فارماتسەۆتيكا مەن مەديتسيناداعى جەتىستىكتەر ميلليونداعان ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالدى. سوڭعى ونجىلدىقتا مەديتسينا سالاسى مامان دايارلاۋدا جانە زاماناۋي تەحنيكالىق قۇرالداردى جاساۋدا ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتتى دەپ ايتۋعا بولادى. عالىمدار مەن دارىگەرلەر ادام ءومىرىن ساقتاۋ مەن جاقسارتۋ ءۇشىن ەمدەۋدىڭ, دياگنوستيكانىڭ, الدىن الۋدىڭ جاڭا ادىستەرىن اشىپ جاتىر. سولاردىڭ كەيبىرىنە توقتالساق.
«اقىلدى» ينگالياتور
ينگالياتور دەمىكپەنى ەمدەۋدىڭ نەگىزگى ءادىسى, دۇرىس قابىلداعان جاعدايدا پاتسيەنتتەردىڭ 90 پايىزىنا كومەكتەسەدى. الايدا زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي, ناۋقاستاردىڭ 50 پايىزى عانا ينگالياتوردى دۇرىس پايدالانادى ەكەن. دەمىكپەگە شالدىققان ناۋقاستاردىڭ جاعدايلارىن جاقسارتۋ ءۇشىن Bluetooth كومەگىمەن «اقىلدى» ينگالياتور جاسالدى. شاعىن قۇرىلعى ينگالياتورعا بەكىتىلىپ, ءار دوزانىڭ كۇنى مەن ۋاقىتىن جانە ونىڭ دۇرىس ەنگىزىلگەنىن باقىلاپ وتىرادى. سودان كەيىن بۇل دەرەكتەر پاتسيەنتتىڭ سمارتفونىنا جىبەرىلەدى. كلينيكالىق زەرتتەۋلەر اتالعان ينگالياتوردى قولدانعان كەزدە ينگالياتور ىشىندەگى سۇيىقتىق قاراپايىم ينگالياتورمەن سالىستىرعاندا از جۇمسالاتىنىن كورسەتتى.
حيرۋرگ روبوت
روبوت دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا 1980 جىلداردان كەلە باستادى. بىراق 2019 جىلدان باستاپ قانا مەديتسينادا روبوتتاردى پايدالانۋ كەڭ ەتەك الدى. روبوتتىڭ كومەگىمەن جاسالعان حيرۋرگيالىق وپەراتسيا ينفەكتسيالارعا از سەزىمتال بولادى جانە قاراپايىم وپەراتسياعا قاراعاندا تەز جازىلادى ەكەن. روبوتتار ناۋقاسقا قاجەتتى پروتەزدى اسقان دالدىكپەن ەش قيىندىقسىز جاساي الادى. بۇل پروتسەسس بولاشاقتا حيرۋرگتەردى روبوت الماستىرادى دەگەن پىكىر تۋدىرعانىمەن, «قۇلتەمىردى» حيرۋرگتەردىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتۋ ءۇشىن جانە جۇمىس ساپاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن عانا قولدانۋعا بولادى.
ميدىڭ سىمسىز سەنسورى
2016 جىلى امەريكالىق زەرتتەۋشىلەر ۋاقىت وتە كەلە ەريتىن جانە حيرۋرگيالىق جولمەن الىپ تاستاماي-اق ادامنىڭ ميىنا يمپلانتاتسيالاناتىن سىمسىز, كوپ فۋنكتسيالى سەنسور ويلاپ تاپتى.
مۇنداي زەرتتەۋلەر ادام ميى جاراقاتتانعاندا نەمەسە وتا جاسالعاننان كەيىن ناۋقاستىڭ جاي-كۇيىن باقىلاپ وتىرۋ ءۇشىن قاجەت.
تەلەمەديتسينا
ءموبيلدى ينتەرنەتتىڭ تارالۋى مەن بەينەكونفەرەنتسيالار تەحنولوگياسىنداعى جەتىستىكتەر تەلەكوممۋنيكاتسيانى 2019 جىلى مەديتسينالىق تەحنولوگيانىڭ ماڭىزدى باعىتتارىنىڭ بىرىنە اينالدىردى. ۇيالى قۇرىلعى مەن ەكىجاقتى كامەرانى قولدانا وتىرىپ پروۆايدەرلەر پاتسيەنتتەرمەن قاشىقتا جەكە كەزدەسۋلەر وتكىزە الادى. بۇل ادەتتە اۋىلدىق جەرلەردە تۇراتىن ناۋقاستار مەن اۋرۋحاناعا بەلگىلى سەبەپتەرمەن بارا المايتىن ناۋقاستارعا وتە قولايلى.
دەنساۋلىقتى باقىلايتىن قۇرىلعىلار, ايتالىق, ءسىزدىڭ جۇرەك سوعىسىڭىزدى, قان قىسىمىڭىزدى جانە قاننىڭ وتتەكتەنۋىن تەكسەرە الادى. ۆەب-قوسىمشالار مەن قوسىمشالار ناۋقاستاردىڭ سۇراۋلارىن رەتتەپ, پروۆايدەرلەر مەن ناۋقاستاردىڭ ۋاقىتىن جانە ەنەرگياسىن ۇنەمدەيدى. ءتىپتى قاراپايىم تەلەمەديتسينالىق ساپارلار ادامداردىڭ ءومىرىن قۇتقارۋى مۇمكىن. ولار تاسىمالداۋ, ءتىل جانە گەوگرافيا سياقتى كەدەرگىلەردى جەڭۋگە سەبەپ بولادى.
بلوكچەين تەحنولوگياسى
دۇنيە جۇزىندە دەرەكتەردىڭ بۇزىلۋى جىلىنا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا ورتاشا ەسەپپەن 3,86 ملن دوللار كولەمىندە شىعىن اكەلەدى. ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن عالىمدار بلوكچەين تەحنولوگياسىن پايدالانۋدى ۇسىنىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا كريپتوگرافيالىق جۇيە نەگىزىندە قۇرىلعان بلوكچەين تەحنولوگياسى اسا كولەمدى اقپاراتتى ساقتايدى. بۇل دەرەكتەردى قاۋىپسىز ساقتاپ قانا قويماي, دەلدالداردى جويادى جانە جەتكىزۋشىلەر مەن ناۋقاستاردىڭ شىعىنىن ۇنەمدەيدى. بلوكچەين سونىمەن بىرگە الاياقتىقتىڭ پايدا بولۋ مۇمكىندىگىن ازايتا الادى.
مۇنىڭ ءبارىن شەشۋگە كومەگى تيگەن ەڭ العاشقى بلوكچەيندەردىڭ ءبىرى – ALLIVE, ول شيفرلانعان دەنساۋلىق ءپروفيلىن جانە ءتىپتى جاساندى ينتەللەكت دارىگەرلەردى قامتيتىن بۇكىل دەنساۋلىق ەكوجۇيەدەن تۇرادى. عالىمدار بولاشاقتا وسىنداي جۇيەلەردى كوبەيتۋدى جوسپارلاپ وتىر.
يممۋندىق تەراپيا
يممۋندىق تەراپيا بۇگىنگى تاڭدا مەديتسيناداعى قالىپتاسقان انىقتامالاردى وزگەرتۋدە. ونىڭ باستى قولدانىلۋ اياسى – قاتەرلى ىسىكپەن اۋىراتىن ناۋقاستىڭ جاسۋشالارىنا گەنەتيكالىق وزگەرىس ەنگىزۋ. حيميالىق تەراپيادان ايىرماشىلىعى, يممۋندىق تەراپيا ساۋ كلەتكالاردى جويمايدى. يممۋندىق جۇيەنى وزگەرتە وتىرىپ, تەحنولوگيا قاتەرلى ىسىك جاسۋشالارىن انىقتاۋعا جانە جويۋعا, ىسىكتىڭ ءوسۋىن تەجەۋگە باعىتتالعان.
بىرلەسكەن تەراپيامەن جانە جاساندى ت-جاسۋشالارمەن بىرىكتىرىلگەن جاڭا ەمدەۋ تەحنولوگياسى يدەال تەراپيا بولىپ سانالادى. ول سوڭعى ونجىلدىقتا مەديتسينا سالاسىنا ايتارلىقتاي وزگەرىس پەن جاڭالىقتار اكەلدى.
3D باسپا
3D باسپامەن شىعارىلعان الەمدەگى العاشقى وبەكت – كوزدى جۋعا ارنالعان ساپاسى تومەن شىنىاياقتىڭ ۇلگىسى. سودان بەرى 3D باسپا كوپ وزگەردى. ەندى مەديتسينالىق قۇرىلعىلاردى ناۋقاستىڭ ناقتى سيپاتتامالارىنا ءدال سايكەستەندىرۋگە جانە ولاردىڭ تابيعي اناتومياسىمەن ۇيلەسىمدى ەتۋگە بولادى. ناۋقاستىڭ دەنەسىنە قاجەتتى يمپلانتاتتار, پروتەزدەر مەن قۇرىلعىلاردى, ولار ءدال يكەمدەلىپ, باپتالعان كەزدە الا الادى.
3D باسپا ساپاسىن ودان ءارى جاقسارتۋ ءۇشىن بيوپرينتينگتى دامىتۋ قولعا الىنۋدا. عالىمدار قان تامىرلارىن, سينتەتيكالىق انالىق بەزدەردى, ءتىپتى ۇيقى بەزىن دە جاساي الدى. سودان كەيىن بۇل جاساندى مۇشەلەر پاتسيەنتتىڭ دەنەسىندە باستاپقى اقاۋلاردى اۋىستىرۋ ءۇشىن ەنگىزىلەدى. تەحنولوگيانىڭ دامۋى جىل سايىن ترانسپلانتاتسياعا تاۋەلدى ميلليونداعان پاتسيەنتتەردىڭ سۇرانىسىن وتەيدى.