• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پىكىر 02 ءساۋىر, 2021

ۋاقىت تالابىن ەسكەرگەن سامميت

200 رەت
كورسەتىلدى

سارسەنبىنىڭ ساتىندە تۇركىتىلدەس مەملەكەتتەردىڭ ىنتىماقتاستىق كەڭەسىنە مۇشە مەملەكەتتەردىڭ باسشىلارى بەيرەسمي سامميتتە باس قوستى. ونلاين فورماتتا وتكەن جيىن تۇركى الەمى مەن وركەنيەتىن جاڭعىرتىپ, دۇنيەجۇزى بەتپە-بەت كەلگەن سىن-قاتەرگە تولى كۇردەلى كەزەڭدە باۋىرلاس ەلدەردىڭ ىنتىماعىنا جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋگە باعىتتالدى. «تۇركىستان – تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني استاناسى» تاقىرىبىندا وتكەن كەزدەسۋگە قاتىستى ساراپشىلار مەن شەتەلدىك بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وي-پىكىرلەرىن ورتاعا سالامىز.

باۋىرلاس مەملەكەتتەردىڭ باسشىلارى ورتاق ماسەلەلەردى تالقىلاۋعا ۋاقىت تاپقانى كوڭىلگە قۋانىش ۇيالاتادى. اسىرەسە, كوروناداعدارىس پەن گەوساياسي, گەوەكونوميكالىق ماسەلەلەر تۋىنداپ تۇرعاندا بۇل وتە وزەكتى.

«Step by Step» تۇركى ينتەگراتسياسىنىڭ ءادىسى دە وسىمەن ەرەكشەلەنەدى. 1993 جىلدىڭ باسىندا مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىق باعىتىندا تۇركسوي قۇرىلدى. سودان كەيىن 2008 جىلى پارلا­مەنت­شىلەر اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق رەتىندە تۇركپا پايدا بولدى. 2009 جىلى تۇركىتىلدەس مەملەكەتتەردىڭ ىنتىماق­تاستىق كەڭەسى پايدا بولدى. سول جىلى عىلىمي ىنتىماقتاستىق باعىتىن دامىتۋ ماقساتىندا حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى قۇرىلدى. 2012 جىلى تۇركى مادەنيەتى مەن مۇراسىنىڭ قورى قۇرىلدى. قازىر تۇركى كەڭىستىگىن ينستيتۋتسيالاۋدى ەكونوميكالىق جانە قارجىلىق باعىتتار تۇرعىسىنان دا دامىتىپ, جەتىلدىرۋ كەرەك.

ينستيتۋتتىق قۇرىلىمدار قۇرۋ جونىن­دەگى ۇسىنىس ۋاقىت تالابى. اتاپ ايتقاندا, قازاقستان پرەزيدەنتى ۇسىنعان تۇركىستاندا «ارنايى ەكونوميكالىق ايماق» قۇرۋ باستاماسى تۇركى ينۆەستي­تسيا­لىق-ينتەگراتسيالىق قور قۇرۋدى تەزدەتەدى. سونداي-اق وزبەكستان پرەزيدەنتى شاۆكات ميرزيوەۆتىڭ تۇركى مەملەكەتتەرى دامۋ بانكىن قۇرۋ جونىندەگى ۇسىنىسى مەملەكەتتەر باسشىلارىنىڭ كوزقاراستارى ۇقساس ەكەنىن كورسەتەدى. سونىمەن قاتار ازەربايجان پرەزيدەنتىنىڭ اتاپ وتكەن, بۇكىل تۇركى مەملەكەتتەرىن قامتيتىن جاڭا ترانزيت ءدالىزى دە ماڭىزعا يە.

داعدارىستان كەيىنگى جاڭا الەمدە تەك پراگماتيكتەر عانا مىقتى بولاتىنىن تۇسى­نە وتىرىپ, تۇركىتىلدەس مەملەكەتتەر پرە­زي­دەنتتەرى تسيفرلاندىرۋ, ءبىلىم بەرۋ, لوگيس­تيكا, ساۋدا ماسەلەلەرىن وزەكتى ساناپ وتىر. ارينە, مادەنيەت, عىلىم جانە ونەر دە ۇمىت­ىل­مايدى. پراگماتيزمدى يدەيالار قول­داۋى كەرەك. «تۇركىستان دەكلاراتسياسى» قۇجا­تى­نىڭ اتاۋىندا قىپشاقتار, وعىزدار, قار­لۇق­تار, بارلىق تۇركى تايپاسى ءومىر سۇر­گەن, باتىس جانە شىعىسپەن ىنتىماقتاس بول­­عان كونە تۇركىستان ولكەسى جاتىر. مۇندا كوپ­­تەگەن زاماناۋي مادەنيەت ءۇشىن نەگىز بول­عان قاي­تالانباس تۇركى قالالىق وركەنيەتى دۇنيەگە كەلدى.

 

اسقار ۋماروۆ,

«قازاقپارات» حاا اق باسقارما توراعاسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار