شامشىگە ارنالعان پرەمەرا

قويىلىم ەڭ الدىمەن كورەر­مەن­دەردىڭ وزىنە ءشامشى اندەرىن ورىنداتۋدان باستالدى. ال ءدۇيىم قازاق دالاسىندا, اسىرەسە ەرەسەك, ەگدە قاۋىمنىڭ اراسىندا ءشامشىنىڭ ءانىن شىرقامايتىن, قۇلاققا سىڭگەن تانىس اۋەن ەستىل­گەندە, توسىرقاپ تۇرىپ قالاتىن ادام بار ما, ءسىرا؟ سەزىم قىلىن شەرتىپ, جۇرەكتى ءلۇپىل قاققىزا­تىن ساعىنىشقا تولى ليريكالىق ان­دەردىڭ ءبىر-ءبىر شۋماعىن ءار كو­رەرمەن جۇرگىزۋشى ارتىسپەن بىر­گە شابىتتانا شىرقاپ, شالقىعان كوڭىل تەك شىمىلدىق اشىل­عاندا عانا سابىر تاۋىپ, با­سىلعانداي بولدى. «اق بانتيك», «قايىقتا», «انا تۋرالى جىر», «ارىس جاعاسىندا», «كەشىكپەي كەلەم دەپ ەڭ», ء«ومىر-وزەن» – كومپوزيتوردىڭ قاي ءانىنىڭ دە كوم­پوزيتسيالىق قۇرىلىمى, تا­قى­رىبى ساحنالىق قويىلىمعا ءوز-وزىنەن سۇرانىپ تۇرعانداي. رەجيسسەر ەركەبۇلان قابدىل ءشام­شىنىڭ حالىق اراسىنا كەڭ تا­راعان اندەرىنىڭ مازمۇنىن ءبىر ارناعا توعىستىرىپ, قوس عا­شىق­تىڭ ماحاببات حيكاياسىنا نەگىزدەگەن. ال سپەكتاكلدىڭ سۋ­رەتشىسى – التىناي ءجۇسىپالى.

قۋىرشاق تەاترىنىڭ اياداي زا­لى ءاپ-ساتتە ءان پاديشاسىنىڭ ادەمى الەمىنە اينالىپ شىعا كەل­دى. رەجيسسەر ە.قابدىلدىڭ جاس كورەرمەنگە ءشامشى اندەرىنىڭ ومىر­­­شەڭدىگىن, تالانت تابيعاتى­نا جا­­سىرىنعان سىردى تۇسىندىرگىسى كەل­گەنىن, كومپوزيتور اندەرىن نا­سي­حاتتاۋدى ماقسات تۇتقانىن اڭ­عارماۋ مۇمكىن ەمەس. قازاق ونە­رىنىڭ تۇتاس ءبىر ءداۋىرىن ور­كەندەتۋ­گە ايىرىقشا ۇلەسىن قوس­قان ءان سەركەسىنىڭ مۋزىكالىق مۇراسى بۇگىنگى جاس بالالارعا جات بولماي, كەرىسىنشە, جۇرەگىنەن ورىن تاۋىپ جاقىنداي ءتۇسۋى ءۇشىن ساحنالىق تا­سىلدەردى كەڭىنەن پاي­دالانعان. ءان تابيعاتىنا ساي, وبرازعا لايىق, وتە ءساندى تىگىلگەن قۋىرشاقتاردىڭ قاتىسۋىمەن ورىندالاتىن ءاربىر ءان جاندى اسەر تۋعىزادى. ۇلتتىق قۇنارى باسىم, ءان وزەگىنەن ۇشىپ شىق­قان اناعا, دوسقا, تۋعان جەرگە دە­گەن سۇيىسپەنشىلىك, مەيىرىم, سىي­­لاستىق, ىزگىلىك سەزىمى بالا بو­­­يىندا جاڭادان قالىپتاسىپ كە­لە جاتقان ادامگەرشىلىك قاسيەت­تەر­مەن ۇشتاسىپ, وتانشىل ازامات بولىپ ءومىر سۇرۋگە جەتە­لەي­تىنى ءسوزسىز. «ەڭ باستى ماقسا­تى­مىز – ءشام­شى اندەرىن وسكەلەڭ ۇر­پاق­قا ناسيحاتتاپ, ۇلتتىق قۇندى­لىق­تاردى دارىپتەۋ. ءتول ونەرىن تانىپ وسكەن بالانىڭ كەلەشەكتە ءوز ەلى مەن جەرىنە دەگەن ماحابباتى مول بولادى», دەيدى ەركەبۇلان قابدىل.

بالالارعا ءشامشى قالداياقوۆ­تىڭ اندەرىن تانىستىرۋ قويى­لىمى ساحناداعى ءساتتى قادامنىڭ ءبىرى. سپەكتاكلدە مادەنيەت سالا­سىنىڭ ۇزدىگى ماقسات كا­ما­لوۆ جانە «ساحناگەر» ۇلت­تىق تەاتر بايقاۋى ء«ۇمىت» نومي­نا­تسياسىنىڭ يەگەرى اراي ساقتا­عا­نوۆا ەكى جاستىڭ ماحابباتى لي­نياسىندا ويناسا, ارايلىم با­يىر­بەكوۆا, رۋسلان ءابۋ, شوقان قۇل­نازاروۆ, باقىتجان كايۋوۆ, اسەم چايالكانوۆا, سالتانات تو­رە­باي, عالىم امانگەلدى ۇلى, گۇل­بارشىن ءونىمباي سىندى جاس ار­تىستەر جارتى عاسىر بويى قالا­نى دا, دالانى دا تەربەتىپ كەلە جات­قان اسەم اندەردى تامىلجىتا ورىندادى.

ايتا كەتكەن ءجون, قۋىرشاق تەات­رى بۇعان دەيىن اقىن مۇقاعالي ماقاتاەۆتىڭ شىعارماشىلىعىن ارقاۋ ەتكەن «مەن دەپ ويلا...» ات­تى قويىلىمدى ساحنالاعان. قا­زاقتىڭ تاعى ءبىر ونەر يەسى ءشامشى قالداياقوۆقا ارنالعان كەزەكتى قويىلىم – وسى تۋىندىنىڭ زاڭ­دى جالعاسى.

الماتى