ماشينا جاساۋ – يندۋستريالىق قۋاتتىڭ نەگىزى

جەڭىل كولىك الدىڭعى قاتاردا

قازاقستان اۆتوبيزنەس قاۋىمداستىعىنان الىنعان دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, قاڭتار-قىركۇيەك ارالىعىندا ەلىمىزدە شىعارىلعان بارلىق كولىك تۇرلەرىنىڭ جالپى سانى 49 مىڭنان اسادى. ياعني بىلتىرعى 33 524 دەگەن مەجە 47 پايىز­عا اسىرا ورىندالدى دەگەن ءسوز.

شىعارىلعان كولىك تۇرلەرىنىڭ باسىم بولىگى جەڭىل اۆتوموبيلدەر – 42 498 اۆتوكولىك. بۇدان بولەك 5 273 جۇك كولىگى مەن 1 401 اۆتوبۋس شىعارىلدى. 1 272 تىركەمە مەن جارتىلاي تىركەمە, 2 12 ارنايى تەحنيكا اۋىلشارۋاشىلىق سالاسى مەن ونەركاسىپ سالاسىنا بەرىلدى.

اۆتوكولىك وندىرىسىندە رەسپۋبليكا بويىنشا «سارىارقااۆتوپروم» كوش باستاپ تۇر, ەلىمىزدە شىعارىلاتىن اۆتوكولىكتەردىڭ جارتىسىنا جۋىعى وسى زاۋىتتىڭ ءونىمى. قوستانايداعى كاسىپورىن بيىل باس-اياعى 26 مىڭ بىرلىك جەڭىل, جۇك اۆتوموبيلدەرى مەن اۆتوبۋستارعا دەيىن ارتتىردى.

وسكەمەندەگى «ازيا اۆتو» توعىز ايدا 18 996 اۆتوكولىك ءوندىرىپ, ەكىنشى ورىنعا جايعاستى. الماتىداعى Hyundai Trans Kazakhstan زاۋىتىنىڭ اشىلعانىنا كوپ ۋاقىت وتە قويعان جوق, سوعان قاراماستان نارىققا 3 مىڭنان استام كولىك شىعاردى. سەماز جۇك كولىگى, ونەركاسىپكە كەرەك اۋىر ماشينا سىندى بارلىعى 2 مىڭعا تارتا كوممەرتسيالىق تەحنيكا ءوندىرىپتى. كوكشەتاۋداعى «كاماز ينجينيرينگ» 779 جۇك كولىگىن, Daewoo Bus Kazakhstan 343 اۆتوبۋس قۇراستىردى.

وتاندىق اۆتووندىرىسكە ينۆەستيتسيا سالۋعا قۇلشىنىس ءبىلدىرىپ وتىرعانداردىڭ قاتارى از ەمەس. بيىلعى ناۋرىزدا قوستانايدا Chevrolet اۆتوموبيلدەرى قۇراستىرىلا باستاعان بولاتىن, ارادا بىرنەشە اي وتپەي جاتىپ اتالعان برەند ەل نارىعىنداعى ەڭ كوپ ساتىلعان ءۇش ماركانىڭ ساناتىنا قوسىلدى. Chevrolet كولىكتەرى رەسەيگە دە ەكسپورتتالادى ەكەن.

ماشينا جاساۋشىلار وداعىنىڭ حابارلاۋىنشا, جىل سوڭىنا دەيىن قاراعاندى وبلىسىنداعى ساران قالاسىندا Youtong اۆتوبۋستارىن قۇراستىراتىن زاۋىت اشىلۋعا ءتيىس. جىلىنا 1 200 اۆتوبۋس شىعاراتىن زاۋىتقا 16 ملرد تەڭگەدەن استام ينۆەستيتسيا سالىنعانىن ايتا كەتۋ كەرەك. الماتىداعى Hyundai زاۋىتىنا دا 28 ملرد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلدى.

اگرارلىق سەكتوردىڭ تىرەگى

ەل ەكونوميكاسىنىڭ درايۆەرىنە اينالۋعا ءتيىس دەلىنگەن اگرارلىق سەكتور­دىڭ دا العا باسۋى اۋىلشارۋاشىلىق ماشينالارىنىڭ دامۋىمەن تىكەلەي بايلانىستى. اۋىلشارۋاشىلىق ماشينالارىن جاساۋ كومباين, تراكتور, تىركەمە تاعى باسقالارىن شىعارۋمەن شەكتەلمەيدى. اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى وڭدەۋشى تەحنيكالاردىڭ بارلىعى قامتىلۋعا ءتيىس.

 زامان تالابىنا ساي مال شارۋاشىلىعى تۇگەلدەي اۆتوماتتاندىرۋعا كوشىرۋدى تالاپ ەتەدى. ياعني بۇگىنگى تاڭدا اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا قاجەتتى مىندەتتەردىڭ ماڭىزدى ءبىر بولىگى ماشينا جاساۋ سالاسىمەن تىكەلەي بايلانىستى دەۋگە بولادى.

بيىل يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى مەن اۋىلشارۋاشىلىق تەحنيكالارىن شىعارۋمەن اينالىساتىن گەرمانيالىق CLAAS كومپانياسىنىڭ اراسىندا ونەركاسىپتىك قۇراستىرۋ تۋرالى كەلىسىم جاسالدى. CLAAS اۋىل­شارۋاشىلىق تەحنيكالارىن شىعارۋ بويىنشا الەمدەگى ەڭ ءىرى كومپانيالاردىڭ بىرەگەيى سانالادى. مۇنداي كومپانيانىڭ قازاقستان نارىعىنا ەنگەنى وتاندىق اگرارشىلار ءۇشىن ۇلكەن جاڭالىق دەۋگە ابدەن بولادى. ەندى ەكىجاقتى كەلىسىم اياسىندا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا TUCANO كومباينىن قۇراستىرۋ جولعا قويىلۋعا ءتيىس. تەحنيكالىق پەرسونال دا جەرگىلىكتى جۇمىسشىلار اراسىنان ىرىكتەلىپ, ارنايى دايىندالماق.

بۇل جوبا CLAAS-تىڭ قازاقستان­داعى رەسمي وكىلى «ست-اگرو» كومپانياسىمەن بىرلەسىپ جۇزەگە اسىرىلادى. ەكونوميكاعا سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى 3,4 ملرد تەڭگەدەن اسادى, قارجىلاندىرۋ گەرمانيالىق كومپانيانىڭ ەسەبىنەن. جوبانىڭ العاشقى كەزەڭىندە 200 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلىپ, كەيىن بۇل كورسەتكىش ۇلعايا تۇسەدى دەپ جوسپارلانعان.

كاسىپورىن جىل سايىن كومباين, تراكتور, تۇقىم سەبۋ كەشەندەرى سىندى 200 بىرلىك تەحنيكا شىعاراتىن بولادى. بۇل ەلىمىزدىڭ ماشينا-تراكتور پاركىن جاڭارتۋعا دا سەپتىگىن تيگىزۋگە ءتيىس.

مۇناي-گاز ماشينالارىن جاساۋ

بىلتىر ءساۋىر ايىندا مۇناي-گاز ماشينالارىن جاساۋدى دامىتۋ جونىندەگى ارنايى ۆەدومستۆوارالىق جۇمىس توبى قۇرىلىپ, ونىڭ قۇرامىنا ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى مەن يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ جانە «PSA» جشس-ءنىڭ, ماشينا جاساۋشىلار وداعىنىڭ ءىرى وپەراتورلارى ەنگەن بولاتىن. جۇمىس توبى وتاندىق كاسىپ­ورىندارعا قاجەت تاۋارلاردى انىقتاۋ ماقساتىندا ارنايى ساراپتاما جۇرگىزدى. سونىڭ ناتيجەسىندە قازاقستان «پەترولەۋم وپەرەيتينگ» 2020-2021 جىلدارى 13 ءتۇرلى تاۋاردى شىعارۋ ءوندىرىسىن شىعاراتىن وتاندىق كومپانيالارمەن 5 كەلىسىمشارت جاساساتىن بولدى. 9 زاۋىت «تەڭىزشەۆرويل» كومپانياسىنا تاۋار جەتكىزىپ, ءتۇرلى قىزمەت تۇرلەرىن ۇسىنۋدى قولعا الدى. سونىمەن قاتار 2019-2025 جىلدارى مۇناي-گاز ماشينا جاساۋ سەكتورىن دامىتۋ جونىندەگى شارالاردىڭ جوسپارى جاسالدى.

جالپى, اتالعان سەكتورعا قاجەتتى تاۋارلار نەگىزىنەن وسكەمەن ارماتۋرا زاۋىتى, كارلسكرونا, بەمەر ارماتۋرا, پەتروپاۆل اۋىر ماشينا جاساۋ زاۋىتى, مۇنايماش, بەلكاميت, اتىراۋنەفتەماش سىندى زاۋىتتاردا شىعارىلادى.

ماشينا جاساۋشىلار وداعىنىڭ حابارلاۋىنشا, جىل باسىنان بەرگى 9 ايدا سالاداعى ءوسىم 17 پايىزدى قۇرادى. اتاپ ايتقاندا, اۆتوموبيل, تىركەمە جانە جارتىلاي تىركەمە ءوندىرۋ, ەلەكتر قۇرىلعىلارىن ءوندىرۋ, باسقا دا كولىك قۇرالدارىن شىعارۋ سىندى سالا سەكتورلارىنىڭ بارىندە جوعارى ءوسىم بار. كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋى تەك ماشينالار مەن قۇرىلعىلاردى جوندەۋ جانە ورناتۋدا,  سونداي-اق كومپيۋتەر مەن وپتيكالىق ءونىم شىعارۋ سەكتورىندا عانا ءوسىمنىڭ تومەندەۋىنە اسەر ەتتى.