• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
تاريح 09 جەلتوقسان, 2019

تاريحتى تانۋداعى تىڭ باستاما

434 رەت
كورسەتىلدى

تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن باسقا زەرتتەۋ سالالارىنداعى شەشىلمەگەن ماسەلەلەر سەكىلدى قازاقستان تاريح عىلىمىنىڭ دا وقشاۋ قالعان تۇستارى بولدى. كەيبىر تاريحي وقيعالار ءار ەلدىڭ تاريحشىلارى تاراپىنان ءارتۇرلى ءتۇسىندىرىلىپ, كەيدە قاراما-قايشى دەرەكتەردىڭ دە ورىن الىپ جاتاتىندىعى عالىمدارعا تاڭسىق جاعداي ەمەس. سوندىقتان عىلىم جولىنا ەندى قادام باسقان جاس عالىمدارعا شەتەلدىك ارىپتەستەرىنىڭ عىلىمي كوزقاراستارىمەن, قىزمەتتەرىمەن تانىسىپ وتىرۋ كاسىبي مامان رەتىندە قالىپتاسۋىنا مۇمكىندىكتەر بەرەدى.

«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدار­لا­ماسىن جۇزەگە اسىرۋ ماق­ساتىندا ش.ءۋاليحانوۆ اتىن­داعى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتىندا « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى: جاس­تاردى پات­ريوت­تىق تاربيەلەۋدىڭ عىلى­مي-تەوريالىق جانە زەرتتەۋ ما­تى­نىندەگى پراكتيكالىق قىر­لارى» تاقىرىبىندا وتكەن جاس تاريحشى-عالىمداردىڭ ءVىى حالىقارالىق عىلىمي-تاجىري­بەلىك كونفەرەنتسياسى بارىسىندا وسىنداي تۇيتكىلدى ماسەلەلەر تالقىلاندى.

قازىرگى زامانعى تاريح عىلى­مىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تال­قى­لاۋ, ونىڭ ىشىندە عىلىمي-زەرت­­تەۋ­لەردىڭ تۇلعاتانۋ باعى­تىن دامىتۋ, « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىم­دەرى» جوباسى بويىنشا جۇ­­زەگە اسقان جوبالاردىڭ نا­تي­­­جە­­لەرىن كوپشىلىككە تاراتۋ, و­س­كە­­لەڭ ۇرپاققا پاتريوتتىق جا­نە ادام­گەرشىلىك تاربيە بەرۋ­دى ماق­سات ەتىپ وتىرعان ءىس-شارا­دا جاس عالىمدار كەڭەسىنىڭ تور­اعا­سى, PhD تيمۋر اپەنديەۆ تۇڭ­عىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆ «بولاشاق­قا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باع­دار­­لامالىق ماقالاسىندا قازاق­­ستاندى الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا ەنۋدى ماق­سات ەتىپ قويعاندىعىن نەگىزگە الا وتىرىپ, «باعدارلاما ىسكە اسۋى ءۇشىن الدىمىزدا قاند­اي مىندەتتەر تۇر؟ قانداي وزگەرىس­تەر قاجەت؟» دەگەن ساۋالدارعا كوپشىلىكتىڭ نازارىن اۋدارا كەلە «قوعامنىڭ ساياسي جانە ەكو­­نو­­ميكالىق دامۋى, الدىمەن, قوعامدىق سانانىڭ جاڭ­عى­رۋى­­­مەن تىكەلەي بايلانىس­تى دەي­تىن بولساق, ءاربىر حالىقتىڭ ءجۇرىپ وتكەن جولى, بۇگىنگى دامۋى, بولاشاعى, ءداستۇرى مەن ما­دە­نيەتى, ۇلتتىق كودى ماڭىزدى ءرول اتقارادى. دەمەك, ءبىزدىڭ, ياعني تاريح سالاسىندا زەرتتەۋلەر جۇر­گىزىپ جۇرگەن جاس عالىم­دار­دىڭ الدىندا ۇلكەن جاۋاپ­كەر­شىلىك تۇر. ءبىزدىڭ زەرتتەۋ­لەرى­مىز­دىڭ عىلىمي ساپاسى, تاري­حي فاك­تى­­لەردى, قۇبىلىستاردى ءتۇ­سىن­­دىرىپ, ۇعىندىرۋداعى ۇس­تانى­مى, سونداي-اق بەلگىلى ءبىر تاري­حي جاعدايلاردا تۇجى­رىم­داردى دۇ­رىس قولدانا ءبىلۋىن باسشى­لىق­قا الۋىمىز قاجەت» دەپ اتاپ ءوتتى.

جاس عالىمدار كونفەرەنتسيا ماتەريالدارىن قازاقستاننىڭ, شەتەلدەردىڭ كىتاپحانالارىنا, جوو, عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنا تاراتۋمەن قاتار تمد ەلدەرى جاس عالىمدارىنىڭ جازعى مەكتەپتەرىن وتكىزۋ ءداس­تۇرىن جالعاستىرۋ, سونىمەن قاتار كەلەسى جىلى ناۋرىز ايىندا «Tugurul Han On-Han» كور­پوراتيۆتىك قورىمەن بىرلەسە وتىرىپ, تۇعىرىل حان, تايبۇعا حان جانە سەيداق حان اتىنداعى جاس تاريحشى-عالىمدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بايقاۋىن وتكىزۋ سياقتى جاس عالىمداردى ىنتالاندىرىپ, عىلىمعا تارتۋعا بايلانىستى كەشەندى جوسپارلاردى تالقىلادى.

كونفەرەنتسيا بارىسىندا اتالعان ينستيتۋتتىڭ عىلىمي قىزمەتكەرى م.مورياكوۆا جاس عالىمدار تاراپىنان اتقارىل­عان جۇمىستارعا شولۋ جاساپ, جوبالاردىڭ تانىستىرىلى­مىن وتكىزسە, س.ۆەلەنت-ششەرباچ, س.زيەەۆ, ە.تەميروۆ, م.بۋ­ۆاكوۆ, م.جىلگەلدينوۆ, و.الىم­قوجاەۆ, م.قوزىباەۆا, ق.ومىر­بەك, م.شاعىرباەۆ, ج.قۋا­نىش, د.جايلىباەۆ, ۇ.تولە­شوۆا سەكىلدى بەلارۋس, وزبەك­ستان, تاجىكستان, قىرعىزستان ەل­دەرىنەن كەلگەن جانە وتاندىق عالىمدار عىلىمنىڭ وزەكتى ماسە­لەلەرىن تالقىلاپ, ءوز زەرت­تەۋلەرى بويىنشا بايانداما جاسادى. سونداي-اق ۇسىنىلعان جانە تالقىلانعان بايانداما­لار نە­گىزىندە كونفەرەنتسيا قاتىسۋ­شىلارى قازىرگى تاريحي تۇل­عاتانۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىنە وراي شەشىمدەرىن ورتاعا سالدى.

ءىس-شارا اياسىندا جاس عالىم­دار اراسىنداعى جىل سايىن وتكىزىلەتىن ەرمۇحان بەكماحانوۆ اتىن­داعى رەسپۋبليكالىق باي­قاۋ قورىتىندىسى جاريالانىپ, جەڭىمپازدار ماراپاتتالدى.

 

الماتى

 

سوڭعى جاڭالىقتار