ەلىمىزدە حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتىپ, ونىڭ ءومىر سۇرۋىنە قولايلى جاعداي جاساۋ – مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى. سول سەبەپتى ءىرى قالالاردا عانا ەمەس, شالعاي اۋىلداردا دا تۇرعىنداردىڭ تازا اۋىز سۋ, ساپالى جول مەن تابيعي گاز سەكىلدى يگىلىكتەرگە قول جەتكىزۋى وتە ماڭىزدى. وسى ورايدا «قازترانسگاز» اكتسيونەرلىك قوعامى تۇركىستان وبلىسىنىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, سارىعاش جانە قازىعۇرت اۋداندارىندا ورنالاسقان 19 ەلدى مەكەندى تابيعي گازبەن قامتۋ جۇمىستارىن قىسقا مەرزىمدە اتقارىپ شىقتى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ شەكارا ماڭىندا ورنالاسقان سارىاعاش اۋدانى باعىس اۋىلىنىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن تەزدەتىپ شەشۋ, سونىڭ ىشىندە اۋىلدى تابيعي گازبەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندە ناقتى تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. «قازترانسگاز» ۇلتتىق كومپانياسى جەرگىلىكتى اكىمدىكپەن بىرلەسە وتىرىپ مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىن ەڭ قىسقا مەرزىمدە – 2021 جىلدىڭ مامىر-تامىز ايلارىنىڭ ارالىعىندا ورىنداپ شىقتى. كۇنى كەشە سارىاعاش اۋدانى اقجار اۋىلدىق وكرۋگىنە قاراستى باعىس اۋىلىنىڭ تۇرعىندارى تابيعي گازعا قوسىلۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى.
– شەكارا سىزىعىنىڭ بويىندا ورنالاسقان باعىس اۋىلى قازاقستان مەن وزبەكستاننىڭ ءوزارا كەلىسىمىنىڭ ناتيجەسىندە قازاقستان اۋماعىنا قوسىلعانى بەلگىلى. بيىل ۇكىمەتتىڭ ارنايى قاۋلىسى جارىق كورىپ, اۋىلىمىز تۇركىستان وبلىسىنىڭ كارتاسىنا ەندى. كوكتەمدە پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ءبىزدىڭ اۋىلدىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن شەشۋ جونىندە تاپسىرما بەرگەنىن ەستىپ, قۋانىپ ەدىك. مىنە, سول تاپسىرما ورىندالىپ, حالىق قۋانىشقا بولەنىپ جاتىر. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىن تياناقتى ورىنداپ شىققان «قازترانسگاز» كومپانياسىنا جانە تۇركىستان وبلىسىنىڭ, سارىاعاش اۋدانىنىڭ اكىمدىگىنە العىسىمىزدى بىلدىرەمىز, – دەدى تابيعي گازدىڭ الاۋىن سالتاناتتى جاعداي جاققان باعىس اۋىلىنىڭ ءبيى ابيدۋللا قۇسايىنوۆ.
جالپى, بۇكىل رەسپۋبليكاعا شيپالى سۋىمەن تانىمال سارىاعاش اۋدانىندا 72 ەلدى مەكەن بار. بۇگىنگە دەيىن سونىڭ 42-ءسى كوگىلدىر وتىنعا قول جەتكىزگەن. ياعني ەلدى مەكەندەردىڭ گازبەن قامتىلۋ كورسەتكىشى 58 پايىزدى قۇرايدى. ال قازىعۇرت اۋدانىنداعى 64 اۋىلدىڭ 44-ءى تابيعي گازعا قوسىلعان. بۇل اۋدانداعى گازداندىرۋ كورسەتكىشى – 68 پايىز.
جاقىندا سارىاعاش اۋداندا «تاسكەسكەن» جانە قازىعۇرت اۋدانىندا «قاقپاق» اۆتوماتتاندىرىلعان گاز تاراتۋ ستانسالارىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ, پايدالانۋعا بەرىلدى. وسىلايشا, قوس اۋدانداعى قىزىلسەڭگىر, تۇعىر, زاڭعار, قاقپاق, سىرلىساي, باعىس, شىمىرباي, داربازا, جاڭاتالاپ, تەگىسشىل, تاسكەسكەن, مادەنيەت, مادەنيەت-2, جىلىسۋ, اقۇي, داستان, العاباس, قۇركەلەس جانە تاسكەسكەن-2 ەلدى مەكەندەرىنە كوگىلدىر وتىن جەتكىزىلدى.
– «قاقپاق» جانە «تاسكەسكەن» ستانسالارىمەن قوسا, 300 شاقىرىمعا گاز قۇبىرى تارتىلدى. بۇل 19 ەلدى مەكەندەگى 22 مىڭنان استام حالىقتى گازبەن قامتۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. بۇل ەلدى مەكەندەردە 5 مىڭنان استام وتباسى مەن 250 الەۋمەتتىك, كاسىپكەرلىك نىساندارى بار. «قازترانسگاز» كومپانياسى بۇل ستانسالاردىڭ, ودان تارايتىن قۇبىرلاردىڭ بارلىق تەحنيكالىق جانە قاۋىپسىزدىك نورمالارىنا سايكەس سالىنۋىن قاداعالادى. ءبىز حالىققا ۇزدىكسىز, قاۋىپسىز جانە اۆارياسىز گاز بەرىلۋىنە اتسالىسامىز. گاز – ءتيىمدى دە پايدالى وتىن, بىراق ونى پايدالانۋ كەزىندە قاۋىپسىزدىك شارالارى ءبىرىنشى كەزەكتە تۇرۋى كەرەك, – دەيدى «قازترانسگاز ايماق» اق-ى تۇركىستان وندىرىستىك فيليالىنىڭ ديرەكتورى شالقار وماربەكوۆ.
بولاشاقتا «تاسكەسكەن» اۆتوماتتاندىرىلعان گاز تاراتۋ ستانساسىنان كورشىلەس كەلەس اۋدانىنىڭ 6 ەلدى مەكەنىنە دە تابيعي گاز جەتكىزىلمەك. ايتا كەتەيىك, بۇگىندە كەلەستەگى 83 اۋىلدىڭ 39-ى تابيعي گازعا قوسىلعان.
ش.وماربەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, قازىر اۆتوماتتاندىرىلعان گاز تاراتۋ ستانساسىنا جالعانعان بارلىق اۋىلعا تابيعي گاز كەلىپ تۇر. ءبىرىنشى كەزەكتە سارىاعاش اۋدانىنداعى باعىس جانە تەگىسشىل اۋىلدارى تابيعي گازعا قوسىلعان. ەندىگى جەردە تۇرعىندار گازدى كوشەدەن ۇيىنە دەيىن كىرگىزۋ ءۇشىن «قازترانسگاز ايماق» كومپانياسىمەن كەلىسىمشارت جاساپ, ارنايى بەكىتىلگەن جوباعا سايكەس قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارىن جۇرگىزۋى ءتيىس. ەسەپتەۋىش قۇرالدار ورناتىلىپ, ارنايى پلومبا سوعىلعاننان كەيىن تابيعي گازدى پايدالانۋىنا بولادى.
جالپى, تۇركىستان وبلىستىق ەنەرگەتيكا باسقارماسىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, وبلىستاعى 843 ەلدى مەكەننىڭ 423-ءى گازداندىرىلعان. بيىل وبلىستا وسى باعىتقا 14 ملرد تەڭگە بولىنگەن. تۇركىستان وبلىسىن دامىتۋدىڭ كەشەندى جوسپارىنا سايكەس, 2026 جىلعا دەيىن وڭىردەگى ەلدى مەكەندەرگە تابيعي گاز جەتكىزۋ ءۇشىن 90 ملرد تەڭگە ءبولۋ جوسپارلانعان. ناتيجەسىندە, الداعى بەس جىلدا تۇركىستان وبلىسىنىڭ اۋماعى تولىعىمەن گازداندىرىلادى دەپ جوسپارلانعان.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, تابيعي گاز – بۇگىندە كۇنى ەڭ تازا ورگانيكالىق وتىن بولىپ ەسەپتەلەدى. سوندىقتان تۇركىستان وبلىسىندا ەلدى مەكەندەردى گازداندىرۋ جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىلۋدە. بۇل زياندى قالدىقتار كولەمىن ايتارلىقتاي ازايتۋعا, ءوڭىردىڭ ەكولوگيالىق جاعدايىن ەداۋىر جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار تابيعي گازدى پايدالانۋ تۇرعىندار ءۇشىن قارجىلىق جاعىنان دا ءتيىمدى ەكەنى بەلگىلى.
ايدار قۇلجانوۆ
تۇركىستان وبلىسى