بۇگىن استاناداعى تاۋەلسىزدىك سارايىندا 2012-2022 جىلدارداعى ءمادەنيەتتەر جاقىنداستىعىنىڭ حالىقارالىق ونجىلدىعىنىڭ يناۋگۋراتسياسىنا وراي حالىقارالىق فورۋم وتەدى.
بۇگىن استاناداعى تاۋەلسىزدىك سارايىندا 2012-2022 جىلدارداعى ءمادەنيەتتەر جاقىنداستىعىنىڭ حالىقارالىق ونجىلدىعىنىڭ يناۋگۋراتسياسىنا وراي حالىقارالىق فورۋم وتەدى.
بۇۇ باس اسسامبلەياسى تاراپىنان قولداۋ تاپقان ەلىمىزدىڭ بۇل باستاماسى, يۋنەسكو-مەن بىرلەسىپ وتكىزىپ جاتقان ءىس-شارا حالىقارالىق قاۋىمداستىقتاردىڭ مادەنيەتارالىق ديالوگتارىن دامىتۋعا باعىتتالعان. فورۋم حالىقارالىق ساياسي, اكادەميالىق جانە ىسكەر ورتالاردىڭ وكىلدەرىنىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, سونداي-اق, كۇن سايىن وزگەرىپ جاتقان مىنا جاڭا الەمدە بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىقتى قالاي ساقتاپ قالامىز دەگەن تۇرعىدا ازاماتتىق قوعام مەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار وكىلدەرىنىڭ دە پىكىرلەرىن تالقىعا سالۋدى كوزدەيدى.
فورۋم جۇمىسىنا يۋنەسكو-نىڭ بەيبىتشىلىك جانە مادەنيەتتەر ديالوگى ماسەلەلەرى بويىنشا جوعارى دەڭگەيدەگى توبىنا كىرەتىن حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ باسشىلارى مەن تانىمال تۇلعالار, سونداي-اق, ەتيكا جانە مادەنيەتارالىق كوممۋنيكاتسيا, ءبىلىم جانە مادەني مۇرا بويىنشا 30 ەلدەن ساراپشىلار قاتىسادى.
فورۋمنىڭ قۇرمەتتى قوناقتارىنىڭ اراسىندا يۋنەسكو-نىڭ باس ديرەكتورى يرينا بوكوۆا, بۇۇ وركەنيەتتەر ءاليانسىنىڭ جوعارى وكىلى ناسير ابدۋلازيز ال-ناسسەر, يسەسكو-نىڭ باس ديرەكتورى ابدۋلازيز وتمان التۋەيدجري, تۇركسوي-دىڭ باس ديرەكتورى دۇيسەن قاسەيىنوۆ, بۇۇ-نىڭ بىلىمگە قۇقىق بويىنشا ارنايى بايانداماشىسى كيشورە سينگح, نوبەل سىيلىعىنىڭ يەگەرى, جازۋشى ۆولە شوينكا, تاعى باسقا دا ايتۋلى تۇلعالار بار.
ءبىزدىڭ ەلدەن اتالمىش ءىس-شاراعا پارلامەنت دەپۋتاتتارى, يۋنەسكو جانە يسەسكو ىستەرى بويىنشا ۇلتتىق كوميسسيانىڭ مۇشەلەرى, مادەنيەت پەن ونەر قايراتكەرلەرى قاتىسادى.
ايگۇل سەيىلوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
ماڭگىلىك مۇرات
استانادا وتەتىن مادەنيەتتەردىڭ حالىقارالىق جاقىنداسۋىنىڭ ونجىلدىعىنا ارنالعان شارانىڭ تۇساۋكەسەرىنە ارنايى كەلگەن تاجىكستان رەسپۋبليكاسى عىلىم اكادەمياسى رۋداكي اتىنداعى ءتىل, ادەبيەت, شىعىستانۋ جانە جازبا مۇرالارى ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى, اكادەميك, يۋنەسكو ۇلتتىق كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى اكبوري تۋرسوندى اڭگىمەگە تارتقان ەدىك.
– استانادا مادەنيەتتەردىڭ حالىقارالىق جاقىنداسۋىنىڭ ونجىلدىعىنا ارنالعان شارانىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى وتەدى. وسى شارادان ءسىز نە كۇتەسىز, ونىڭ ءمانى مەن ماڭىزى تۋرالى نە ايتار ەدىڭىز؟
– الدىمەن ايتارىم, مەنى قازاقستانعا تاجىك حالقىنىڭ مادەنيەتىن وزىمەن بىرگە الىپ كەلگەن ادام رەتىندە قاراۋىڭىزعا بولادى. ويتكەنى, مەن ماقتانعانىم ەمەس, ءوز ەلىمنىڭ مادەنيەتىن ءبىر كىسىدەي بىلەمىن. ءبىزدىڭ حالىق ەجەلگى حالىقتاردىڭ ءبىرى. العاشقى مەملەكەتىمىز دە وسىدان تالاي عاسىرلار بۇرىن قۇرىلعان. قازىر جاراتۋشىعا مىڭ دا ءبىر راحمەت, تاجىك ەلىنىڭ مادەنيەتى سوناۋ ىقىلىم زاماننان بەرى كەلە جاتقان ءتىلىمىزدى, سالت-ءداستۇرىمىزدى, ونەرىمىزدى, تاريحىمىزدى وزىمەن بىرگە الىپ كەلەدى. ءبىزدىڭ حالىق كىشكەنتاي بولسا دا تاريحي قورجىنىمىز كوپ. قازاق حالقى دا سونداي تاريحقا باي, مادەنيەتكە ەشقاشان كەندە بولماعان حالىق دەپ ويلايمىن. ال مادەنيەتتەردىڭ جاقىنداسۋى دەگەن شارانىڭ ماڭىزى وتە زور. العاشقى جيىن بولعان سوڭ ارينە, ودان كوپ نارسەنى كۇتەمىز. ەڭ الدىمەن, ول تەك جاقسى شەشىمدەر قابىلداناتىن, ماڭىزدى ماسەلەلەر كوتەرىلەتىن باسقوسۋ بولسا ەكەن دەيمىن. بۇل شارا ءبىر جاعىنان, بۇكىل الەمدى مادەنيەت, تاريح, فيلوسوفيا ارقىلى بىرىكتىرۋگە ارنالسا, ەكىنشى جاعىنان, بولاشاقتا جەر جۇزىندە سوعىس, اسكەري قاقتىعىستاردى بولدىرماۋ ءۇشىن جاسالىپ جاتقانعا ۇقسايدى.
– دەمەك, ءسىز مادەنيەتتەر تەك تاريح, فيلوسوفيا, ونەر, ءبىلىم ارقىلى عانا جاقىنداسادى دەپ ويلايسىز با؟ باسقا جولدارى جوق پا؟
– باسقا جولدارى جوق دەپ ءۇزىلدى-كەسىلدى ايتۋعا بولماس. دەگەنمەن, گۋمانيتارلىق عىلىمنىڭ ءجونى بولەك. مۇندا تاريح, ءبىلىم, ونەر, مادەنيەتتىڭ ءبارى-ءبارى بار. مەنىڭ ويىمشا, مادەنيەتتەردىڭ حالىقارالىق جاقىنداسۋىنىڭ ونجىلدىعى دەگەن شارا وسى ماقساتتا دا وتكىزىلەتىن بولادى. ياعني ءبىز تاريحىمىزدى, مادەنيەتىمىزدى زەرتتەپ, ءبىر-بىرىمىزگە اعايىن, جاقىن ادام بولساق, ەرتەڭگى كۇنى ءبىر-بىرىمىزگە سەنىممەن قاراپ, الاۋىزدىققا جول بەرمەيمىز. شارانىڭ نەگىزگى ماقساتى وسى دەپ بىلەمىن.
اڭگىمەلەسكەن,
داستان كەنجالين,
«ەگەمەن قازاقس