مەملەكەت باسشىسىنىڭ پارلامەنت پالاتالارىنىڭ بىرىككەن وتىرىسىندا جاريالاعان جولداۋىن مۇقيات تىڭدادىم. بيىل ونى قوعام وكىلدەرى, مەملەكەتتىك ورگاندار عانا ەمەس, سونىمەن قاتار ازاماتتار جانە بيزنەس وكىلدەرى اسا قىزىعۋشىلىقپەن كۇتتى. ولار جولداۋدى ومىردەگى وزەكتى سۇراقتاردىڭ جاۋابىن ەستىپ, الداعى ۋاقىتتا بيزنەس قالاي جۇمىس ىستەيتىنىن, ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك كۇردەلى ماسەلەلەردى شەشۋ جولىندا مەملەكەت قانداي ساياسات جۇرگىزەتىنىن ءبىلۋ ءۇشىن كۇتكەن ەدى.
بۇل – زاڭدىلىق. سەبەبى پاندەمياعا بايلانىستى كارانتين كەزىندە ءبىزدىڭ وتاندىق بيزنەس ايتارلىقتاي شىعىنعا باتتى: تاۋەلسىز زەرتتەۋلەردىڭ دەرەكتەرىنە قاراعاندا, كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنىڭ 80%-ى تابىسىن تومەندەتىپ العان. ونىڭ ىشىندە ءاربىر التىنشى كاسىپكەر تابىسىنىڭ 80%-ىنا دەيىن جوعالتسا, 50%-ى ءتىپتى دە ءتۇسىمسىز قالعان ەكەن.
ەل پرەزيدەنتىنىڭ پاندەميا كەزىندە ۇلتتىق بانكتىڭ نەسيەلەندىرۋ, بيزنەستى مەملەكەتكە جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتورعا قارايتىن عيماراتتاردى جالعا الۋ اقىسىنان جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بوساتۋ سىندى شۇعىل قابىلدانعان شارالارىن جىل اياعىنا دەيىن ساقتاۋ جونىندەگى ۇسىنىسىن وتە ماڭىزدى دەپ سانايمىن. سالىقتى ديففەرەنتسياتسيالاۋ, سالىقتى اكىمشىلىكتەندىرۋدى وڭايلاتۋ تۇرعىسىنان سالىق كودەكسىن قايتا قاراۋ تۋرالى شەشىمدى دەر كەزىندە قابىلداندى دەۋگە بولادى. كاسىپكەرلەر شىعىنىن تومەندەتۋ تۇرعىسىنان العاندا, جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن ەڭبەكاقى تولەۋ قورى بويىنشا بيۋدجەتتىك ەمەس قورلارعا تولەمدى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بولدىرماۋ جونىندەگى شەشىم دە قۇپتاۋعا تۇرارلىق. سونداي-اق پاندەميا كەزىندە مەيلىنشە زيان شەككەن شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە ارنالعان نەسيەلەر بويىنشا سىياقى مولشەرلەمەسىن 6%-عا دەيىن تومەندەتۋدىڭ دە وڭ شەشىم بولعانىن ايتا كەتۋ ءلازىم.
سونىمەن قاتار اگروونەركاسىپ كەشەنىن قولداۋ ساياساتىنىڭ جالعاسىن تاپقانىن دا اتاپ وتكىم كەلەدى. نەگە دەسەڭىز, ەكونوميكانىڭ بۇل سەكتورى ەلىمىزدىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا اسا زور ميسسيانى اتقارىپ قويماي, ءدال قازىرگى قالىپتاسقان جاعدايدا بانكروتقا ۇشىراعان جانە جابىلىپ قالعان كاسىپورىنداردىڭ بوساپ قالعان ەڭبەك رەسۋرسىنا قاتىستى جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەسىن شەشە وتىرىپ, اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرىن قايتا وڭدەۋ, قۇرىلىس, كولىك جانە باسقا سالالاردى دامىتۋ ءۇشىن جاعداي تۋعىزىپ, بۇكىل ەكونوميكامىزدىڭ وزىندىك درايۆەرى بولا الادى.
ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالاردى, جوعارى تەحنولوگيالىق ءوندىرىستى, كولىكتىك-ترانزيتتىك سەكتوردى, اقشا-نەسيە ساياساتىن دامىتۋعا باعىتتالعان وسى جانە باسقا دا بىرقاتار شارالار قۇقىق قولدانۋ پراكتيكاسىنا ساي جاعدايدا, ياعني مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ىركىلىسسىز, ارتىق بيۋروكراتياسىز, سىبايلاس جەمقورلىق سۇلباسىنسىز ءتيىمدى جۇمىس ىستەگەن جاعدايىندا عانا جۇزەگە اسادى.
ارىپتەستەرىم ءۇشىن بيزنەستىڭ جانە بارلىق تۇرعىنداردىڭ مۇددەسى ءۇشىن قازىرگى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ بويىنشا جۇمىسقا, سونىمەن بىرگە, مەملەكەت تاراپىنان قولعا الىنباق جۇيەلىك ءىس-شارالارعا مونيتورينگ جانە قوعامدىق باقىلاۋ جاساۋعا بەلسەندى تۇردە قاتىسۋدى ماڭىزدى دەپ سانايمىن. سوندا عانا 2025 جىلى شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ ۇلەسىندە ءتورت ميلليونعا جۋىق ادامدى جۇمىسپەن قامتي وتىرىپ, ەلىمىزدىڭ ءىجو-ءنىڭ 35%-ىنا جەتكىزۋ جونىندەگى ءور ماقساتتى مىندەت ارمان بولىپ قالماي, شىنايى جۇزەگە اسادى دەپ سەنىمدى تۇردە ايتۋعا بولادى.
گۇلنار قۇربانباەۆا,
قاراعاندى وبلىسى كاسىپكەرلەر قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى
قاراعاندى