• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
07 جەلتوقسان, 2013

يۋري پيا:«ادامعا ءومىر سىيلاۋ – شىن باقىت»

320 رەت
كورسەتىلدى

ونىڭ اتاعىنان ات ۇرىككەندەي. مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, «جىلدىڭ ۇزدىك دارىگەرى»... دەگەنمەن, ونىڭ ەڭبەگىن باعالاۋ, موينىنا العان جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن سالماقتاۋ ءۇشىن وسى سياقتى اتاق-داڭقىنا قاتىستى اتاۋلاردى تىزبەلەمەي-اق, دوكتور پيا دەسەك تە جەتىپ جاتىر. بۇگىندە ونىڭ ەسىمىنىڭ مەديتسينانىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى – كارديو­حيرۋرگيامەن قاتار اتالۋى ۇيرەنشىكتى جاعدايعا اينالىپ بارادى. كارديوحيرۋرگيا دەسەك, ەڭ الدىمەن ويعا يۋري ۆلاديميروۆيچ پيا ورالاتىنى انىق.

 

 

ونىڭ اتاعىنان ات ۇرىككەندەي. مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, «جىلدىڭ ۇزدىك دارىگەرى»... دەگەنمەن, ونىڭ ەڭبەگىن باعالاۋ, موينىنا العان جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن سالماقتاۋ ءۇشىن وسى سياقتى اتاق-داڭقىنا قاتىستى اتاۋلاردى تىزبەلەمەي-اق, دوكتور پيا دەسەك تە جەتىپ جاتىر. بۇگىندە ونىڭ ەسىمىنىڭ مەديتسينانىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى – كارديو­حيرۋرگيامەن قاتار اتالۋى ۇيرەنشىكتى جاعدايعا اينالىپ بارادى. كارديوحيرۋرگيا دەسەك, ەڭ الدىمەن ويعا يۋري ۆلاديميروۆيچ پيا ورالاتىنى انىق.

– يۋري ۆلاديميروۆيچ, ءبىز سىزبەن ءبىرىنشى رەت كەزدەسىپ وتىر­عان جوقپىز. وسىنداي سىر-سۇح­باتتاردىڭ بارىسىندا ۇلتتىق عىلىمي كارديوحيرۋرگيالىق ور­تالىقتىڭ ورتالىق ازيا ايما­عىنداعى قىزمەتى الەمدىك ساپا ستاندارتتارىنا ساي كوش­باس­تاۋشى ۇيىمعا اينالىپ كەلە جاتقانىن ماقتانىشپەن ايت­قان ەدىڭىز. سوڭعى وقيعالار ءسىز باسقاراتىن ۇجىمنىڭ تانى­مال­دىلىعى باسقا قۇرلىقتاردا دا وسە تۇسكەنىنە كوز جەتكىزىپ وتىرعان سياقتى ما, قالاي؟

– ول راس. وسىدان ءبىراز بۇرىن ءبىز تۇرىك رەسپۋبليكاسىنىڭ كار­ديوحيرۋرگتەرىمەن ءوزارا ىنتى­ماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە وتىر­دىق. ال وعان دەيىن ليتۆا­لىق, يزرايلدىك, چەحيالىق, قىرعىز­ستان­دىق جانە امەريكالىق ءارىپ­تەستەرىمىزبەن دە وسىنداي مەموراندۋمعا قول قويعان بولاتىنبىز. بۇل بىزگە نە بەرەدى دەگەنگە كەلسەك, بىرىنشىدەن, مەموراندۋمعا قول قويعان ەمدەۋ مەكەمەلەرى بىرلەسكەن عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن دامىتا وتىرىپ, زاماناۋي تەحنولوگيالاردى قولدانۋ سالاسىندا تاجىريبە الماسا الادى. سول سياقتى, عىلىمي سەمينارلار مەن كونفەرەنتسيالار ۇيىمداستىرۋ, مەديتسينا جانە باسقارۋ پەرسونالىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالار جۇگىن دە كوپ بولىپ كوتەرۋ مۇمكىندىگى مولايىپ وتىر.

– وسى تۇرعىدان العاندا قا­زاق­­ستاندىق تاجىريبە باسقا­لار­دىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋعى­زا­تىنداي دارەجەگە جەتتى دەپ ايتا الامىز با؟

– ۇستىمىزدەگى جىلى ءبىز رەس­پۋبليكا دەنساۋلىق ساقتاۋ مي­نيستر­لىگىنىڭ قولداۋىمەن «ينتە­گرا­تسيا ارقىلى – تابىسقا» دەگەن تاقىرىپتا كارديوحيرۋرگتەردىڭ ەكىنشى ۇلتتىق كونگرەسىن وتكىزدىك. وعان 18 ەلدەن وسى سالانىڭ كورنەكتى وكىلدەرى قاتىستى. كونگرەس باعدارلاماسىنا سايكەس 8 شەبەرلىك سىنىبى ۇيىمداستىرىلدى. جالپى ايتقاندا, كونگرەس كارديو­حيرۋرگيادا زاماناۋي تەحنولوگيالاردى قولدانۋدىڭ نەعۇرلىم پەرس­پەكتيۆالى, ءتيىمدى باعىتتارىن انىقتاۋعا, كارديوحيرۋرگيانى دامىتۋدا ستراتەگيالىق شەشىمدەر قابىلداۋعا جول اشتى دەۋگە تولىق نەگىز بار.

وسى كونگرەسكە قاتىسقان تەحاس جۇرەك ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى وسكار فرەيزەر تىلشىلەرگە بەرگەن سۇحباتىندا بىلاي دەدى: «سىزدەردىڭ كارديوحيرۋرگيالىق ورتالىقتارىڭىزدىڭ جاعدايى مەنى تاڭعالدىردى. ماماندارىڭىز زاماناۋي جابدىقتاردى جاقسى مەڭگەرىپ العان. مەن ءوزىم دە بىرنەشە وتاعا قاتىستىم. ءبارى ويداعىداي ءوتتى. مەن قازاقستاندا مۇنداي دەڭگەيگە كەزدەسەمىن دەپ ويلاعان جوق ەدىم. سىزدەر كەيبىر ەۋروپا ەلدەرىنەن دە وزىپ كەتىپسىزدەر».

شەتەلدىك ماماننىڭ مۇنداي باعاسى ءبىز ءۇشىن اسا قىمبات. ءويت­كەنى, دوكتور فرەيزەر كوپ كار­ديو­حيرۋرگتىڭ ءبىرى ەمەس, سوزىلمالى جۇرەك تالماسىنىڭ اۋىر ءتۇر­لەرىن وتا جاساۋ ارقىلى ەمدەۋدىڭ كوشباسىندا جۇرگەن, ەسىمى الەمگە تانىمال دارىگەر. بۇگىندە ول باسقاراتىن جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىن ەمدەۋ ينستيتۋتى جۇرەك الماستىرۋ مەن قان اينالىمىن مەحانيكالىق جولمەن قولداۋ جونىنەن الەمدەگى ەڭ ۇزدىك ەمدەۋ مەكەمەلەرىنىڭ بىرىنەن سانالادى. ال و.فرەيزەردىڭ ءوزى بولسا, وسى ۋاقىتقا دەيىن 1200-دەن استام ادامنىڭ جۇرەگىن الماستىرعان ناعىز مايتالمان.

– جۇرەك الماستىرۋ دەمەكشى, جاقىندا سىزدەر دە وسىنداي وتانى ءساتتى وتكىزدىڭىزدەر عوي.

– ءيا, بۇل – ءبىز جاساعان وسىنداي ەكىنشى وتا. ول ۇلتتىق عىلىمي كارديوحيرۋرگيالىق ورتالىقتىڭ, ا.ن.سىزعانوۆ اتىنداعى ۇلتتىق عىلىمي حيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ, سانيتارلىق اۆياتسيانىڭ رەس­پۋبليكالىق ورتالىعىنىڭ جانە الماتى قالاسىنداعى بىرقاتار كلي­ني­كالاردىڭ ۇيلەسىمدى قىزمەتىنىڭ ناتيجەسىندە مۇمكىن بولدى. ءۇستى­مىزدەگى جىلعى قاراشانىڭ 6-سى كۇنى ۇلتتىق عىلىمي كارديو­حي­رۋر­گيالىق ورتالىقتىڭ ترانسپلانتاتسيا جونىندەگى بيۋروسىنا الماتىداعى جەدەل جاردەم اۋرۋحاناسىنان ميىنا زاقىم كەلگەن سىرقاتتىڭ قايتىس بولعانى تۋ­رالى حابار ءتۇستى. قايتىس بول­عان كىسىنىڭ جاقىن تۋىس­تارى ونىڭ ورگاندارىن باسقا ادامعا ترانس­پلان­تاتسيالاۋعا كەلىسىمدەرىن بەردى. ءبىز جەدەل جولعا شىقتىق. ءسويتىپ, كەلەسى كۇنى دونوردىڭ جۇرەگىن استاناعا جەتكىزدىك.

بۇل ارادا ءبىز مىنا ءبىر جايدى ەرەكشە اتاپ كورسەتۋىمىز كەرەك. دونور جۇرەگى استاناعا امەريكا قۇراما شتاتتارىنان ساتىپ الىنعان OrganCareSystem دەپ اتالاتىن زاماناۋي جابدىقپەن جەتكىزىلدى. بۇعان دەيىن بۇل جۇيە الەمنىڭ ءۇش جەتەكشى كلينيكاسىندا – اقش-تا, اۆستراليا مەن گەرمانيادا قولدانىلىپ كەلسە, ەندى ولاردىڭ قاتارىنا قازاقستان دا قو­سىلدى. كەڭ-بايتاق جەرى بار, كوپتەگەن ايماقتارى اكىمشىلىك ورتا­لىقتاردان شالعاي جاتقان قازاق­ستان ءۇشىن مۇنداي عاجايىپ قون­دىر­عىنى پايدالانۋدىڭ ماڭىزى زور.

– جاڭا ءوزىڭىز دە امەريكالىق دارىگەردىڭ ۇلتتىق عىلىمي كار­ديوحيرۋرگيالىق ورتالىقتىڭ بۇگىنگى جاي-كۇيىنە تاڭدانىس ءبىل­دىرگەنىن ايتتىڭىز. ارينە, مۇنىڭ ءبارى ءبىر جىلدا اتقارىلعان, ءوزى­نەن ءوزى ورنىنا كەلە قالعان جۇمىستار ەمەس قوي. وسى ارادا ءسال شەگىنىس جاساساق...

– سوڭعى جىلدارى قازاقستان­دا كارديوحيرۋرگيا سالاسىندا­ رەۆوليۋتسيا جاسالدى دەۋگە بولادى. استانالىق كلينيكانىڭ حالىقارالىق زەرتتەۋ باعدارلا­ماسىنا قوسىلۋى دا وسىنىڭ دالەلى. شىنى سول, مۇنىڭ ءبارى مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ارقاسى, سول كىسى جۇرگىزىپ وتىرعان سىندارلى ساياساتتىڭ جەمىسى. ولاي دەيتىنىم, ءبىزدىڭ ىسىمىزگە ەلباسىنىڭ ارنايى تاپسىرماسى بويىنشا جاسالعان كارديوحيرۋرگيا سالاسىن دامىتۋدىڭ 2007-2009 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسى تىڭ سەرپىن بەردى.

حح عاسىردىڭ ەكىنشى جارتىسىنان باستاپ بۇكىل الەمدى شارپىعان جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارى ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە جىلدان-جىلعا ءورشىپ كەلەدى. مەديتسينالىق دەرەكتەر بويىنشا,  جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارى سالدارىنان جىل سايىن الەمدە 15 ميلليونداي ادام ومىرمەن قوش ايتىسسا, قازاقستاندا دا ءولىم-ءجىتىم بويىنشا جۇرەك اۋرۋلارى ءبىرىنشى ورىندا تۇر.

جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن جىل سايىن جۇرەككە كەم دەگەندە 15-16 مىڭ وتا جاسالۋعا ءتيىس. ول ءۇشىن, ارينە, جاقسى بازا, بىلىكتى ءدا­رىگەرلەر, قارجى, ءبىر سوزبەن ايت­قاندا, كارديوحيرۋرگيا سالاسىنا شىنايى قامقورلىق قاجەت. وسىعان بايلانىستى ەلباسى باتىل شەشىم قابىلدادى. قازىر كار­ديوحيرۋرگيالىق ورتالىقتار استانادا عانا ەمەس, وبلىستاردا دا سالىنۋدا. مىنە, وسىلاي قازاق­ستاندىق كارديوحيرۋرگتەردىڭ ارمانى جۇزەگە اسىپ, قازىر الەمدە قولدانىلاتىن بارلىق جوعارى تەحنولوگيالار وتانداستارىمىزدىڭ يگىلىگىنە اينالىپ وتىر.

قازىرگى ورتالىق بارلىق حا­لىقارالىق ستاندارتتارعا ساي دەپ نىق سەنىممەن ايتۋعا بولادى. مۇندا ءبىر مەزگىلدە 180 ادام ەم الادى, 6 وتا جاساۋ بلوگى بار. مۇنىڭ ءوزى جىل سايىن جۇرەككە 3000 اشىق وتا جاساۋعا, سول سياقتى, كەۋدە كلەتكالارىن كەسپەي-اق جۇرەك تامىرلارىنىڭ قالىپتى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتەتىن شارالار قولدانۋعا جول اشىپ وتىر. قولدانىستاعى جابدىقتاردىڭ ءبارى – ەۋروپالىق وندىرۋشىلەردىڭ ونىمدەرى.

– قازىر ەلدە مەديتسينا قىز­مەتكەرلەرىن دايارلايتىن جو­عارى وقۋ ورىندارى از ەمەس. سونىڭ وزىندە كوپتەگەن اي­ماق­تار­­دا دارىگەرلەر جەتىسپەيدى. امە­ريكادا, ەۋروپا ەلدەرىندە كار­­ديوحيرۋرگيا سالاسىنىڭ ماماندارىن دايارلاۋعا ورتا ەسەپپەن ون جىل كەتەدى ەكەن. سىزدەر وسى ماسەلەنى قالاي شەشىپ جاتىرسىزدار؟

– ورتالىقتا وسى سالانىڭ ەڭ ۇزدىك ماماندارى شوعىرلانعان. ولاردىڭ كوپشىلىگى اقش, گەر­مانيا, يزرايل, ءتۇر­كيا, ليتۆا, رەسەي جانە بەلو­رۋسسيانىڭ جەتەكشى كلينيكالارىندا وقىعان.

ءبىزدىڭ دارىگەرلەرىمىز ءجيى-ءجيى شەتەلدەرگە شىعىپ, وزدەرىنىڭ بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىرىپ وتىرادى. سول سياقتى, سوڭعى كەزدە ءبىزدىڭ ورتالىققا شەتەلدىك ارىپتەستەرىمىز دە ءجيى اتباسىن بۇراتىن بولدى. ولار مۇندا تاجىريبە الماسۋمەن­ بىرگە, شەبەرلىك سىنىپتارىن وتكىزە­دى, بىرلەسكەن وتالارعا قاتىسادى.

– شەتەلدەردە ترانسپلانتاتسيا جاساتۋ وتە قىمبات ەكە­نىن بىلەمىز. ونى قارا­پايىم ادامداردىڭ قالتاسى كوتەرە بەرمەيدى. ال ءوز ەلىمىزدە بۇل وتا­لاردىڭ قولجەتىمدىلىگى قام­تاماسىز ەتىلگەن جانە تەگىن جاسالادى. سونىڭ وزىندە ازىرشە ەكى-اق ادامنىڭ جۇرەگى الماستىرىلدى. بۇل از ەمەس پە؟ جاڭا ءوزى­ڭىز امەريكالىق ءبىر حيرۋرگتىڭ ءوزى مىڭنان استام ادامعا ءومىر سىي­لاعانىن ايتتىڭىز عوي.

– قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا ءومىرى تىكەلەي دونور اعزالارىنا تاۋەلدى 5 مىڭعا جۋىق ادام ەسەپتە تۇر. ەڭ قيىنى دونور ماسەلەسى ەدى, قازىر بۇل ورايدا ىلگەرىلەۋشىلىك بار. راس, قايتىس بولعان تۋىستارىنىڭ ورگاندارىن باسقا ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋعا پايدالانۋعا ەكىنىڭ ءبىرى كەلىسە قويمايدى. سول سياقتى, ازىرشە جۇرەگىن الماستىرۋعا تاۋەكەل ەتۋشىلەر دە كوپ ەمەس. كەزىندە جانىبەك وسپانوۆ تا بىردەن كەلىسە قويعان جوق-تى.

– ايتپاقشى, ەلىمىزدە ءبىرىنشى بولىپ جۇرەگىن اۋىستىرعان جانىبەك وسپانوۆتىڭ جاعدايى قالاي؟ ءالى دە سىزدەردىڭ باقىلاۋ­لارىڭىزدا شىعار؟

– جانىبەكتىڭ جاعدايى جامان ەمەس, قازىر وسى اۋرۋحانانىڭ ستا­تيس­تيكا جانە پاتسيەنتتەر قوزعالىسى بولىمىندە ىستەيدى. سىرت­تاي وقۋعا ءتۇستى. بولاشاقتا پسيحولوگ ماماندىعىن الىپ شىقپاق.

– يۋري ۆلاديميروۆيچ, سوڭعى جىلدارى ەلىمىزدەگى كارديوحيرۋرگيا سالاسىنىڭ كۇرت وزگەرگەنى ايدان انىق. قازىر استانا مەن الماتىنى بىلاي قويعاندا, ايماقتاردا دا جۇرەككە كۇردەلى وتالار جاسالا باستادى. وبلىستارمەن سىزدەردىڭ قانداي بايلانىستارىڭىز بار؟

– سوڭعى ۋاقىتتاردا ەلىمىزدىڭ تاڭداۋلى كارديوحيرۋرگتەرى مەن كارديولوگتارىنىڭ وڭىرلەرگە شىعىپ تۇرۋى داستۇرگە اينالدى. مۇنداي ساپارلاردىڭ بارىسىندا ءبىزدىڭ ماماندارىمىز جەرگىلىكتى جەرلەردەگى سىرقاتتاردى قابىلدايدى. ايماقتاعى ارىپتەس­تەر­مەن شەبەرلىك سىنىپتارىن وتكىزىپ, وتالارعا قاتىسادى. وسى تاياۋدا عانا ءبىزدىڭ دارىگەرلەرىمىز اقتوبە, باتىس قازاقستان, قوستاناي جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارىندا بولىپ قايتتى. ماسەلەن, قوستاناي وبلىسىندا بولعان №1 كارديوحيرۋرگيا بولىمشەسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى تيمۋر لەسبەكوۆ باستاعان دارىگەر­لەر جۇرەگى اۋىراتىن 70 ادامدى قابىلداپ, ولارعا ءتيىستى اقىل-كەڭەستەر بەردى.

مەن ءوزىم دە ءبىر توپ ارىپتەس­تەرىممەن بىرگە ماڭعىستاۋ وبلىسىندا بولدىم. وندا ءبىز 40 شاق­تى سىرقاتتى قابىلداپ, 3 ادام­عا وتا جاسادىق, جەرگىلىكتى ءارىپ­تەستەرىمىزبەن شەبەرلىك سىنىپتارىن وتكىزدىك.

– ءومىر ءبىر ورىندا تۇرمايدى عوي, سىزدەر دە قول جەتكەنگە توق­مەيىلسىپ وتىرماعان بولارسىزدار؟

– ءيا, قازىرگى جاعدايدى وسىدان ءبىر-ەكى جىل بۇرىنعىمەن مۇلدە سالىستىرۋعا بولمايدى, ايىرماشىلىق جەر مەن كوك­تەي. ورتالىقتا ROC Safe جۇيەسىن قولدانۋ ارقىلى كارديو­حي­رۋر­گيالىق وتالاردى جۇرگىزۋ تەحنولوگياسى ەنگىزىلدى. بۇل ەمدەلۋشىلەر ءۇشىن جاڭا, ءتيىمدى جانە قاۋىپسىز تەحنولوگيا سانالادى. وسى جۇيەنى قولدانا وتىرىپ وتا جاسالعاندا ۋاقىتشا جاساندى ۆەنتيلياتسيا قىسقارتى­لىپ, وتادان كەيىنگى قاننىڭ ازايۋى (مەرتسات اريتمياسى جانە قان كەتۋ) سالدارىنان وتا كەزىندە جانە ودان كەيىنگى ۋاقىتتا قان قۇيۋ قاجەتتىلىگى تومەندەيدى. اورتوكورونارلىق شۋنتتەۋ جانە جۇرەك كلاپاندارىن پروتەزدەۋ بارىسىندا جۇرەك ىرعاعىنىڭ بۇزىلۋى بار سىرقاتتاردى ەمدەۋ­دە Cardioblate جۇيەسىنىڭ ينترا­وپەراتسيوندىق راديوجيىلىكتى اب­لا­تسياسى – يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيا­لارىمەن وتالار جاسالا باستادى. بۇدان باسقا, ەندوۆاسكۋ­ليار­لىق حيرۋرگتەرمەن بىرلەسە وتىرا, پاتسيەنتتەرگە قيىن گيبريدتى وتالار جاسالۋدا. ورتالىقتىڭ تاعى ءبىر جەتىستىگى – جۇرەككە اشىق وپەراتسيا جاساۋ بارىسىندا ەكستراكورپورالدى مەمبراندى وكسيگەناتسيا ءادىسى ەنگىزىلدى. ءسويتىپ, دەم الىسى قيىنداعان جاندارعا وتا جاساۋ بارىسىندا ەگۋ ارقىلى قانىنا وتتەگى تولتىرىلاتىن بولدى. سونداي-اق, ينتەرۆەنتسيالىق كارديولوگيا ءدارى­گەرلەرىنىڭ باستاماسىمەن تۋا بىتكەن جۇرەك اقاۋى بار ناۋقاستاردىڭ جۇرەك قارىنشا­سىن­داعى «كوپىردىڭ» اقاۋىن تران­س­­كاتەتەر ارقىلى جابۋعا ارنالعان تەحنولوگيا ەنگىزىلدى. قازاقستاندا العاش رەت ءبىر جاس­قا دەيىنگى بالالارعا, ءتۋابىتتى جۇرەك اقاۋى بار سابيلەرگە, سونىمەن قاتار, ءبىر عانا قارىنشاسى بار جۇرەكتەرگە جوعارى تەحنولو­گيالىق, كوپساتىلى كارديوحيرۋر­گيالىق وتالار جاسالۋدا.

بولاشاقتا جۇرەگىندە اقاۋى بار ناۋقاستارعا جۇرەك ترانسپلانتاتسيا­سى بويىنشا وتالار, جۇرەك كلاپانىندا اقاۋى بار ناۋقاس­تارعا اورتالدى كلاپاندى تەرى ارقىلى پروتەزدەۋ, ارتەريالدى گيپەرتەنزيا تەراپياسىنا ينتەرۆەن­تسيالىق ەمدەۋ, جۇرەكتە از ينۆا­زيۆتى ەندوسكوپيالىق وتالار, اريتمياسى بار بالالارعا جوعارى ما­مان­داندىرىلعان كومەك كورسەتۋ, از ءينۆازيۆتى ەندوۆاسكۋليارلى ارالاسۋلار جوسپارلانۋدا.

ورتالىق­تا جۇرەك ىرعاعىنىڭ بۇزىلۋى, جۇرەكتىڭ كەنەتتەن توقتاپ قالۋىنىڭ گەنەتي­كالىق ۇردىستەرى تۋرالى عىلىمي-تەحنيكالىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا جۇمىس باستالدى. وسى جوبانىڭ جۇزەگە اسىرىلۋى جۇرەكتىڭ كەنەتتەن توقتاپ قالۋ قاۋپى جوعارى مەرتسات اريتمياسى بار ادام­داردىڭ جۇرەك ىرعاعى بۇزىلۋى­نىڭ دامۋ مەحانيزمى مەن سەبەپ­تەرىن انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى جانە دياگنوستيكاسىنىڭ جاڭا ادىستەرىن ازىرلەۋگە كومەكتەسەدى.

– اڭگىمەڭىزگە راحمەت. ىستەرى­ڭىز­گە ساتتىلىك تىلەيمىز.

اڭگىمەلەسكەن

جاراسباي سۇلەيمەنوۆ,

«ەگەمەن قازاقستان».

سوڭعى جاڭالىقتار