• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
تاۋەلسىزدىك 09 تامىز, 2021

تاريح ساباقتارى سانادا جاڭعىردى

996 رەت
كورسەتىلدى

قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىكتىڭ وتىز جىلىندا اتقارعان ءىسى مەن جەتكەن جەتىستىگى از ەمەس. قاي سا­لانى الىپ قاراساق تا, ەگە­مەن­دىك العانعا دەيىنگى ۋاقىت­پەن سالىستىرساق, ىلگەرىلەۋ مەن دامۋدىڭ داڭعىل جولىندا ەكەنى ءسوزسىز. مەرەيتوي قار­سا­­ڭىندا ولاردى جۇيەلەپ حا­لىققا ۇسىنعان «حابار» تەلەارناسى تاريحي دەرەكتەر مەن ايماقتار تۋرالى اقپاراتتى ەكى ءتۇرلى جوباعا بىرىكتىرگەن ەكەن. «تۋعان ايماق» پەن «تاريح سا­باقتارى» انيماتسيالىق رو­ليكتەرى وڭىرلەردىڭ تىنىس-تىر­شىلىگى مەن تاۋەلسىزدىك جىلدارى بولعان باستى وقيعالار تۋرالى سىر شەرتەدى.

«تاريح ساباقتارى» دەگەن اتاۋ­مەن جارىق كورگەن 15 وقيعانىڭ ىشى­نەن تاۋەلسىزدىكتىڭ نىشانىنا اينال­عان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەم­لە­كەت­تىك رامىزدەرى تۋرالى روليككە بىردەن كوزىمىز ءتۇستى. 1992 جىلدىڭ باسىندا ەلتاڭبا, تۋ, ءانۇراننىڭ جوبالارىن دايىنداۋعا بايقاۋ جاريا­لان­عانىن بىلگەنىمىزبەن, ول تۋرالى جاستار اراسىندا جانە وتباسىمىزدا كوپ ايتا بەرمەيمىز. تاريحي وقي­عا­لاردى قايتا ەسىمىزگە سالعان بۇل جو­با­نىڭ ماڭىزى جاستار ءۇشىن ءتىپتى وراسان. انيماتسيا ارقىلى بەرىلگەن بەينەلەر جاستار مەن بالالاردىڭ نازارىن بىردەن اۋداراتىنى ءسوزسىز.

سونىمەن, بايقاۋعا قاتىسۋ­شى­لار­دان مىڭنان استام ۇسىنىس كەلىپ تۇسكەن. ءوز جۇمىسىن جىبەرگەندەر اراسىندا قا­زاق­ستان­دىقتار عانا ەمەس, شەتەل ازا­­مات­تارى دا بولعان ەكەن. الايدا ولاردىڭ كوپشىلىگى سىننان وتە الماعان. مەم­لەكەتتىك تۋدىڭ ۇلگى­سىن جاساۋعا وتاندىق ايگىلى شاكەن نيازبەكوۆ كىرىسەدى. قازىر بارشامىز بىلەتىن كوك جەلەكتى تۋىمىز بىر­دەن وسىنداي قا­لىپتا بولعان جوق. العا­شىندا تۋدا قىزىل ءتۇس قول­دا­نىلعان. كەيىنىرەك ونى التىن ءتۇس الماستىرعان. ودان بولەك كۇن مەن قىراندى تۋدىڭ قاق ورتاسىنا ورنالاستىرۋ شەشىلگەن. وسىلايشا ءبىز بىلەتىن مەملەكەتتىك رامىزدەر 1992 جىلعى 4 ماۋسىمدا قابىلداندى. بۇل كۇندى ءبىز جىلدا ەرەكشە ىقىلاسپەن اتاپ وتەمىز. تۋدىڭ اۆتورى شاكەن نيازبەكوۆ ۇزدىك يدەياسى ءۇشىن مەملەكەتتەن باعالى سىيلىق – ءتۇرلى-ءتۇستى تەلەديدار العان كورىنەدى.

ال ەلتاڭبامىزدىڭ نەگىزىندە 1991 جىلى قازاقستان تاۋەلسىزدىك الماي تۇرىپ, جەرلەسىمىز توقتار اۋباكىروۆ عارىشقا ساپارىندا تاعىپ ۇشقان توسبەلگى جاتىر ەكەن. ەلتاڭبا وتىز جىل ىشىندە ءۇش رەت وزگەرتىلدى. دەگەنمەن ونىڭ اۆتورلارى جانداربەك مالىبەكوۆ پەن شوت-امان ءۋاليحانوۆ بولىپ قالا بەردى.

قازاقستاننىڭ ءانۇرانىنا كەلەر بول­ساق, ول وسىدان ون بەس جىل بۇ­رىن, ياعني 2006 جىلى 7 قاڭتاردا قابىلداندى. 1992 جىلى تاڭدالعان تۇڭعىش ءانۇران حالىقتىڭ اراسىندا كەڭ تاراي قويماعان. سول سەبەپتى ونى اۋىستىرۋعا شەشىم قابىلداعان. سونىمەن 1956 جىلى جازىلعان «مەنىڭ قازاقستانىم» اتتى رۋحتى ءان رەسمي تۇر­دە قازاقستاننىڭ ءانۇرانىنا اينالدى. قازاقستاننىڭ  تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءماتىنىن زامانعا ساي بەيىم­دەپ, تۇزەتۋلەر ەنگىزدى. وسى­لايشا, بۇ­رىننان حالىق جۇرەگىنەن ورىن العان ءشامشى قالداياقوۆتىڭ ءانى ءار قازاقستاندىقتىڭ بالاباقشادان باس­تاپ ۇيرەنىپ, حالىقارالىق ارەنادا دا شىرقايتىن باستى انىنە اينالدى.

جوبادا ايتىلعانداي, راسىندا ەلى­مىزدىڭ ءار ازاماتى ءوز تۋىن جانىنداي جاق­سى كورەدى. قانداي ءبىر ءىس-شاراعا, سپورت­تىق جارىسقا قاتىسسا دا كۇن اس­تىندا قىران قالىقتاعان كوك اسپان تۇستەس بايراعىمىزدى بيىككە كوتەرەدى. قازاقستان تۋى حالىقتىڭ قۋانىشتا دا, سىن ساعاتتا دا حالقىمىزدىڭ ءبىر­تۇتاس ەكەنىن كورسەتەتىن سيمۆولعا اي­نالدى. تاريحتاعى ەڭ ماڭىزدى سات­تەردە تۋىمىز قولدان تۇسكەن ەمەس. ال ەلتاڭبا مەن ءانۇران جاڭارعان كوپ­ەت­نوستى قازاقستاندى وتىز جىلدا ءبىر اتانىڭ بالاسىنداي بىرىكتىرگەن سيمۆولعا اينالدى دەسەك, ارتىق بولماس. ەلىمىزدىڭ ءتول رامىزدەرى – ءبىز­دىڭ تاريحىمىز. ال ونى جاقسى ءبىلۋ – ءار ازاماتتىڭ پارىزى.

راسىندا, تاريح قويناۋىنا كەتكەن كەيبىر وقيعالاردى قايتا جاندان­دى­رىپ, وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ەسىنە سالىپ وتىرۋ ماڭىزدى. سەبەبى وتان تاريحى – ءار ازاماتتى سول ەلمەن, ونىڭ قۇندىلىقتارىمەن, مادەني بايلىعىمەن بايلانىستىراتىن باستى قۇرال. وسىنداي قىسقا دا تارتىم­دى ءارى زاماناۋي فورمات ساپا­لى اق­پاراتقا قۇمار جاستاردىڭ تالعا­مى­نان شىعاتىنى انىق.

سوڭعى جاڭالىقتار