الماتى وبلىسىندا مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ ەسكەرتۋسىز ۇيدەن كەتىپ قالۋ وقيعاسى جيىلەپ كەتتى. وكىنىشتىسى, وقۋ جىلىنىڭ وسى توقسانىندا عانا ايماقتىڭ ءتارتىپ ساقشىلارى مەن ەرىكتىلەرى جاسوسپىرىمدەردىڭ ءىز-ءتۇزسىز جوعالۋىنا قاتىستى بىرنەشە رەت دابىل قاعىپ, ىزدەۋ جۇمىسىن جۇرگىزدى.
ماسەلەن, وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا ەڭبەكشىقازاق اۋدانىنىڭ پوليتسياسى 16 جاستاعى وقۋشى قىزدى تاباندارىنان تاۋسىلىپ ىزدەپ, 4 كۇن ابىگەرگە تۇسكەن بولاتىن. ىزدەۋ جۇمىسىنا الماتى قالاسىنىڭ ءتارتىپ ساقشىلارى مەن ەرىكتىلەر تارتىلىپ, گۇلجان ەسىمدى قىز بالا قالا ورتالىعىنداعى اربات دەمالىس اۋماعىنان تابىلعان ەدى. وقۋشى قىز ۇيدەن كەتىپ قالۋ سەبەبىن تۇسىندىرە الماعان. جالپى, وسى ەڭبەكشىقازاق اۋدانىندا ادام جوعالۋ دەرەگى ءجيى تىركەلىپ وتىر. بىلتىر 30 ادامعا ىزدەۋ جاريالانسا, ونىڭ ۇشەۋى – كامەلەتكە تولماعان بالا.
ال قاڭتار ايىنىڭ ون ەكىسىندە قاراتال اۋدانىنىڭ ءتارتىپ ساقشىلارىنا ەكى بالانىڭ ءىز-ءتۇزسىز جوعالعانى تۋرالى دابىل تۇسكەن. ورتاتوبە اۋىلىندا تۇراتىن لۋنيندەر وتباسىنىڭ 2004 جىلعى ەليزاۆەتا جانە 2006 جىلى تۋعان ۆيتالي ەسىمدى ۇل-قىزى ۇيدەن شىعىپ كەتكەننەن ورالماپتى. پوليتسيا كۇنى بويى اينالانى شولىپ, وقۋشىلار بارۋى مۇمكىن باعىتتاردىڭ ءبارىن تەكسەرگەن. قۋانىشقا قاراي, اعايىندىلار باسقا اۋىلداعى تۋىسقاندارىنىڭ ۇيىنە بارا جاتقان جولدا اداسىپ, كەرى قايتقان ەكەن. پوليتسيا ولاردى اتا-اناسىنىڭ قولىنا تاپسىردى.
ءتىپتى, جاقىندا ەسكەلدى اۋدانىنا قاراستى نۇرمولدا الدابەرگەنوۆ اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ 8 جانە 6-سىنىبىندا وقيتىن ەكى قىز جوعالىپ, ءبىر تاۋلىكتەن كەيىن الماتى قالاسىنداعى «سايران» اۆتوبەكەتىنىڭ ماڭىنداعى پاتەردەن تابىلدى. ەكى جاس قىز ۇيدەن كەتىپ قالۋ ارەكەتىن «قالا ارالاپ قايتپاق» بولعاندارىمەن ءتۇسىندىرىپتى. ولاردىڭ قالتاسىندا 17 مىڭ تەڭگە اقشا بولعان. پوليتسيا ەرەسەكتەردىڭ قاراۋىنسىز جۇرگەن جاسوسپىرىمدەردىڭ الماتىعا دەيىن قانداي كولىكپەن بارعاندارىن جانە كامەلەتتىك جاسقا تولماعاندارعا پاتەردى كىمنىڭ جالعا بەرگەنىن انىقتاپ, جاۋاپقا تارتپاق.
جالپى, بالانىڭ بەتىمەن كەتۋىنە بىرجاقتى قاراۋعا بولمايدى. بىراق بولعان وقيعادان كەيىن ءتارتىپ ساقشىلارى جاۋاپكەرشىلىكتى كوپ جاعدايدا اتا-انادان سۇرايدى ەكەن. مەكتەپ اكىمشىلىگى دە وقۋشىنىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتىستى ءوز مىندەتىن تەك عيمارات اۋماعىنان شىققانعا دەيىن عانا اتقارىپ وتىر. دەمەك, كىنانىڭ ءبىر ۇشى وتباسىندا جاتقانى انىق. تاجىريبەلى ۇستاز, تالدىقورعان قالاسىنداعى №16 مەكتەپتىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ وقىتۋشىسى گاۋحار وماربەكقىزى دا وسىنداي وي ايتادى.
– تاربيە ماسەلەسىنە اتا-انا دا, مۇعالىم دە, ءتىپتى وقۋشىنىڭ ءوزى دە جاۋاپتى. بىراق بالا تاربيەسىن قازىر تولىق مۇعالىمنىڭ موينىنا ارتىپ تاستاعان سياقتى. اتا-انا «تاڭنان كەشكە دەيىن جۇمىستامىز» دەپ سىلتاۋراتادى. ال مۇعالىمدەر كۇنىنە 150-200 بالاعا ساباق بەرەدى. سول 150 بالانىڭ ارقايسىسىنىڭ مىنەزىمەن اينالىسۋى كەرەك. كەيدە ءبىزدىڭ دە قاتتى كەتەتىن كەزدەرىمىز بولادى. بىراق سول ء«تايت» دەگەندى بالا ۇيىنە ايتىپ بارادى. «ول سەنىڭ ۇستازىڭ. مۇعالىمنىڭ ايتقانى – زاڭ. بالكىم, سەنىڭ ارەكەتىڭ دۇرىس بولماعاننان كەيىن ەسكەرتۋ جاساعان شىعار» دەپ, سەبەپ-سالدارىنا كوزىن جەتكىزىپ, تىيىم ايتقاننىڭ ورنىنا, بالاسىنىڭ ءسوزىن سويلەيتىن اتا-انا كوپ. وتباسىندا, داستارقان باسىندا وتىرعاندا بالاسىمەن سويلەسىپ, جاڭاعىداي سوزدەردى ايتىپ وتىرسا كەلەڭسىز جاعدايلار بولماس ەدى, – دەيدى گاۋحار وماربەكقىزى.
ايتپاقشى, ايماقتا بالالار اراسىنداعى قۇقىقبۇزۋشىلىق تا كوبەيىپ تۇر. مۇنىڭ ءبىر سەبەبىن قۇزىرلى ورگاندار مەكتەپ ينسپەكتورلارىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن ىزدەيدى. قازىر ايماقتاعى 760 ءبىلىم بەرۋ مەكەمەسىندە بار بولعانى 182 پوليتسيا ۋاكىلى جۇمىس ىستەيدى ەكەن. ال بىلتىر وبلىستا جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى قىلمىس 4,3 پايىزعا ءوسىپتى. ياعني قۇقىقبۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا جۇرگىزىلگەن جەدەل ءىس-شارالارعا قاراماستان جاعداي كۇردەلى كۇيىندە قالىپ وتىر. پوليتسيا وتكەن مەرزىم ىشىندە 4 رەت ء«جاسوسپىرىم» شاراسىن, 3 مارتە «تۇنگى قالاداعى بالالار» اكتسياسىن وتكىزىپتى. ول بويىنشا كامەلەتكە تولماعان بالاسىن قاراۋسىز جىبەرگەن 4 مىڭعا جۋىق اتا-اناعا اكىمشىلىك ايىپپۇل سالىنىپ, 66 ويىن-ساۋىق ورتالىعىنىڭ يەسى جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان ەكەن.
الماتى وبلىسى