ءىس-شارانى «جاۋىنگەر روبوتتارعا تىيىم سالۋ كامپانياسى» ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ حالىقارالىق كواليتسياسىمەن بىرىگىپ, حالىقارالىق قاۋىپسىزدىك جانە ساياسات ورتالىعى ۇيىمداستىردى. ەكى كۇنگە جالعاسقان جيىنعا ازەربايجان, ارمەنيا, بەلارۋس, مولدوۆا, رەسەي, قازاقستان, قىرعىزستان جانە تاجىكستان ەلدەرىنىڭ ساراپشىلارى قاتىستى.
سوڭعى ونجىلدىقتا تەحنولوگيانىڭ قارقىندى دامۋى اسكەري قيمىلداردىڭ باعىتىنا دا اسەر ەتتى. الەۋەتتى مەملەكەتتەر قاقتىعىس جاعدايىندا ادام شىعىنىنا ۇشىراماس ءۇشىن كەز كەلگەن نۇكتەنى تاڭداپ, سوققى جاساي الاتىن تولىقتاي اۆتونومدى قارۋلاردى جاساپ شىعارۋعا بەيىلدى. ونداي مەملەكەتتەر قاتارىندا اقش, قىتاي, يزرايل, وڭتۇستىك كورەيا, رەسەي جانە ۇلىبريتانيا ەلدەرى اتالادى. قارۋدىڭ مۇنداي جۇيەسى كوپتەن بەرى بۇۇ الاڭىندا تالقىعا سالىنىپ, حالىقارالىق گۋمانيتارلىق قۇقىق جانە ادام قۇقىقتارى بويىنشا حالىقارالىق شارتتاردىڭ ساقتالۋى تۇرعىسىندا كۇردەلى ءماسەلەگە اينالدى.
حالىقارالىق قاۋىپسىزدىك جانە ساياسات ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ءالىمجان احمەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, اۆتونومدى قارۋدى جاساۋ مەن تاراتۋ حالىقارالىق قاۋىپسىزدىكتى تۇراقسىزداندىرىپ, جاھاندىق قارۋلانۋ جارىسىنا جول اشادى. سوعىس كەزىندە الىستان باسقارىلاتىن جاساندى ينتەللەكتى بار جويعىش روبوتتار الدەكىمدەرگە ءتيىمدى بولعانىمەن, دوس پەن دۇشپاننىڭ ارا-جىگىن بىلمەيتىن «كوزسىز باتىرلار» بەيبىت تۇرعىنداردىڭ ۇرەيىن تۋعىزادى.
– اۆتونومدى قارۋلاردى اسكەري ارەكەت ماقساتىندا جاساپ شىعاراتىنى تۋرالى ەشقانداي تاراپ اشىپ ايتپايدى. بىراق ۇشاتىن قارۋ تۇرلەرىنىڭ بارى جاسىرىن ەمەس. وعان كوپكە ايان دروندار دا مىسال بولا الادى. جانە ونداي قارۋ-جاراقتاردىڭ تولىق نەمەسە جارتىلاي اۆتونومدى ەكەنى دە بەلگىسىز. ونى انىقتاۋ – بۇۇ-نىڭ جەكە قاراستىراتىن تاعى ءبىر ماسەلەسى. ازاماتتىق قوعامنىڭ ەڭ باستى ءماسەلەسى – وسىنداي قارۋعا تىيىم سالماعاننىڭ وزىندە, باقىلاۋ ورناتۋ, دەدى ەۋرازيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ اعا عىلىمي قىزمەتكەرى داۋرەن ابەن.
ال رەسەيلىك «ەتيكا جانە تەحنولوگيا» تالداۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى الەنا پوپوۆا: «ءبىزدىڭ مەملەكەت ادام ومىرىنە قاۋىپتى اۆتونومدى قارۋلارعا قارسى ءارى ولارعا تىيىم سالۋدى تولىق قولدامايدى» دەگەن پىكىر ءبىلدىردى.
بۇگىندە ايتىلعان ماسەلە بويىنشا بۇۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەرگە ۇسىنىس ازىرلەۋ ءۇشىن ۇكىمەتتىك ساراپشىلار توبى جۇمىس ىستەيدى. جاۋىنگەر روبوتتارعا تىيىم سالۋدى قولدايتىن بەلسەندى مەملەكەتتەر مۇنداي قارۋ جۇيەسىنە باقىلاۋدى كۇشەيتۋ جونىندە كەلىسسوزدى تەزىرەك باستاۋعا شاقىرۋدا. دالىرەك ايتساق, 28 مەملەكەت «تەرميناتورلارعا» توسقاۋىل قويۋدى كوتەرىپ ءجۇر. 2018 جىلى بەلگيا پارلامەنتى اۆتونومدى قارۋ تۇرلەرىنە شەكتەۋ قويۋ تۋرالى قارار قابىلدادى.
ادامزاتقا زور قاۋىپ توندىرەتىن مۇنداي قارۋ جۇيەسىنە قاتىستى الەمنىڭ الەۋەتتى تەحنوكراتتارى ءوز ۇستانىمدارىن ءبىلدىردى. ماسەلەن, Google كومپانياسى قارۋلاندىرۋ جۇيەسىنە جاساندى ينتەللەكتى ازىرلەمەۋدى جانە جوبالاماۋدى وزدەرىنە مىندەت دەپ سانايدى, سونداي-اق 200-دەن اسا تەحنولوگيالىق مەكەمە مەن توپتار مۇنداي قارۋدى جاساماۋعا ۋادە بەردى. بۇعان قوسا, وسىدان ءبىر جارىم جىلداي بۇرىن عىلىم مەن تەحنيكا سالاسىندا اتتارى شىققان 115 ادام «اقىلدى» قارۋلارعا قارسىلىق ءبىلدىرىپ, بۇۇ-عا اشىق حات جولدادى. ونىڭ اراسىندا SpaceX جانە Tesla كومپانيالارىنىڭ نەگىزىن قالاعان يلون ماسك جانە DeepMind باسشىسى مۇستافا سۇلەيمان باستاعان بەلگىلى ادامدار بار. ولار وق-ءدارى مەن يادرولىق قارۋ سياقتى قارۋ جاساۋدا ءۇشىنشى رەۆوليۋتسيا جاقىنداپ كەلەدى دەپ الاڭدايدى. ويتكەنى باعدارلامالانعان روبوتتار ارام پيعىلدى تاراپتارتىڭ قولىنا ءتۇسىپ قالۋ قاۋپى بار. ونداي جۇيەنى بۇزۋعا قاۋقارلى حاككەرلەر قاشاندا تابىلادى.