قازىرگى زاماندا بيولوگيانىڭ, اۋىل شارۋاشىلىعى عىلىمىنىڭ, گەندىك ينجەنەريانىڭ دامۋىنا بايلانىستى الەمدىك اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرىسى قارقىندى دامۋدا. جەدەل وسىرىلەتىن, قولدان جاسالاتىن, بۇزىلمايتىن, اۋرۋعا شالدىقپايتىن ازىق-ت ۇلىك قاتارى جىل وتكەن سايىن ارتىپ كەلەدى.
مۇنىڭ ءوزى, ەكىنشى جاعىنان العاندا, تابيعي ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىنىڭ ازايۋىنا اكەلۋدە. وسىعان وراي تابيعي تاعامدار مەن ونىمدەر باعاسى ارتۋدا. ويتكەنى تابيعي ونىمدەر ءوندىرۋ وڭاي ەمەس. ولاردى ءوسىرۋ ءۇشىن جىل ون ەكى اي بويى كۇتىم كەرەك جانە تابيعي ونىمدەردى وندىرەتىندەي جەر, سۋ رەسۋرستارى, ادام كۇشى سەكىلدى ۇلكەن الەۋەت قاجەت.
باسقا كوپتەگەن ەلدەردەن قازاقستاننىڭ ءبىر ارتىقشىلىعى, بىزدە جوعارىدا اتالعان رەسۋرستاردىڭ ءبارى بار. باستىسى, تابيعي ازىق-ت ۇلىكتى وندىرۋگە جارامدى ۇلان بايتاق جەرگە يەمىز. مەملەكەت باسشىلىعى وسى مۇمكىندىكتى پايدالانا وتىرىپ, قازاقستاندى ورگانيكالىق ونىمدەردى مولىنان وندىرەتىن ەلگە اينالدىرىپ, وسى ارقىلى الەمدىك ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرى نارىعىنان جەتەكشى ورىنداردىڭ ءبىرىن يەلەنۋ جاعدايىنا جەتكىزۋ ماسەلەسىن العا قويعان بولاتىن. ءسويتىپ اۋىل شارۋاشىلىعى ورگانيكالىق ءونىمىنىڭ ءوندىرىسى مەن اينالىمىن دامىتۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اگروونەركاسىپتىك كەشەنىن دامىتۋدىڭ 2017 - 2021 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ باسىم مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى رەتىندە بەلگىلەنگەن ەدى. ال ورگانيكالىق ءونىم دەگەنىمىز سينتەتيكالىق تىڭايتقىشتار مەن پەستيتسيدتەردى (وسىمدىكتەردى قورعاۋدىڭ حيميالىق قۇرالدارىن) جانە گما-نى قولدانباي وندىرىلەتىن, بىلايشا ايتقاندا تابيعي تۇردە وسىرىلەتىن ءونىم بولىپ سانالادى.
ەلىمىز الەمدىك نارىقتان ءوز ورنىن الۋى ءۇشىن وسى ءونىم ءتۇرى ساپا ستاندارتتارى مەن ۆەتەرينارلىق تالاپتارعا جاۋاپ بەرۋى جانە باعاسى باسەكەگە قابىلەتتى بولۋى ءتيىس. مىنە, وسى تۇرعىدان العاندا تابيعي ءونىم مەن ورگانيكالىق ءونىم اراسىندا دا ازداپ تا بولسىن وزىندىك ايىرماشىلىقتار بار. ورگانيكالىق ءونىمدى وندىرۋگە عىلىم مەن قازىرگى زامانعى تەحنولوگيالاردىڭ ارالاسۋى قاجەت جانە ونىڭ وندىرىسىنە قويىلاتىن تالاپ تا جوعارى بولىپ وتىر. سوعان ساي تابىسى دا مولايا تۇسپەك. ماسەلەن, قازاقستاندا 350 مىڭ گەكتار جەردە ورگانيكالىق ءونىم وندىرىلەدى. بۇل ەلىمىزدىڭ جالپى ەگىس القاپتارىنىڭ 1,5 پايىزى عانا. عالىمدار ءونىم كولەمىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاڭا تەحنولوگيالاردى مەڭگەرۋ قاجەتتىگىن ايتادى.
ورگانيكالىق ءونىمدى تۇتىنۋ ادامزات قاۋىمى ءۇشىن وزەكتى بولا تۇسۋدە. ونىڭ سۇرانىسى مەن نارىعىنىڭ كولەمى دە جىلماجىل ارتىپ كەلەدى. اتاپ ايتساق, 2018 جىلعى ورگانيكالىق ءونىمنىڭ الەمدىك نارىعىنىڭ كولەمى 90 ميلليارد ەۋروعا جەتتى. ونىڭ الدىندا 80 ملرد ەۋرو بولاتىن. بۇگىندە ورگانيكالىق اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ءىرى نارىعى اقش-تا قالىپتاسقان. بۇل ەلدە ونىڭ نارىعىنىڭ كولەمى 40 ملرد ەۋرونى قۇراسا, گەرمانيادا 10 ملرد ەۋرونى, فرانتسيادا 7,9 ملرد ەۋرونى, قىتايدا 7,6 ملرد ەۋرونى قۇراپ وتىر.
دەگەنمەن جان باسىنا شاققاندا ورگانيكالىق ونىمدەردى ەڭ كوپ تۇتىنۋشى ەل – شۆەيتساريا. مۇندا 2017 جىلى جان باسىنا شاققانداعى تۇتىنۋ كولەمى 288 ەۋروعا جەتتى. گەرمانيادا 278 ەۋرونى, شۆەتسيادا 237 ەۋروننى قۇرادى. سونداي-اق شاعىن ەل دانيادا ورگانيكالىق ونىمدەر نارىعىنىڭ ەڭ ۇلكەن ۇلەسى قالىپتاسۋدا. ساراپشىلاردىڭ مالىمەتىنشە, ونداعى ازىق-ت ۇلىك نارىعىنىڭ جالپى كولەمىنىڭ 13,3%-ىن ورگانيكالىق ونىمدەر نارىعى الىپ جاتىر.
قازاقستان ورگانيكالىق ءونىم وندىرەتىن ەل رەتىندە ءوز ۇستانىمىن نىعايتۋ ءۇشىن ونىڭ الەمدىك نارىعىندا بولىپ جاتقان جاعداي مەن جاڭالىقتاردى ءجىتى نازاردا ۇستاپ وتىرۋى قاجەت. جۋىقتا وسى ماقساتتا ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگى وتاندىق وندىرۋشىلەر, سەرتيفيكاتتاۋ جونىندەگى ورگانداردىڭ ساراپشىلارى, سىرتقى ەكونوميكالىق قىزمەتكە قاتىسۋشىلار, مينيسترلىكتەر مەن ۆەدومستۆولار, وڭىرلەر اكىمدىكتەرىنىڭ وكىلدەرى ءۇشىن سەمينار-كەڭەس وتكىزدى.
ورگانيكالىق ءونىمدى ءوندىرۋ جانە سەرتيفيكاتتاۋ سالاسىنداعى نەمىس ساراپشىسى البرەحت بەنزينگ ورگانيكالىق ءونىمدى سەرتيفيكاتتاۋ جانە ونىڭ ءوندىرىسى جونىندەگى ستاندارتتاردىڭ نەگىزگى تالاپتارى تۋرالى, سونداي-اق ەۋروپالىق نارىققا رۇقساتى بار ارنايى حالىقارالىق تانىلعان ورگانداردا سەرتيفيكاتتاۋ ءراسىمى تۋرالى ايتىپ بەرەدى.
ورگانيكالىق ونىمدەردىڭ ءوندىرىسى جانە ونىڭ ونىمدەرىن سەرتيفيكاتتاۋ ماسەلەسىنە ارنالعان سەمينار-كەڭەس وتاندىق وندىرۋشىلەرگە, سەرتيفيكاتتاۋ جونىندەگى ورگانداردىڭ ساراپشىلارىنا, سالالىق ۆەدومستۆولاردىڭ وكىلدەرىنە تەحنيكالىق كەدەرگىلەردى جويۋ جانە قازاقستاندىق ورگانيكالىق ونىمدەردى يمپورتتاۋشى ەلدەردىڭ سەرتيفيكاتتاۋ جۇيەسىن تانۋ ءۇشىن قانداي تالاپتار مەن شارتتاردىڭ ورىندالۋى قاجەتتىگىن تۇسىنۋگە جانە وتاندىق ورگانيكالىق ونىمدەردىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن ارتتىرۋ جولدارىن انىقتاۋعا سەپتىگىن تيگىزەتىنى انىق.