قازىرگى كۇنى ەل وڭىرلەرى الدىندا تۇرعان باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى - كاسىبي جانە بۇقارالىق سپورت تۇرلەرىن دامىتۋ. ءبىز بۇگىنگى ماتەريالىمىزدا وسى ءىستىڭ جاي-كۇيى اقتوبە وبلىسىندا قانداي دەڭگەيدە دەگەن ساۋالعا جاۋاپ ىزدەگىمىز كەلەدى.
قولدا بار دەرەكتەر بۇگىنگى تاڭدا وبلىستاعى تۇرعىندار سانىنىڭ 33 پايىزى سپورتپەن اينالىساتىنىن ايعاقتايدى. مۇنى تومەن كورسەتكىش دەۋگە بولمايدى. ايتسە دە بۇل تابىس پەن مۇمكىندىك شەگى ەمەس ەكەنى تاعى دا ايان. ال كاسىبي سپورت تۇرلەرىنىڭ دامۋى تۇرعىسىنان وي قورىتساق, بۇعان دەيىن وڭىردەن بىردە-ءبىر وليمپيادا جانە الەم چەمپيوندارى شىقپاعانىن, ءتىپتى, بەرى سالعاندا, وبلىس سپورتشىلارى اراسىندا ازيا ويىندارىنىڭ جۇلدەگەرلەرى بولماعانىن ءتاۋىر ءارى وڭ ناتيجەنىڭ قاتارىنا كىرگىزۋ قيىن-اق.
وبلىس سپورتشىلارىنىڭ سوڭعى جىلدارى حالىقارالىق باسەكەلەر مەن سايىستاردا جوعارى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزە الماي جۇرگەنىنىڭ باستى سىرى مەن سەبەبى نەدە؟ مۇمكىن وبلىستا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تاراپىنان سپورتتىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جەتىلدىرۋ مەن نىعايتۋعا بولىنەتىن قاراجات جەتكىلىكسىز شىعار. جوق, بۇلاي ەمەس سەكىلدى. ويتكەنى تەك سوڭعى ەكى جىلدىڭ ىشىندە ايماقتا الپىستان استام سپورت نىسانى سالىنعان. ونىڭ ىشىندە «جەكپە-جەك سارايى», «دوستىق» باسسەينى جانە بەس بىردەي فۋتبول الاڭى بار «سپورت» كەشەنى حالىقارالىق تالاپتار مەن نورمالارعا تولىقتاي جاۋاپ بەرە الادى. اتالعان جاڭا نىسانداردىڭ دەنى مەملەكەتتىك-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى شەڭبەرىندە ىسكە قوسىلعان.
مۇنىڭ سىرتىندا بيۋدجەتتەن تىس كوزدەر ەسەبىنەن دە قوسىمشا سپورت عيماراتتارى بوي كوتەرىپ كەلەدى. سونداي-اق جاتتىقتىرۋشىلار مەن كاسىبي بىلىكتىلىگى جانە شەبەرلىگى جوعارى ماماندارعا قاجەتتى جاعدايلار تۋعىزۋ ىسىنەن دە كىنارات تابا المايسىز. سوندا قالاي بولعانى؟ وڭىردە سپورتتى دامىتۋعا جۇمسالعان شىعىنداردىڭ قايتارىمى نەگە تومەن كۇيىندە قالىپ كەلەدى؟ وسى ورايدا وبلىستا بۇگىنگى كۇنى كاسىبي جانە بۇقارالىق سپورت تۇرلەرىن دامىتۋ ىسىندە جان-جاقتى ءارى جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلمەي كەلگەنىن اشىق ايتۋعا تۋرا كەلەدى. وسىنداي جۇيەسىزدىك جوعارى ناتيجەگە جەتۋگە دە كەرى اسەرىن تيگىزگەنى بايقالادى.
ايتالىق, جوعارىدا اتالعان جاڭا سپورت نىساندارىندا بالالار مەن جەتكىنشەكتەەردىڭ وزدەرى قالاعان سەكتسيالارعا قاتىسۋىنا تولىق جاعدايلار تۋعىزىلعان. ءتىپتى جەرگىلىكتى بيلىك تاراپىنان قاجەتتى قاراجات تا بولىنگەن ەكەن. ولاردىڭ قانشاسى سەكتسيالارعا قاتىسىپ ءجۇر, قانشاسى قاتىسپاي ءجۇر؟ سپورت سالاسىنا جەتەكشىلىك جاسايتىن جاستار مەن سپورت مەكتەبىنىڭ باسشىلارى بۇل ماسەلەگە باستارىن اۋىرتا بەرمەيتىنى كورىنىپ قالىپ ءجۇر. ءتىپتى, كەرەك دەسەڭىز, سپورت مەكتەپتەرىندەگى جۇمىس كەستەسى دە تولىق ناقتىلانباي جۇرگەنىن قانداي قيسىنعا سىيعىزۋعا بولادى؟..
وبلىستا كاسىبي جانە بۇقارالىق سپورتتىڭ ورگە باسا الماي جۇرگەنىنە ءارى وعان جۇيەلىلىكتىڭ جەتىسپەۋىنە وسى سالاعا جەتەكشىلىك جاسايتىن باسشىلاردىڭ ءجيى اۋىسۋى دا ءوز اسەرىن تيگىزۋى ابدەن مۇمكىن. ايتالىق, ايماقتا تەك سوڭعى ەكى جىلدىڭ ىشىندە دەنە شىنىقتىرۋ جانە سپورت باسقارماسىنىڭ باسشىلارى ءۇش رەت اۋىسىپتى. باسقارماعا وتكەن 2018 جىلى تاعايىندالعان باسشى مەيرامبەك ماحامبەتوۆ ءوڭىر سپورتىنىڭ ءوسىپ-وركەندەۋى ءۇشىن وزگەرىس اكەلە الا ما؟ بۇل ساۋالعا قازىرگى كۇنى كەسىپ-ءپىشىپ جاۋاپ قايتارۋ ەرتەرەك سەكىلدى. الايدا ونىڭ ءوڭىر سپورتىنىڭ كوكجيەگىن كەڭەيتۋ ىسىندەگى العاشقى قادامدارى مەن وي-تۇجىرىمدارى بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە سەنىم تۋعىزا الادى دەمەكپىز.
اتاپ ايتقاندا, ول وبلىستاعى دەنە شىنىقتىرۋ ىسىنە جاڭا ءورىس اشۋ جانە سپورتشىلاردىڭ جوعارى ناتيجەلەرگە جەتۋى ءۇشىن سپورتتىق فەدەراتسيالارمەن ءوزارا بايلانىستاردى تەرەڭدەتە ءتۇسۋدى قولايلى كورەدى. بۇل باعىتتا وتكەن جىلى «ا» توبىنا ەنگەن وليمپيادالىق سپورت تۇرلەرى وكىلدەرىمەن كەزدەسۋلەر ۇيىمداستىرىلعان. مۇندا حالىقارالىق جارىستاردا جوعارى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزە ءبىلۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى جان-جاقتى وربىگەن. سونىڭ ىشىندە ولاردىڭ قاتىسۋىمەن ءارى تىكەلەي قولداۋىمەن سپورتتىق دارىگەرلەر مەن پسيحولوگتاردى وبلىسقا تارتۋ جونىندە كەلىسىمشارت جاسالعان. بۇل – رەسپۋبليكادا ۇلتتىق قۇراما كوماندانى دايارلاۋ ىسىندە قولدانىلاتىن ءتاسىل مەن تاجىريبە دەيدى جەرگىلىكتى سپورت ۆەدومستۆوسىنىڭ جەتەكشىسى. قالاي دەگەندە دە بولىنگەن قارجىلار وڭىرگە بىلىكتى ماماندار مەن كادرلار تارتۋعا كومەگىن تيگىزەر بولسا, ورتاق ماقساتتىڭ ورىندالعانى ەمەس پە؟ ايتەۋىر مۇنىڭ ءوزى تۋماعان تۋ سيىردىڭ ۋىزىنا ۇقساپ كەتپەسە بولعانى دا.
جاس ماماندارعا تاجىريبەلىك تۇرعىدان كومەك قاي كەزدە دە قاجەت. بۇل ءۇشىن وبلىستا ابىروي-بەدەلى مەن بىلىكتىلىگى جوعارى سپورت ارداگەرلەرىنەن تۇراتىن ارنايى كەڭەستىڭ قۇرىلعانى دا قولداۋعا ابدەن تۇرارلىق ءىس. بۇگىنگى كۇنگە دەيىن ونىڭ بىرنەشە وتىرىسى وتكىزىلگەن. قازىر وڭىردە بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر جانە جاستار مەن ستۋدەنتتەر اراسىنداعى سپورتتىڭ دامۋى كەنجەلەۋ كۇيىندە قالىپ كەلە جاتقانى دا جاسىرىن ەمەس. ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرىن تولعاندىرىپ وتىرعان باستى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى دە – وسى. ايتالىق, قازىرگى كەزدە سپورت مەكتەپتەرىنىڭ قۇرال-جابدىقتارمەن قامتىلۋى وتە تومەن دەڭگەيدە ەكەندىگى وتكەن جىلى اقتوبە وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن جيىندا ايتىلدى. ناقتى دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, وبلىستا بۇل كورسەتكىش 8,5 پايىز دەڭگەيىنەن اسپايدى. ال قاجەتتىلىك 91,5 پايىزدى قۇراپ وتىر.
سونداي-اق وڭىردەگى وليمپيادالىق رەزەرۆتى دايارلاۋ ورتالىعىنىڭ قىزمەتىندە دە شەشىمىن تاپپاي جۇرگەن ماسەلەلەر جەتكىلىكتى. مۇندا جەرگىلىكتى ورگاندارمەن كەلىسىم جاساۋ ارقىلى شەت ەلدىك جاتتىقتىرۋشىلارمەن شارت جاساسۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلعان. الايدا بۇگىنگى كۇنگە دەيىن ورتالىق تاراپىنان اتالعان باعىتتاعى جۇمىستار جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىلمەي كەلەدى. ورتالىق قىزمەتى تۋرالى اڭگىمە قوزعاعان كەزدە جەرگىلىكتى بىلىكتى مامانداردى جۇمىسقا تارتۋ جونىندەگى ىستەردى دە ۇمىت قالدىرۋعا بولمايدى. وسى ماقساتتا وبلىستا ولاردى ىنتالاندىرۋ ءۇشىن 250-300 مىڭ تەنگە ەڭبەكاقى تولەۋ جونىندە كەلىسىمشارتتار جاساۋ كوزدەلگەن. سونىمەن بىرگە قازىرگى كەزدە وبلىستاعى سپورت سالاسىنا ناقتى جوسپارلاۋ جۇيەسىن جولعا قويۋ ماسەلەلەرى قاراستىرىلعان. ايتالىق, ءىسساپار شىعىندارىنا جۇمسالعان قارجىنىڭ ماقساتتى, جۇيەلى تۇردە جۇمسالماي كەلگەنى وسىنداي شەشىمدەر قابىلداۋعا اكەلىپ تىرەپتى. ۇزىن ءسوزدىڭ قىسقاسى, بۇگىندە وڭىردە سپورتتىڭ وليمپيادالىق تۇرلەرى – جەڭىل اتلەتيكا مەن سپورتتىق گيمناستيكانى جانە فەحتوۆانيانى دامىتۋعا كوڭىل بولە باستاعانى بۇعان دەيىن ورىن الىپ كەلگەن ىركىلىستەردىڭ ىزدەنىستەرگە جول بەرە باستاعانىن كورسەتەدى. سونداي-اق وڭىردە وليمپيادا ويىندارىنىڭ تىزىمىنە كىرگەن سۋ سپورتى تۇرلەرىن دامىتۋ, بۇل باعىتتا ارنايى سەكتسيالار اشۋ ءۇشىن دە تىڭ شارالار كەشەنى بەلگىلەنگەن. وسى ورايدا فەدەراتسيا تاراپىنان ايماققا ەكى مامان جولدانىپ, ولار وتكەن 2018 جىلدىڭ قىركۇيەك ايىندا قىزمەتكە ورنالاسپاق.
وبلىستاعى سپورت سالاسىندا بۇعان دەيىن ورىن الىپ كەلگەن ىركىلىستەردىڭ تاعى ءبىر سەبەبى, اۋىل سپورتشىلارىن مورالدىق جانە ماتەريالدىق تۇرعىدان قولداۋ مەن ولاردىڭ جارىسقا قاتىسۋىن قارجىلاندىرۋ ءىسىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگى بولسا, قازىرگى كۇنى بۇل ءىس تە ءوز شەشىمىن تاۋىپ كەلەدى. ءسوز جوق, مۇنىڭ ءوزى اۋىل سپورتىن دامىتۋدىڭ باستى تەتىگىنىڭ ءبىرى ەكەنى ايدان انىق. تۇتاستاي العاندا قازىرگى كەزدە كاسىبي جانە بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋ ىسىندە وڭىردە ىركىلىستەردەن گورى, ىزدەنىستەر باسىم تۇسە باستاعانى ۇلكەن سەنىم تۋعىزادى.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە
تۇپنۇسقاداعى تاقىرىپ: «ىركىلىستەر دە, ىزدەنىستەر دە بار»