىق ورناتىپ جاتىرمىز», دەدى ەنەرگەتيكا ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى.

«سامۇرىق-قازىنا» اق باسقارما مۇشەسى, ينۆەستيتسيالار, جەكەشەلەندىرۋ جانە حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق جونىندەگى باسقارۋشى ديرەكتورى ەرنار ءجانادىلدىڭ ايتۋىنشا, بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىمەن بىرلەسە سالىناتىن ەنەرگە­تيكالىق حولدينگتى «استانا» حا­لىق­­ارالىق قارجى ورتالىعى نەگىزىن­دە قۇرۋ كوزدەلگەن. ونىڭ قۇرامى­نا قازاق­ستاندىق جانە اراب كومپانيالارى­نىڭ وكىلدەرى كىرەدى.

«بۇل قۇرىلىم شەڭبەرىندە ەكى سۋبحولدينگ قۇرىلادى. ونىڭ ءبىرى قولدا­نىستاعى ەنەرگەتيكالىق نىسانداردى جاڭارتۋعا بايلانىستى ينۆەستيتسيا قۇيادى. ەكىنشىسى جاڭعىرمالى ەنەرگيا كوزدەرى سالاسىنداعى جاڭا جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا قاتىستى جۇمىستارمەن اينالىسادى. ەنەرگەتيكالىق حولدينگتى ارنايى كوميتەت باسقارادى», دەدى سپيكەر.

جاڭا ەكولوگيالىق كودەكس پەن پاريج كەلىسىمىنىڭ نورمالارىنا سايكەس ەلىمىزدە جەك ۇلەسىن 2025 جىلعا قاراي اعىمداعى 3%-دان 6%-عا دەيىن جەتكىزۋ كوزدەلىپ وتىر. دەسە دە مينيسترلىك وكىلدەرى بۇل بەلگىلى ءبىر تاۋەكەلدەرگە دە اكەلۋى مۇمكىن ەكەنىن جاسىرمايدى.

«2030 جىلعا قاراي كومىر ءوندىرۋ ۇلەسىن 70%-دان 40%-عا دەيىن تومەندەتۋ – ۇلكەن قاۋىپ تۋدىرۋى مۇمكىن. بۇل ماقساتتا تۇتىنۋشىلار مەن وندىرۋشىلەردىڭ باسىم بولىگىن, ونىڭ ىشىندە تاۋ-كەن كاسىپ­ورىندارى, سول سەكىلدى جىلۋ ەلەكتر ور­تا­­لىق­تارىن گازعا كوشىرۋ قاجەت. وسى رەت­تە مۇناي جانە گاز ءوندىرۋ سالاسىن­­دا جەر قويناۋىن پايدالانۋعا بايلانىس­­تى جەتىلدىرىلگەن مودەلدىك كەلىسىم­شارت ازىرلەنىپ, وندا مۇناي-گاز وندىرىسىنە ينۆەس­­­تيتسيالاردى ىنتالاندىرۋ ءۇشىن فيسكالدى جانە رەتتەۋشى پرەفەرەنتسيا­لاردىڭ ۇلكەن پاكەتى بولادى. ەكىنشى اسپەكت – جەك-ءتى دامىتۋ. بۇعان ينۆەستيتسيا تارتۋ قاجەت. بۇگىندە ەلىمىزدەگى جەك ۇلەسى 3%-دى قۇرايدى», ۆيتسە-مينيستر.

اراب ينۆەستورلارىمەن اراداعى كەلىسىم ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى, ۆاليۋتالىق رەتتەۋ, لوگيستيكا جانە كولىك سالاسى سىندى باعىتتاردا ىسكە اسىرىلادى.

جاقسىلىق مۇراتقالي