• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
الەم 23 ءساۋىر, 2019

تەرروريزم – ەشقانداي اقتاۋعا جاتپايتىن قاتىگەزدىك

1115 رەت
كورسەتىلدى

بيىلعى 21 ءساۋىر كۇنى تاڭ­ەرتەڭ شري-لانكانىڭ كاتوليك حرامدارىندا پاسحا مەيرامىن اتاپ ءوتۋ كەزىندە تەراكتىلەر جاسالىپ, سەگىز جارىلىس بولعان. ولار Shangri La, Cinnamon Grand, Kingsbury Hotel قوناق ۇيلەرىندە, ەلدىڭ باتىسىنداعى زووپاركتە, استانا توڭىرەگىندەگى تۇرعىن ۇيدە جانە ت.ب. جەرلەردە ورىن العان.

سوڭعى دەرەكتەر­گە قا­را­عاندا, جارىلىس­تان قازا تاپقاندار سانى 262 ادام­عا جەتكەن. ال­ جاپا شەك­كەن­­­دەردىڭ جالپى سانى 500-گە جۋىق. جاپا شەك­كەندەر ارا­سىندا دانيا, جاپونيا, پاكىستان, ماروككو, ءۇندىستان, بانگلادەش, قحر, نيدەرلاند, اقش, تۇركيا جانە انگليا ازاماتتارى بار. بىراق نەگىزگى بولىگى جەرگىلىكتى ازاماتتار. دەرەكتەرگە قاراعاندا, بار­لىعى 35 شەتەلدىك ازامات­تىڭ جاپا شەككەندىگى ايتىلۋدا. قازا تاپقاندار اراسىندا تەك ۇلى­بريتانيا ازامات­تارىنىڭ بار ەكەندىگى ءمالىم بولدى.

قازاقستان سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى شري-لانكا ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ اقپا­راتىنا سۇيەنىپ, قازا تاپ­قان­دار اراسىندا قازاقستان ازا­ماتتارى جوق ەكەنىن حابار­لادى.

قازىر شري-لانكا وكىمەتى جارىلىستارعا قاتىسى بولۋى مۇمكىن دەگەن 13 ادامدى قۇرىقتاعان. قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى تەر­روريستىك اكتىلەردى ايىپتا­عان مالىمدەمە تاراتتى. وندا قازاقستان تەرروريزمنىڭ بار­لىق تۇردەگى فورمالارىن­ ايىپ­­­­تايتىندىعى جانە الەم­­­دىك قوعامداستىقپەن ءبىر­­­­­لە­سىپ, بۇل جاۋىزدىققا قار­­سى باتىل كۇرەس جۇرگىزۋى كەرەك­تىگى ايتىلعان. سونىمەن بىرگە ءما­­لىمدەمەدە جاپا شەك­كەن­دەردىڭ وتباسىلارىنا, بار­لىق شري-لانكا حال­قى مەن وكىمەتىنە كوڭىل ايتى­لىپ, تە­راك­تىلەردى ۇيىم­داستى­رۋ­شى­لار مەن ورىنداۋشىلار ءتيىستى جازاسىن الاتىنىنا سە­نىم بىلدىرىلگەن.

قازىر شري-لانكا وكىمەتى ەلدە توتەنشە جاعداي جاريا­لاپ, كومەندانتتىق ساعات ەن­گىز­گەن. ەلدىڭ قورعانىس مي­نيسترى رۋۆان ۆيەۆاردەنە سەگىز جارىلىستىڭ ەكەۋىن تەر­­­روريست-جانكەشتىلەردىڭ جا­­سا­عانى انىقتالعانىن جاريالادى. قازىر ولاردىڭ كىم ەكەندىگى انىقتالعان جانە ولار ەكسترەميستىك توپتارعا ءمۇ­شە ەكەندىگى دە بەلگىلى بولدى.

ەسكە سالا كەتەتىن بولساق, بيىل 15 ناۋ­رىزدا جاڭا زە­لانديانىڭ كرايستچەرچ قا­­­­­لاسىنىڭ ەكى مەشىتىندە 28 جاسار برەنتون تاررانت دەگەن قانىشەر دە تەرروريستىك اكتى جاساپ, 50 ادامدى ءولتى­­رىپ,­ تاعى دا 50-گە جۋىق ادام­دى جارالاعان ەدى.­ الدىمەن ول ءال-نۇر مەشىتىنە كەلىپ, ناماز ۋاقىتىندا مۇسىلماندارعا وق جاۋدىرعان. سودان كەيىن اۆتوماشيناسىنا ءمىنىپ, ەكىن­شى مەشىتكە جەتكەن. مۇن­دا دا كارى-جاسقا قاراماي, مە­شىتتەگىلەردىڭ ءبارىن قىرا بەر­­­گەن. قانىشەردىڭ قولىنان قازا تاپقانداردىڭ جاستارى ءۇش پەن 77 جاس ارالىعىنداعى بەي­بىت جاندار. ال قانىشەردىڭ ءوزى اۋستراليانىڭ ۋلترا­ وڭ­­­شىل كوزقاراستاعى تو­بى­­­نىڭ مۇشەسى ەكەندىگى انىق­تال­عان. ەگەر كەي­بىر ازاماتتار ونىڭ قو­لىنا ۇمتىلىپ, قارۋىن قاعىپ ءتۇ­سىرۋگە تىرىسپاسا, قازا بولعاندار مەن جاپا شەككەندەر سانى بۇدان دا ار­تىق بولار ەدى. سونىڭ ءبىرى اۋعانستاننان 80-جىلدارى جاڭا زەلاندياعا قونىس اۋدارعان 71 جاستاعى داۋد نابي بولعان.

تەرروريزمدە ۇلت تا جوق, ءدىن دە جوق. ولاردىڭ قان­دى ارەكەتتەرىن ەشكىم دە, ەش­قا­شان دا اقتامايدى. ەش­قان­داي جازىعى جوق بەي­بىت تۇر­عىنداردى ءوزىنىڭ قاسكوي ارەكەتىنىڭ قۇر­بانى ەتۋ – ناعىز نادان ادام­داردىڭ ارەكەتى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار