كەشە پارلامەنت سەناتىندا ۇلى وتان سوعىسىنداعى جەڭىستىڭ 65 جىلدىعىنا وراي رەسپۋبليكالىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى, استانالىق سوعىس جانە ەڭبەك ارداگەرلەرىمەن كەزدەسۋ بولدى.
مەرەيتويعا بايلانىستى ءبىرىنشى رەت وتكىزىلىپ وتىرعان بۇل شارانى سەنات توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ اشىپ, ءسوز ءسويلەدى. ءوزىنىڭ ءسوزىن جينالعان ارداگەرلەردى جەڭىس مەرەكەسىمەن قۇتتىقتاۋدان باستاعان توراعا ودان ءارى بۇل مەرەكە – وتان قورعاۋدىڭ وشپەس ونەگەسى مەن ەرلىكتىڭ ەرەن ۇلگىسىن ەسكە تۇسىرەتىن ادامزات تاريحىنداعى ەڭ ايتۋلى كۇندەردىڭ ءبىرى. ءبىز ار مەن نامىستى تۋ ەتكەن باتىرلاردىڭ رۋحى الدىندا تاعزىم ەتەمىز. قان مايداندا وت كەشكەندەرگە العىسىمىزدى بىلدىرە وتىرىپ, باسىمىزدى يەمىز. سىزدەر ەل باسىنا كۇن تۋعاندا جاۋىنگەرلىك ەرلىك پەن ەلدىكتىڭ ونەگەسىن كورسەتتىڭىزدەر, ادام توزگىسىز قيىنشىلىقتاردى جەڭە وتىرىپ, ەلدىڭ تىرەگىنە اينالدىڭىزدار. جەڭىمپاز ۇرپاقتىڭ داڭقتى ەرلىگى جاسىماس ءجىگەردىڭ, ۇلى رۋحتىڭ, وتانىمىزدىڭ ەركىندىگى مەن تاۋەلسىزدىگى جولىنداعى ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ رۋحاني بىرلىگىنىڭ ۇلگىسى بولىپ قالا بەرەدى. ال بۇگىنگى ۇرپاقتىڭ پارىزى – وسى ۇلى جەڭىستىڭ ماڭىزى مەن ءمانىن قاستەرلەي ءبىلۋ, باتىرلاردىڭ بيىك تۇلعالارىن ۋاقىت وتكەن سايىن اسقاقتاتىپ, ەسىمدەرىن جۇرەكتە ساقتاۋ. ولارعا دەگەن قۇرمەت تاريحقا, اتا-بابا رۋحىنا دەگەن قۇرمەت, دەدى. سونىمەن قاتار ول 1 ملن. 700 مىڭ وتانداستارىمىز ادامزات تاريحىندا تەڭدەسى بولماعان سوعىستىڭ بارلىق مايداندارىنا دا قاتىسىپ, ەرلىكتىڭ ەرەن ۇلگىلەرىن كورسەتكەنىن ايتتى. بەس جۇزگە جۋىق قازاقستاندىق كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن الدى, ءجۇز مىڭداعان اكەلەرىمىز بەن اتالارىمىز وردەن-مەدالدارمەن ناگرادتالدى. سولاردىڭ اراسىندا ءوزىنىڭ قولباسشىلىق دارىنى مەن عاجايىپ ەرلىگىنىڭ ارقاسىندا باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ, پانفيلوۆشى-باتىرلاردىڭ, پۋلەمەتشى مانشۇك مامەتوۆانىڭ, مەرگەندەر ءاليا مولداعۇلوۆا مەن ىبىرايىم ءسۇلەيمەنوۆتىڭ, ۇشقىشتار تالعات بيگەلدينوۆ پەن سەرگەي لۋگانسكيلەردىڭ جانە باسقالاردىڭ ەسىمدەرى ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ اتاعىن اسپانعا شىعاردى دەي كەلىپ, 1418 كۇنگە سوزىلعان سوعىس كۇن سايىن 20 مىڭعا جۋىق ادامنىڭ ءومىرىن قيىپ وتىرعانىن ەسكە سالدى. سوندىقتان دا ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ تاريحي ماڭىزىن تومەندەتىپ, ونىڭ قورىتىندىلارىن قايتا قاراۋ قاجەت دەپ جۇرگەن كەيبىر ساياساتكەرلەر مەن عالىمدارعا ءوزىمىزدىڭ قارسى پىكىرىمىزدى ءبىلدىرۋىمىز كەرەك. مەنىڭشە ءفاشيزمدى جەر بەتىنەن قۇرتقان ۇلى جەڭىستىڭ ءمانى مەن ماڭىزىن ەش تومەندەتۋگە بولمايدى, دەدى ول.
ودان ءارى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ۇلى مەرەكەگە وراي كوپتەگەن ءىس-شارالاردىڭ اتقارىلىپ جاتقانىن اۋىزعا الدى. پرەزيدەنت ءوزىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىندا بۇل ىسكە ارنايى كوڭىل ءبولىپ, ارداگەرلەردىڭ تۇرمىس-جاعدايىن جاقسارتۋ ءۇشىن ناقتى تاپسىرمالار بەرىپ وتىرادى, دەدى. ءسوزىنىڭ سوڭىندا ارداگەرلەردى تاعى دا قۇتتىقتاپ, ولارعا دەنساۋلىق پەن ۇرپاق قىزىعىنا كەنەلىپ, ۇزاق ءومىر تىلەيتىنىن جەتكىزدى.
جيىنعا ارداگەرلەرمەن قاتار “نۇر وتان” حدپ حاتشىسى س.گروموۆ, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى گ.ءابدىحالىقوۆا, قورعانىس ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ب.سۇلەيمەنوۆ جانە ءبىر توپ سەناتورلار قاتىستى. ءتوراعا سوزىنەن كەيىن كەزدەسۋدى ونىڭ ۇيىتقىسى بولعان سەناتتىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى احان بيجانوۆ جۇرگىزىپ وتىردى. العاشقى قۇتتىقتاۋ ءسوزدى ول “نۇر وتان” حدپ حاتشىسى س.گروموۆقا بەردى. ول پارتيانىڭ اتىنان ارداگەرلەردى قۇتتىقتاپ, ءوز تاراپتارىنان بولاتىن ۇلىقتاۋ شارالارىنا شولۋ جاساپ ءوتتى. ءبىزدىڭ قاتارىمىزدا بۇگىنگى كۇنى 50 مىڭنان ارتىق 60 جاستان اسقان ادامدار بار, ءبىز ولاردىڭ اقىلدارى مەن تاجىريبەلەرىن جوعارى باعالاپ, قولدانىپ وتىرامىز, دەدى ول. ودان كەيىن ءسوز العان ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى گ.ابدىحالىقوۆا ۇكىمەت تاراپىنان ارداگەرلەرگە جاسالاتىن قۇرمەتتەردى سانامالاپ بەرىپ, سوسىن ءوز تاراپىنان مينيسترلىك قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءبىر كۇنگى ەڭبەكاقىسىن ولاردىڭ قورىنا اۋداراتىنىن جەتكىزدى. قورعانىس مينيسترلىگى سالاسىنداعى ارداگەرلەردىڭ قالاي قۇرمەتتەلىپ, جەڭىس كۇنى مەرەكەسىنىڭ قويىلىمى قالاي بولاتىندىعى جونىندە قورعانىس ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى بولات سەمبينوۆ باياندادى. ءوز كەزەگىندە ءسوز العان سوعىس ارداگەرلەرى قاماتاي توقاباەۆ پەن لەونيد كارتاۋزوۆ كورسەتىلىپ جاتقان قۇرمەتكە العىستارىن جەتكىزدى. ال رەسپۋبليكالىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى قايىربەك سۇلەيمەنوۆ كەيبىر پروبلەمالاردى دا اتاپ ءوتىپ, ولاردىڭ قالاي شەشىلىپ جاتقانىنا توقتالدى. سونىڭ ءىشىندە ارداگەرلەر ءۇشىن وبلىس ورتالىقتارىندا ارناۋلى ءۇيلەردىڭ اشىلاتىنىن قۋانىشپەن جەتكىزدى.
جاقسىباي سامرات.