ەسىگىمىزدى قاعىپ تۇرعان 2019 جىلدى ەلباسى ن.نازارباەۆ «جاستار جىلى» دەپ جاريالاعانى بەلگىلى. قازاقستاندا ەرىكتى ۆولونتەرلەردىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, «ۇلتتىق ۆولونتەرلىك جەلى» بىرلەستىگىن قۇرعان ۆەرا كيم جاستاردىڭ جولىن اشۋعا, ەلگە پايدالى يگىلىكتى ىستەردىڭ كوبەيۋىنە ۇلەس قوسىپ جۇرگەن جانداردىڭ ءبىرى. اتالعان بىرلەستىك ءتورايىمى قازىرگى تاڭدا ول Zhas project جاستار كورپۋسىن دامىتۋ جوباسىن ۇيلەستىرۋ اگەنتتىگىنە باسشىلىق جاسايدى.
ۆەرا حانىمنىڭ ايتىپ وتكەندەي, Zhas project جاستار كورپۋسىن دامىتۋ – دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ جانە ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ بىرلەسكەن جوباسى.
– ۇيلەستىرۋ اگەنتتىگى وتكەن جىلى قاناتقاقتى جوبا رەتىندە قاراعاندى, پاۆلودار, وڭتۇستىك قازاقستان جانە الماتى وبلىستارىندا ونى جۇزەگە اسىرۋدى قولعا العان بولاتىن. ءسويتىپ, وسى 4 ايماقتا 18-29 جاس ارالىعىنداعى ەكى مىڭعا جۋىق جاستاردى قامتىدىق. ولار الەۋمەتتىك يدەيالاردىڭ نەگىزىندە 589 جوبا ۇسىندى. گرانتتىق بايقاۋعا قاتىسۋ ءۇشىن جاستار 3-5 ادامنان تۇراتىن توپتارعا بىرىگىپ, ءبىزدىڭ سايتتا ورنالاسقان تالاپتارعا سايكەس ەلەكتروندى تۇردە ءوتىنىش بەرە الادى. قاتىسۋشىلارعا قويىلاتىن نەگىزگى تالاپتارعا توقتالار بولسام, جاستار جوبا جۇزەگە اسىرىلاتىن ايماقتا تۇرۋى قاجەت. ولاردىڭ جاس مولشەرىنە, قولعا العان باستامالارىنا قاجەتتى قۇجاتتارىنىڭ تۇگەل بولۋىنا قاتىستى دا تالاپتار بار. ارينە, ەڭ باستىسى, ىنتا-ىقىلاسىنا كەلىپ تىرەلەدى. بيىل قوستاناي, شىعىس قازاقستان, سولتۇستىك قازاقستان, اقتوبە, جامبىل جانە قىزىلوردا سىندى 6 وبلىس قوسىلدى. كەلەسى جىلى قالعان ءتورت وبلىستى جانە استانا مەن الماتىنى تارتامىز. وسىلايشا, ءبىز ءۇش جىلدىڭ ىشىندە بۇكىل قازاقستان جاستارى مۇمكىندىگىنشە «Zhas project» جوباسىنىڭ قايتارىمسىز گرانتتارىنا يە بولا الادى,– دەيدى ول.
بيىل گرانتقا ۇمىتكەر ادامداردىڭ جاس شەكتەۋىنە ازداعان وزگەرىس ەنگىزىلىپ, 14-29 جاس ارالىعى قامتىلىپتى. ايتا كەتەرلىگى, گرانتتى الۋ ءۇشىن كەرەمەت يننوۆاتسيالىق جاڭالىق تابۋ قاجەت ەمەس. قاراپايىم مىسال ءۇشىن ايتساق, اۋىلدا شاعىن ناۋبايحانا اشۋى ۇسىنعان جاستارعا دا قولداۋ جاسالادى. ەڭ باستىسى, ەلگە دە, ىسكەر ازاماتتىڭ وزىنە دە پايداسىن تيگىزسە بولعانى. جوبا جۇزەگە اسىرىلاتىن التى اي ىشىندە جاستار شاكىرتاقىمەن قامتاماسىز ەتىلىپ, تيىسىنشە اۋىل تۇرعىندارىنا ناندى اقىسىز تاراتۋى كەرەك. جوبانىڭ الەۋمەتتىك دەپ اتالۋى دا وسىدان كەلىپ تۋادى.
مال جانە قۇس شارۋاشىلىعى, اعىلشىن ءتىلىن وقىتۋ, تىگىن تسەحتارى, باسقا دا كوپتەگەن الەۋمەتتىك باعىتتاعى جوبالار بار. بەرىلگەن گرانتقا ساتىپ الىنعان جابدىقتار نەمەسە ءتورت ت ۇلىكتەردىڭ ءبارى وزدەرىندە قالادى. ياعني, ولار ءوز ءىسىن ءارى قاراي دامىتۋعا مۇمكىندىك الادى.
– ءبىر قىزىق جوبا بولدى. الماتى وبلىسىندا ەتى ءتىرى, پىسىق جاستار بىرىگىپ, ء بىراز سيىر ساتىپ الىپ, ءسۇتىن اۋىل اۋىل تۇرعىندارىنا تاراتىپتى. ءبىر قاراعاندا جاي عانا مال شارۋاشىلىعى سياقتى. كەيىن زەرتتەپ كورسەك, بۇل اۋىلدا مولشەردە كالتسي مەن باسقا دا دارۋمەندەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە بايلانىستى سۇيەك جۇيەسى اۋرۋلارىنا شالدىققان ادامدار باسقا وڭىرلەرمەن سالىستىرعاندا. دەمەك, ونى قولداۋ كەرەك, – دەيدى ۆەرا الەكساندرقىزى.
يپپوتەراپيا, ياعني, سالت اتپەن ءجۇرۋ ارقىلى ەمدەۋ ءادىسىن قولعا العاندار دا بار ەكەن. جالپى, مەديتسيناعا قاتىستى كەز كەلگەن جوباعا ۇيلەستىرۋشى توپ ەرەكشە ساقتىقپەن قارايدى. تەكسەرە كەلگەندە, يپپوتەراپيانى قولعا الۋشى ازاماتتىڭ بارلىق ءتيىستى قۇجاتتارى تۇگەل ەكەندىگى انىقتالىپتى. جاس جىگىت ماسكەۋدە مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەت بىتىرگەن بىلىكتى مامان بولىپ شىققان. اۋىلدىق جەرلەردە وسىنداي ارنايى ءبىلىمى بار مامانداردىڭ بار بولۋى وتە ماڭىزدى. قازىر ونىڭ كومەگىنە جۇگىنگەن ءبىراز ناۋقاس بالالار دەرتىنە شيپا تاۋىپ, اتا-انالارى العىسىن جاۋدىرىپ تۇرادى.
– وسىنداي پايدالى ىستەر ءوز ناتيجەسىن بەرىپ جاتقانىن كورگەندە ءبىز بەكەر جۇمىس ىستەمەيتىنىمىزدى تۇسىنەمىز. ءبىز ءاربىر قاتىسۋشىنىڭ ءومىرىنىڭ وڭ باعىتقا وزگەرۋىنە جانە ولاردىڭ ارماندارىنا جەتۋ ءۇشىن العاشقى قادامدارىن باستاۋىنا, قوعامنىڭ ماسەلەلەرىن شەشۋگە ات سالىسۋىنا ىقپال ەتكىمىز كەلەدى,– دەيدى ۆ.كيم.
بايقاۋىمىشا, ءاربىر جوبا تەك جاستاردىڭ وزىنە عانا ەمەس, ولار ءومىر سۇرەتىن قوعام ءۇشىن ماڭىزدى. جوبادا جۇمىس ىستەگەن التى اي ىشىندە جاستار وزدەرىنە پايدالى كوپ نارسەنى ۇيرەنەدى. ال قابىلەتى بار ازاماتى ارى قاراي باسقا دا قىزمەتتە ءوزىنىڭ جۇمىسىن كورسەتە الاتىنى ءسوزسىز. دەمەك, ولاردى قولداۋ ءۇشىن اتقارىلعان جۇمىس, توگىلگەن تەر تەككە كەتپەگەنى.
اسلان قانعوجين