ەلىمىزدىڭ ساياسي جانە ەكونوميكالىق مۇددەسى قاي جاعىنان بولسىن قورعالۋى ءتيىس. اسىرەسە قازاقستاننىڭ حالىقارالىق قوعامداستىق اياسىنداعى تالاپ-تىلەكتەرى, كەيبىر جەكەلەگەن ىستەر بويىنشا مۇددەسى باستى نازارعا الىنىپ, ونىڭ ەل مۇددەسى ءۇشىن وڭتايلى شەشىلگەنى ماڭىزدى.
تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا قازاقستان ءوزىنىڭ نەگىزگى ۇستانىمىن ايقىنداي وتىرىپ, قاي سالادا بولسىن قۇقىقتىق-زاڭنامالىق تالاپتارىن كۇن تارتىبىنە شىعارۋ جانە ونى ءوز دەڭگەيىندە قورعاۋ ىسىندە مول تاجىريبە جيناقتادى. مۇنداي تاجىريبەلەردىڭ ءبىر بولىگى جەكەلەگەن قارجىلىق ماسەلەلەرگە قاتىستى ىستەر بويىنشا جۇرگىزىلگەن جۇمىستار ارقىلى جيناقتالدى...
جاقىندا انگليا جوعارعى سوتىندا ەلىمىزدىڭ قاتىسۋىمەن سوت تىڭداۋلارى ءوتتى. تارقاتا ايتار بولساق, انگليا جوعارعى سوتىنىڭ 900 جىلدىق تاريحىندا العاش رەت سوت تىڭداۋلارى ونلاين-ترانسلياتسيا ارقىلى بەينەكونفەرەنتسيا جۇيەسىنىڭ كومەگىمەن ۇيىمداستىرىلدى. بۇدان بۇرىن ونلاينترانسلياتسيا قوعام ءۇشىن ەرەكشە ماڭىزدى ىستەر بولعاندا عانا قولدانىلىپ كەلگەن ەدى. سونىمەن قاتار تاعى ءبىر ەرەكشە ايتا كەتەر ماسەلە, بۇل ىستەر سوت زالىندا جۇرگىزىلىپ, پروتسەستىڭ تەك بەينەترانسلياتسياسى قامتاماسىز ەتىلگەن.
قازاقستان قاتىسىپ جاتقان بۇل پروتسەسس بۇرىنعىعا قاراعاندا وزگەشە بولدى دەپ ايتا الامىز. بۇكىل سوت تىڭداۋى ۆيرتۋالدى تۇردە جۇرگىزىلدى, وندا ءاربىر قاتىسۋشى – سۋديا, بارريستەرلەر, قوناقتار مەن كۋاگەرلەر ۇيدە نەمەسە كەڭسەدە وتىرىپ, ينتەرنەت ارقىلى پروتسەسكە قاتىستى.
بۇل پروتسەستى ۇيىمداستىرۋ قازاقستاننىڭ باستاماسى مەن تالپىنىسىنىڭ, سونداي-اق الەمدى شارپىعان كوروناۆيرۋستىڭ سەبەبىنەن ەنگىزىلگەن جاھاندىق كارانتين تۇسىندا مۇنداي تاجىريبەگە زاڭ جۇزىندە رۇقسات بەرگەن انگليادا قابىلدانعان زاڭنىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولدى. بىزگە بەلگىلى بولعانداي, سۋديا الدىن الا بەكىتىلگەن كەستەگە سايكەس تىڭداۋدى جالعاستىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداۋ ءۇشىن ارنايى زاڭنىڭ كۇشىنە ەنۋىن كۇتۋگە ءماجبۇر بولعان كورىنەدى.
اتالعان پروتسەسس قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق بانكىنىڭ مولدوۆا ازاماتتارى اناتول ستاتي, گابريەل ستاتي جانە ولاردىڭ Ascom Group S.A., Terra Raf Trans كومپانيالارىنا جانە Bank of New York Mellon-گە (BNYM) قارسى ءىسى بويىنشا سوت تىڭداۋلارى بولاتىن.
تۇسىندىرە كەتسەك, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن ۇلتتىق بانكى بىرلەسە وتىرىپ ستاتي مەن Bank of New York Mellon-گە (BNYM) قارسى BNYM-دە ساقتالعان 530 ميلليون اقش دوللارىنا ۋاقىتشا تىيىم سالۋدىڭ نەگىزدەرىنە قاتىستى تالاپ-ارىزدى انگليانىڭ جوعارعى سوتىنا بەرگەن.
نەگىزگى تىڭداۋلار سۋديانىڭ كەستەسىنە 2020 جىلدىڭ ناۋرىزىنا ەنگىزىلگەن بولاتىن. الايدا, COVID-19 عالامدىق پاندەمياسىنىڭ قاۋىپ-قاتەرىن العىشارت رەتىندە قولدانا وتىرىپ, ستاتي سوت الدىندا سوت تىڭداۋىن كەيىنگە قالدىرۋعا شاقىرعان. وسى ماسەلە بويىنشا جاۋاپكەر رەتىندە ارەكەت ەتەتىن ستاتيگە بۇل پروتسەستى كەيىنگە قالدىرىپ, سوزا ءتۇسۋ ءتيىمدى ەكەنىن اتاپ وتكەن ءجون. سوندىقتان قازاقستاندىق تاراپ مەرزىمدەردى كەيىنگە قالدىرۋعا قارسىلىق ءبىلدىرىپ, ۆيرتۋالدى سوت وتىرىسىن بۇرىن كەلىسىلگەن مەرزىمدە وتكىزۋدى تالاپ ەتكەن.
قازىرگى ۋاقىتتا قولجەتىمدى تەحنيكالىق شەشىمدەر مەن مۇمكىندىكتەر ادىلەت جۇيەسىنىڭ ۇزدىكسىز جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋى كەرەك. بۇل ورايدا بەينەترانسلياتسيا ارتىقشىلىقتارىن ورنىمەن پايدالانۋ وتە ماڭىزدى. اقىرىندا سۋديا قازاقستاندىق تاراپتىڭ پوزيتسياسىن, ياعني ەلىمىزدىڭ تالاپ-تىلەگىن قولداپ, ءوزى ءۇشىن جاڭا فورماتتا تىڭداۋدى وتكىزۋدى ۇيعاردى.
وسىلايشا, قازاقستاندىق تاراپ پاندەمياعا بايلانىستى جاريالانعان كارانتينگە جانە كوپتەگەن پروتسەستىڭ توقتاۋىنا قاراماستان, شەتەلدىك يۋريسديكتسيالاردا, دالىرەگى سىرتقى قۇقىقتىق الاڭداردا ءوز مۇددەلەرى مەن قۇقىقتارىن قورعاۋدى جالعاستىرۋدا. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىنىڭ قىزمەتكەرلەرى كونسۋلتانتتاردىڭ جۇمىسىن قاشىقتان ۇيلەستىرە وتىرىپ, وسىنداي قيىن كەزەڭدە قىزمەت ەتۋدى توقتاتپاي, ءتيىستى جۇمىستاردى جالعاستىرۋدا.