«ەۆرازكاسپيانستال» جاڭعىرۋ جولىندا
قوستانايدا «ەۆرازكاسپيانستال» كاسىپورنىن بارلىعى دا بىلەدى. سەبەبى, ەكونوميكانىڭ, الەۋمەتتىك سالانىڭ قارقىندى دامۋىنا بايلانىستى قۇرىلىس تا ءجيى سالىناتىن بولدى. ال ارماتۋراسىز ءىرى قۇرىلىستار بوي كوتەرمەيدى. ەلىمىزدىڭ ءوز ايماعىن ايتپاعاندا, تەمىر جەنتەگىن شىعاراتىن الەمدەگى ەڭ ءىرى كەن ورنىنىڭ ءبىرى سوكولوۆ-سارىباي كەن ءوندىرۋ بىرلەستىگى قوستانايدا بولا تۇرا, وبلىس قۇرىلىسقا قاجەتتى سومتەمىردى سىرتتان ساتىپ الاتىن. «كىسىدەگىنىڭ كىلتى – اسپاندا» دەگەن, سۇراعان سايىن قىمباتتاتا تۇسەدى. الايدا تەمىردىڭ ۇستىندە وتىرمىز دەگەنمەن, ءىستىڭ ناقتى بولۋى ايتۋعا عانا وڭاي ەكەن.
تەمىر كەنى مەن سومتەمىردىڭ اراسىن جالعاستىرۋ وراسان ۇلكەن جۇمىستاردىڭ ۇلەسى ەكەن. نارىقتىڭ تامىرشىسى بولا بىلگەندە عانا دامۋدىڭ جولى دا ارناسىن تاۋىپ اققان سۋداي اشىلا تۇسەتىن كورىنەدى. وتكەن جىلدىڭ 20 جەلتوقسانىندا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن جالپىۇلتتىق تەلەكوپىردە قوستانايدا بولات يلەك كاسىپورنىنىڭ پايدالانۋعا بەرىلگەنىنە بۇكىل ەل كۋا بولدى. زاۋىتتىڭ ۇزىندىعى اتشاپتىرىم تسەحتارى الىپتىڭ ادىمىن, تۇلعاسىن بىلدىرگەندەي.
– كاسىپورىن 300 ادامدى جۇمىسپەن قامتيدى. جۇمىس ءۇردىسى كۇردەلى كاسىپورىننىڭ قۇرىلىسى دا وڭاي بولعان جوق, وندا ينجەنەرلىك نۇسقاۋلاردىڭ بارلىعى دا قاتاڭ ساقتالدى. ال جۇمىسشىلار وسى ماماندىق بويىنشا دايىندىقتان ءوتتى, – دەيدى كاسىپورىننىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى سەرگەي سوتنيكوۆ.
قوستاناي وبلىسىندا ۇدەمەلى يندۋستريالىق-ينۆەستيتسيالىق باعدارلاما شەڭبەرىندە ومىرگە جولداما الىپ, ەل يگىلىگىنە جاراعان جوبالار بارشىلىق. سولاردىڭ ىشىندەگى بىرەگەيى وسى «ەۆرازكاسپيانستال» زاۋىتى دەر ەدىك. ول – «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ دا العاشقى باعىتىنا قاتىسقان جوبانىڭ ءبىرى. بۇل ۇساق سورتتى بولات يلەك ستانى جىلىنا 450 مىڭ توننا قۇرىلىس ارماتۋراسىن وندىرەدى.
قاتار جاتقان ەل بولعاندىقتان, ومىرگە كەرەك-جاراعىمىز دا ۇقساس. قاشاننان قازاقتىڭ اۋىلىمەن دەرەۆنياسى ارالاس جاتقان رەسەيمەن شەكارانى بەكىتىپ الساق تا, الىس-بەرىستەن, بارىس-كەلىستەن كەندە بولىپ وتىرعانىمىز جوق. «بارماساڭ, كەلمەسەڭ, جات بولارسىڭ» دەگەن. قۇرىلىس شەكارانىڭ بەرگى بەتىندە دە, ارعى بەتىندە دە جۇرەدى. ساپالى, ارزان قۇرىلىس ماتەريالى ەكى جاققا دا كەرەك. سوندىقتان رەسەيدىڭ ەۆراز كەن-مەتاللۋرگيالىق كومپانياسى مەن قازاقستاندىق Caspian Group حولدينگى وسى الىپ زاۋىتتى سالۋدى بىرىگىپ قولعا الدى. «قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى» وسى بىرەگەي جوبانى قارجىلاندىرۋعا شەشىم جاساعان بولاتىن. مىنە, 2011 جىلى باستالعان ءىس ءۇش جىلعا جەتەر-جەتپەس ۋاقىتتا ەلدىڭ يگىلىگىنە جاراپ ۇلگەردى. قۇرىلىس ماتەريالدارىن وندىرۋدە موينى وزىق يتاليا, قىتاي, ۋكراينا, رەسەيدەن قۇرال-جابدىقتار اكەلىندى.
– قازىر زاۋىتتا قۇرالداردى, اگرەگاتتاردى ىسكە قوسۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. جوبادا كورسەتىلگەن 450 مىڭ توننا كورسەتكىش بىردەن جۇزەگە اسپايتىنى تۇسىنىكتى بولار. ۇيرەنۋ, قۇرال-جابدىقتاردىڭ جۇمىس ىستەۋ قۋاتىن مەڭگەرۋ جۇمىستارى ۋاقىتتى قاجەت ەتەدى. سوندىقتان بيىل زاۋىت 150 مىڭ توننا سومتەمىر شىعارادى. كەلەر جىلدان باستاپ, تولىق قۋاتتىلىقتا ءونىم بەرۋگە قول جەتكىزەتىن بولامىز, – دەيدى زاۋىتتىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى سەرگەي نيكولاەۆيچ.
ءوندىرىستىڭ نەگىزگى شيكىزاتى «ەۆرازحولدينگ» كومپانياسىنا قاراستى نوۆوكۋزنەتسك باتىس-ءسىبىر مەتاللۋرگيالىق كومبيناتىنان جەتكىزىلەدى. «ەۆرازكاسپيانستال» زاۋىتىندا جاقىن ۋاقىتتا «ا-500 سپ» كلاستى سومتەمىردىڭ ءتۇرى شىعارىلاتىن بولادى. وزىق تەحنولوگيا ارقىلى بولاتتىڭ ءپىشىنىن بۇلاي وزگەرتۋ تەمىر-بەتون قۇرىلىمىنىڭ مىقتىلىعىن 25 پايىزعا دەيىن وسىرەدى جانە تەمىر-بەتوننىڭ ءار تەكشە مەترىنە 15 پايىز مەتالل ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
جاقسى ءىس جالقى بولمايدى ەكەن. ەلىمىزدىڭ يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى شەڭبەرىندە قوستانايدا 5 ينۆەستيتسيالىق جوبا تاڭداپ الىنعان ەدى. سونىڭ ەكەۋى «ەۆرازكاسپيانستال» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ بولات يلەك زاۋىتى مەن «بك ستروي» قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ تەمىر-بەتون وندىرەتىن زاۋىتى وتكەن جىلى پايدالانۋعا بەرىلدى. قوستانايدا قونىس تويىن كوبەيتىپ وتىرعان «بك ستروي» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى تەمىر-بەتون قۇرىلىمىنا سالاتىن سومتەمىردى الىستان ىزدەمەيدى, ول ءۇشىن رەسەي اسپايدى, قاسىندا, ءبىر قالادا تۇرعان «ەۆرازكاسپيانستال» زاۋىتىنان جەتكىزە قويادى. سونىمەن قاتار, بولات يلەك زاۋىتى قازاقستاننىڭ قۇرىلىسقا ەڭ قاجەتتى ماتەريال جونىندەگى ىشكى نارىعىن قاناعاتتاندىرادى. ەڭ باستىسى, قازاقستاننىڭ قۇرىلىس يندۋستريا سالاسىنداعى رەسەي جانە ۋكراينا يمپورتىنا تاۋەلدىلىگىن تومەندەتۋگە كومەكتەسەدى.
مامانداردىڭ بولجامى بويىنشا, قوستانايلىق سومتەمىردىڭ كەمىندە جارتىسى رەسەي نارىعى ءۇشىن ەكسپورتقا شىعارىلماق. قوستانايدا بوي كوتەرگەن الىپتىڭ وبلىستاعى الەۋمەتتىك سالانىڭ كوركەيۋىنە ماۋەلى تالداي كولەڭكەسى تۇسەرى تاعى انىق.
ءنازيرا جارىمبەتوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
قوستاناي.