2021 جىلى قازاقستاندا چەرنوبىل ارداگەرلەرى جالپى سوماسى 540,7 ملن تەڭگەگە بىرجولعى تولەم الادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
اپات سالدارىن جويۋعا 32 مىڭعا جۋىق قازاقستاندىق قاتىستى. ولارعا ءارتۇرلى الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى كورسەتىلەدى.
«ارداگەرلەر تۋرالى» زاڭىنا سايكەس:
- 1986-1987 جىلدارى چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتى جويۋعا قاتىسۋشىلار جەڭىلدىكتەر بويىنشا ۇلى وتان سوعىسىنىڭ (بۇدان ءارى – ۇوس) قاتىسۋشىلارىنا تەڭەستىرىلگەن ادامدارعا;
- چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتىڭ سالدارىنان مۇگەدەك بولىپ قالعان ادامدار جەڭىلدىكتەر بويىنشا ۇوس مۇگەدەكتەرىنە تەڭەستىرىلگەن ادامدارعا;
- 1988-1989 جىلدارى چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتى جويۋعا قاتىسۋشىلار «ارداگەرلەر تۋرالى» زاڭىنىڭ كۇشى قولدانىلاتىن باسقا ادامدارعا جاتقىزىلدى.
قازاقستاندا ارداگەرلەردىڭ ءومىرىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان شارالار جۇيەسى قاراستىرىلعان:
- ارناۋلى مەملەكەتتىك جاردەماقى تولەۋ;
- تۇرعىن ءۇي زاڭناماسىنا سايكەس تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ;
- جەڭىلدىكتى سالىق سالۋ;
- جەرگىلىكتى بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن اقشالاي نەمەسە زاتتاي تۇردە الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ;
- جەكە تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى ءۇشىن جەر ۋچاسكەلەرىن ءبىر رەت ءبىرىنشى كەزەكتە الۋ;
- امبۋلاتوريالىق-ەمحانالىق كومەك كورسەتەتىن ۇيىمداردا قىزمەت الۋدا باسىمدىققا يە بولۋ جانە كەزەكتەن تىس ەمدەۋگە جاتۋ;
- بىلىكتى مەديتسينالىق كومەك الۋ;
- زەينەتكەرلىككە شىققان كەزدە, ارداگەرلەر جۇمىس ىستەگەن كەزدە تىركەلگەن ەمحانالاردى پايدالانۋ قۇقىعى;
- ارناۋلى الەۋمەتتىك قىزمەتتەردىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىن ءبىرىنشى كەزەكتە الۋ;
- ءبىلىم بەرۋ گرانتتارىن الۋعا, سونداي-اق جوعارى ءبىلىمى بار كادرلاردى دايارلاۋعا مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ تاپسىرىسى بويىنشا ءبىلىم الۋشىلاردىڭ قۇرامىنا قابىلدانۋ قۇقىعى;
- تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك, ورتا بىلىمنەن كەيىنگى جانە جوعارى ءبىلىمنىڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن ىسكە اسىراتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا قابىلداۋ كۆوتاسى;
- بارلىق بايلانىس قىزمەتتەرىن كەزەكتەن تىس پايدالانۋ قۇقىعى, ونىڭ ىشىندە عالامتور مەن تەلەفوندى ءبىرىنشى كەزەكتە ورناتقىزۋ جانە تاعى باسقالار.
ارناۋلى مەملەكەتتىك جاردەماقى ارداگەرلەرگە وزگە الەۋمەتتىك تولەمدەرگە قاراماستان تولەنەدى. جەڭىلدىكتەر بويىنشا ۇوس قاتىسۋشىلارىنا تەڭەستىرىلگەن ادامدار ءۇشىن امج مولشەرى 6,19 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىشتى قۇرايدى (2021 جىلى – 18 056 تەڭگە), جەڭىلدىكتەر بويىنشا ۇوس مۇگەدەكتەرىنە تەڭەستىرىلگەن ادامدار ءۇشىن – 7,55 اەك (2021 جىلى – 22 024 تەڭگە).
«ارداگەرلەر تۋرالى» زاڭىن قابىلداۋ بارىسىندا 1988-1989 جىلدارداعى چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتى جويۋعا قاتىسۋشىلار ءۇشىن الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى كۇشەيتىلگەنىن اتاپ وتكەن ءجون. ارداگەرلەردىڭ وسى ساناتى ءۇشىن امج مولشەرى 2,13 اەك-تەن 4,8 اەك-كە دەيىن (2021 جىلى- 14 002 تەڭگە) ارتتىرىلدى.
چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتىڭ سالدارىنان مۇگەدەك بولىپ قالعان ادامدارعا امج-مەن قاتار, كۇنكورىس دەڭگەيى مەن مۇگەدەكتىك توبىنا, سەبەبىنە قاراي مۇگەدەكتىك بويىنشا مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك جاردەماقى تولەنەدى. جاردەماقى مولشەرى جىل سايىن ينفلياتسيا دەڭگەيىنە بايلانىستى وسەتىن ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى اياسىندا كوتەرىلىپ وتىرادى.
ارداگەرلەرگە ستاتسيونارلىق مەديتسينالىق كومەك ۇوس مۇگەدەكتەرى مەن ارداگەرلەرىنە ارنالعان 2 مامانداندىرىلعان رەسپۋبليكالىق گوسپيتال قابىرعاسىندا (الماتى جانە نۇر-سۇلتان قالالارىندا) كورسەتىلەدى.
جىل سايىن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار چەرنوبىل اپاتىنىڭ قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنىنە (26 ءساۋىر) نەمەسە باسقا كۇندەرگە (9 مامىر – ۇلى وتان سوعىسىنداعى جەڭىس كۇنىنە) وراي الەۋمەتتىك كومەك كورسەتەدى.
2021 جىلى جەرگىلىكتى بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن 6 055 چەرنوبىل ارداگەرىنە 5 اەك-تەن (14 585 تەڭگە) 70 اەك-كە دەيىن (204 190 تەڭگە) 540,7 ملن تەڭگە سوماسىندا الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ كوزدەلگەن. الەۋمەتتىك كومەكتىڭ مولشەرى قازىنا مۇمكىندىگىنە قاراي جەرگىلىكتى وكىلەتتى ورگانداردىڭ ء(ماسليحاتتاردىڭ) شەشىمى بويىنشا ءاربىر وڭىردە جەكە بەلگىلەنەدى.
ماسەلەن, كەلەسى وڭىرلەردە, چەرنوبىل ارداگەرلەرى بىرجولعى كومەك الادى:
– 2021 جىلدىڭ 26 ساۋىرىنە قاراي - اقمولا, الماتى, اتىراۋ, شىعىس قازاقستان, جامبىل, باتىس قازاقستان, قاراعاندى, قىزىلوردا, پاۆلودار ء(ىشىنارا), سولتۇستىك قازاقستان, تۇركىستان وبلىستارىندا جانە شىمكەنت, نۇر-سۇلتان قالالارىندا;
– 2021 جىلعى 9 مامىرعا - اقتوبە, ماڭعىستاۋ جانە پاۆلودار وبلىستارىندا جانە الماتى قالاسىندا.
قوستاناي وبلىسىندا چەرنوبىل ارداگەرلەرىنە (74 ادام) اي سايىن 3 اەك (2021 جىلى - 8751تەڭگە) مولشەرىندە كومەك كورسەتىلەدى.