جەلىلەردىڭ توزۋى تومەندەپ كەلەدى

جوبالار جىلۋ, سۋ, ەلەكتر جانە گازبەن جابدىقتاۋ, سونداي-اق جول سالۋ جانە جوندەۋ باعىتتارىن قامتىعان.

– بۇل ماسەلەنى جۇيەلى تۇردە شەشۋ ءۇشىن 2019 جىلدان باستاپ مونو جانە شاعىن قالالارعا جىل سايىن تۇراقتى تۇردە 10 ملرد تەڭگە كولەمىندە قارجى ءبولۋ كوزدەلگەن. ماسەلەن, بىلتىر 17 مونوقالادا 7,7 ملرد تەڭگەگە 31 جوبا ىسكە اسىرىلدى, – دەدى ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى وڭىرلىك دامۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى داۋرەن جامبايبەك.

بيىل قالاىشىلىك جولداردى جانە ين­جەنەرلىك جەلىلەردى دامىتۋ ماقساتىندا 16 مونوقالا مەن 5 شاعىن قالادا 26 جوبانى ىسكە اسىرۋعا 8,8 ملرد تەڭگە بولىنگەن. وسىنىڭ ناتي­جەسىندە 678 جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلىپ, شاھارلاردىڭ 200 شاقىرىمنان استام اۆتوموبيل جولى مەن ينجەنەرلىك جەلىلەر جاڭعىرتىلادى.

– مونوقالالاردى قولداۋ جونىندەگى باعدارلامانى ىسكە اسىرۋ 2012 جىلى باستالدى. سودان بەرى بەلگىلى ءبىر ناتي­جە­لەرگە قول جەتكىزىلدى. ماسەلەن, سۋمەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىنىڭ توزۋى 70 پايىزدان 61 پايىزعا دەيىن, ەلەكتر تارا­تۋ جەلىلەرىنىڭ توزۋى 75 پايىزدان 63 پايىزعا دەيىن تومەندەدى. قانا­عات­تانارلىق جاعدايداعى اۆتوموبيل جولدارىنىڭ ۇلەسى 43 پايىزدان 57 پايىزعا ۇلعايدى. بەلسەندى جۇمىس ىستەي­تىن شاعىن كاسىپورىندار سانى ءۇش ەسەگە ارتتى. 2012 جىلى ولاردىڭ سانى 25,5 مىڭ ەدى. قازىر 89,7 مىڭعا جەتتى, – دەدى د.جامبايبەك.

وڭىرلەردى دامىتۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدار­لاماسىنا سايكەس, قازاقستاندا 27 مونوقالا بار. ونىڭ 8-ءى قاراعاندى وبلى­سىندا. اتاپ ايتقاندا, بالقاش, جەزقاز­عان, قاراجال, ساران, ساتباەۆ, تەمىرتاۋ, شاحتينسك جانە اباي شاھارلارى مونوقالالار تىزىمىندە تۇر.

قوستاناي وبلىسىندا 4 مونوقالا بار. ولار – ارقالىق, جىتىقارا, ليسا­كوۆ, رۋدنىي. شىعىس قازاقستان وبلى­سىنداعى التاي, كۋرچاتوۆ, ريددەر جانە سەرەبريانسك تە وسى قاتاردا. تىزىمگە پاۆ­لودار (ەكىباستۇز, اقسۋ) مەن جامبىل (جاڭاتاس, قاراتاۋ) وبلىستارىنان ەكى قالادان ەنگەن. اقمولا (ستەپنوگور), اقتو­بە (حرومتاۋ), الماتى (تەكەلى), اتى­راۋ (قۇلسارى), باتىس قازاقستان (اق­ساي), ماڭعىستاۋ (جاڭاوزەن) جانە تۇر­كىستان (كەنتاۋ) وبلىستارىندا ءبىر-ءبىر مونوقالادان بار.

ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, 2012 جىلدان باس­تاپ مونوقالالاردا كاسىپكەرلىكتى قول­داۋعا 38 ملرد تەڭگە باعىتتالعان. ونىڭ ىشىندە 1,5 مىڭنان استام جوبا سۋبسيديالانعان. بۇل ماقساتقا 23,2 ملرد تەڭگە جۇمسالعان. 502 جوباعا كەپىلدىك بەرىلىپتى. وعان باعىتتالعان قارجى كولەمى – 7,2 ملرد تەڭگە. سونىمەن قاتار 5,9 ملرد تەڭگە كولەمىندە ميكرونەسيە جانە 1,7 ملرد تەڭگە كولەمىندە 507 گرانت ۇلەستىرىلگەن.

– قولداۋ شارالارىنىڭ ناتيجەسىندە مونوقالالاردا شاعىن كاسىپكەرلىكتىڭ تاۋار ءوندىرۋ كولەمى 2,1 ەسە ءوستى. جۇمىس ىستەپ تۇرعان شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى 1,3 ەسە ۇلعايدى, – دەيدى دەپارتامەنت ديرەكتورى.

قازىر مونوقالالاردىڭ ەكونوميكاسىن ءارتاراپتاندىرۋ جۇمىسى ءجۇرىپ جاتىر. بۇل – ۇزاقمەرزىمدى پروتسەسس. دالىرەك ايتساق, 57 زاكىرلى ينۆەستيتسيالىق جوبا ىسكە اسىرىلۋدا. ونىڭ 14-ءى تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا ونەركاسىبىنە قاتىستى. بۇدان بولەك حيميا جانە فارماتسەۆتيكا ونەركاسىبى سالاسىندا 7 جوبا, جەڭىل ونەركاسىپ بويىنشا 4 جوبا قولعا الىنعان. قۇرىلىس يندۋسترياسى جانە اعاش وڭدەۋ ونەركاسىبى سالاسىنداعى جوبالاردىڭ سانى – 16. سونداي-اق تاماق ونەركاسىبىندە 7 جوبا, ەنەرگەتيكادا 5 جوبا, ماشينا جاساۋ سالاسىندا 4 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا.

– زاكىرلىك جوبالار 9 مىڭنان استام جۇمىس ورنىن قۇرۋعا جانە مونوقا­لالاردىڭ نەگىزگى كاپيتالىنا ينۆەستيتسيا­لار تارتۋ كولەمىن ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل باعىتتاعى جۇمىستار جال­عاسۋدا, – دەيدى د.جامبايبەك.

ەسكە سالا كەتەيىك, مونوقالالاردىڭ ەكونوميكاسىن ءارتاراپتاندىرۋ جونىندەگى شارالار وڭىرلەردى دامىتۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىندا كوزدەلگەن. باعدارلاما اياسىندا ەكونوميكانىڭ شيكىزاتتىق ەمەس سەكتورلارىندا زاكىرلىك جوبالار قولعا الىنىپ, شاعىن جانە ورتا بيزنەستى, ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ شارالارى ىسكە اسىرىلادى.