استانا قالاسىنىڭ مەملەكەتتىك مۇراعاتىنا تاياۋدا اتىراۋدا تۇراتىن بەكەس سۇپىعاليەۆ اقساقالدان قوماقتى حات كەلىپ ءتۇستى. ول جارتى عاسىرعا جۋىق اكەسى جاردەم جونىندە تىرنەكتەپ جيناعاندارى مەن وزىنە تىم كەشىگىپ جەتكەن سوڭعى جىلى حابارعا قاتىستى قۇجاتتاردى دا قوسا جولداپتى.
بەكەڭنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, اكەسى جاردەم 1936 جىلى اسكەر قاتارىنا الىنادى. ول جاپون ميليتاريستەرىنە قارسى گ.جۋكوۆ قولباسشىلىق ەتكەن №57 ەرەكشە كورپۋس قۇرامىندا حالكين-گول ماڭىنداعى شايقاسقا قاتىسادى. ال ۇلى وتان سوعىسى باستالعان تۇستا تاجىريبەلى جاۋىنگەر رەتىندە ول “سمەرش” توبىنا قابىلدانادى. مويىندارىنا اۋىر مىندەت ارتىلعان وزگە جولداستارىمەن بىرگە بۇدان كەيىن جاردەم سۇپىعالي ۇلى ءماسكەۋ, لەنينگراد, سمولەنسك, ستالينگراد قالالارىن قورعاۋ جولىندا اتا جاۋمەن ناعىز ەرلەرشە ارپالىسادى. جان الىسىپ, جان بەرىسكەن ۇرىس قيمىلدارىنىڭ بەل ورتاسىندا جۇرەدى.
سوعىس جىلدارىندا سۇپىعاليەۆتار وتباسىنا جاردەمنىڭ قازا تاپقاندىعىن ەستىرتكەن ءۇش مارتە “قارا قاعاز” دا كەلدى. بىراق ولاردا ونىڭ قاي جەردە, قاشان وپات بولعاندىعى جونىندە ەشتەڭە ايتىلمايتىن. بۇل كۇندەرى اقساقالدىققا قول ارتقان بەكەس بولسا, كەزىندە ءوزىنىڭ الدىنا اكەسىنىڭ قاي مەكەندە جەرلەنگەندىگىن انىقتاۋ مىندەتىن باستى ماقسات ەتىپ قويادى. رەسەيدەگى قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ ورتالىق مۇراعاتىنا بىرنەشە قايتارا سۇراۋلار دا سالادى. بىراق ول تالابى كەزىندە كۇتكەندەگىدەي ناتيجە دە بەرمەيدى.
ۇلى جەڭىستىڭ 50 جىلدىعى قارساڭىندا, ءۇمىتىنىڭ ناعىز ۇزىلە تۇسكەن شاعىندا رەسەيدىڭ ورلوۆ قالاسىنا قاراستى دولجانسك اۋدانىنىڭ باسشىسى ۆ.سەمەنوۆتان بەكەستىڭ اتىنا حات كەلەدى. وندا جاردەم سۇپىعاليەۆتىڭ سۇيەگى كالينوۆكا دەرەۆنياسىندا جەرلەنگەندىگى تايعا تاڭبا باسقانداي ەتىپ جازىلىپ, ىزدەۋشىنىڭ اسىل ارمانىنا جول اشقانداي بولادى. شۇعىل ساپارعا اتتانىپ, بەكەس باۋىرلاستار زيراتىنداعى اكە باسىنا تاعزىم ەتەدى. وسىندا ەرەكشە ەرلىك جاساعان ءتورت جاۋىنگەرگە جەكە تاسبەلگى قويىلىپتى. وندا: “سۋپيگاليەۆ دجاردەم. كازاح.1914 گودا روجدەنيا. كازسسر. زاپادنو-كازاحستانسكايا وبل. دجانيبەكسكي رايون. كراسنوارمەەتس. پوگيب 27.01.1943 گ. زاحورونەن ورلوۆسكايا وبل., دولجينسكي رايون. سەلو رودنيكي” دەپ جازىلعان.
كوزى تىرىسىندە ەرجۇرەك جاۋىنگەر ء“ىىى دارەجەلى وتان سوعىسى”, ء“ىى دارەجەلى وتان سوعىسى”, ء“ىىى دارەجەلى داڭق”, ء“ىى دارەجەلى داڭق” جانە ءۇش مارتە “قىزىل جۇلدىز” وردەندەرىمەن ماراپاتتالادى. ال قازا تاپقاننان كەيىن ء“ى دارەجەلى داڭق”, ء“ى دارەجەلى وتان سوعىسى” وردەندەرىن بەرۋ جونىندە جارلىق شىعادى. اتالعان ناگرادالار جەرلەسىمىزدىڭ كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا تەڭ بولىپ ەسەپتەلەتىنىن كىم-كىمگە دە ايقىن ۇعىندىرعانداي.
رەسپۋبليكانىڭ ەلورداسى اتانعان استانانىڭ مەملەكەتتىك مۇراعاتىنا مايدانگەر اكەسىنە قاتىستى قۇجاتتارىن جىبەرە وتىرىپ, بەكەس قاريا ونى تۇراقتى ساقتالاتىن قورعا قابىلداۋدى سۇرايدى. باتىر جايىندا كەيىنگى جاس تولقىننىڭ حاباردار بولۋىنا ونىڭ از دا بولسا سەپتىگى تيەر دەپ ۇمىتتەنەدى.
ۇلى جەڭىستىىڭ 65 جىلدىعى كەڭىنەن اتاپ وتىلەتىن ايتۋلى تۇستا ءبىز اتالعان وتىنىشكە تۇسىنىستىكپەن قاراپ, ونى “ ۇلى وتان سوعىسى ارداگەرلەرىنىڭ قورىنا” قابىلدادىق. ال رەسەي جەرىندە ورىندى قۇرمەت كورسەتىلىپ جاتقان جاردەم سۇپىعاليەۆ ەسىمىن ماڭگى ەستە قالدىرۋ مالەسىن رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق دەڭگەيدەگى قۇزىرلى ورگانداردىڭ ەنشىسىنە قالدىرىپ, جارتى عاسىر توستىرعان ءسۇيىنشى حاباردان باسقالار دا قۇلاعدار بولسا دەپ ويلادىق.
ەرلەر ەسىمى – ەل ەسىندە. ەرلىك ەشقاشان ەسكىرمەيدى. ول جىلدار وتكەن سايىن ۇرپاق زەردەسىندە بار بولمىسىمەن جاڭعىرىعا بەرەتىن بولادى.
كوشكىنباي كەنەباەۆ,
قازاقستان جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى, جوعارى ساناتتى مۇراعاتشى.
استانا.