بۇگىن قوستاناي وبلىسىنا جۇمىس ساپارى بارىسىندا قر پرەمەر-ءمينيسترى باقىتجان ساعىنتاەۆ سالىنىپ جاتقان يندۋستريالىق ايماققا بارىپ, ەلباسىنىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك», ء«تورتىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا جاعدايىنداعى دامۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى» جولداۋلارىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا ءىرى ونەركاسىپتىك كاسىپورىنداردىڭ تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋ جانە تسيفرلاندىرۋ بارىسىمەن تانىستى, دەپ حابارلايدى primeminister.kz.
باقىتجان ساعىنتاەۆ رۋدنىي قالاسىندا «سوكولوۆ–سارىباي تاۋ-كەن بايىتۋ وندىرىستىك بىرلەستىگى» اق كەنىشىنە باردى. ارالاۋ بارىسىندا ء«سستبوب» اق پرەزيدەتى ب. مۇحامەتقاليەۆ بيىل سوكولوۆ–سارىباي كەن ورنىندا يندۋستريا 4.0-ءدىڭ بىردەن بىرنەشە ەلەمەنتى ەنگىزىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. ولاردىڭ اراسىندا «اقىلدى كەنىش» جوباسى دا بار.
بۇعان دەيىن قاشار كەن ورنىندا ىسكە اسىرىلعان «اقىلدى كەنىش» جوباسى — بۇل ناقتى ۋاقىت رەجيمىندە تاۋ-كەن كولىگى كەشەنىن باسقارۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسى, ينتەگراتسيالىق جوسپارلاۋ ورتالىقتارى, سپۋتنيكتىك ءدال جايعاستىرۋ جانە بۇرعىلاپ قوپارۋ جۇمىستارىن باسقارۋ. جوبا كەن ءوندىرۋدىڭ تولىق ينتەگراتسيالانعان تسيكلى, بوس جىنىستاردى جويۋ جانە كونتسەنترات پەن شەكەمتاس وندىرۋدەن تۇراتىن «اقىلدى كەنىش — اقىلدى فابريكانىڭ» ءبىر بولىگى.
سوكولوۆ-سارىباي كەن ورنىنداعى تەحنولوگيالىق جاڭعىرتۋ 2020 جىلى اياقتالىپ, ونىمدىلىكتى 10%-كە ارتتىرۋعا جول اشادى. بۇدان وزگە, جۇمىستاردىڭ قاۋىپسىزدىگى ارتىپ, قورشاعان ورتاعا زيانى تومەندەيدى.
سونىمەن قاتار, مونوقالادا جاڭا ەكونوميكا ءۇشىن بىلىكتى ماماندار دايارلاناتىن ء«سستبوب» اق-نىڭ وقۋ ورتالىعى تەكسەرىلدى. مامانداردى دايارلاۋ ورتالىعىنىڭ باسشىسى ر. ىسمۇحامبەتوۆ جىل سايىن Learn-اكادەميادا كاسىبي دايارلاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا 6 مىڭنان باستاپ 7 مىڭ ادامعا دەيىن, ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى بويىنشا 20 مىڭنان استام ادام ءبىلىم الاتىنىن مالىمدەدى.
جالپى, قر ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, يندۋستريا 4.0 ەلەمەنتتەرىن ەنگىزۋ ءجىو-ءنىڭ جىل سايىنعى ءوسىمىن قوسىمشا 1-1,5%-كە ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
باقىتجان ساعىنتاەۆ قوستاناي قالاسىندا يندۋستريالىق ايماقتىڭ قۇرىلىسىمەن تانىستى, ونى بيىل جەلتوقسان ايىندا اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر.
وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى م. مىرزاليەۆ 119 ملرد تەڭگەدەن استام سوماعا 11 ينۆەستيتسيالىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جوسپارلارى تۋرالى باياندادى. يا اۋماعىندا ماشينا جاساۋ جانە مەتالل وڭدەۋ, حيميا, توقىما ونەركاسىبى, قۇرىلىس ماتەريالدارىن ءوندىرۋ, ورمان جانە اعاش وڭدەۋ ونەركاسىبى جانە باسقا دا وڭدەۋ سالالارى سەكىلدى ەكونوميكا سەكتورلارىنىڭ كاسىپورىندارى ورنالاسادى. سونداي-اق, ارنايى ەكونوميكالىق ايماق قۇرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر, ونىڭ قىزمەتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى — ءوڭىر ءۇشىن داستۇرلىگە اينالعان ماشينا جاساۋ, جابدىق شىعارۋ, ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن شىعارۋ بولادى.
جالپى العاندا, قازاقستاندا 38 يندۋستريالىق ايماقتى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر: ولاردىڭ 22-ءى جۇمىس ىستەيدى, 7-ءى سالىنىپ جاتىر, 9-ى جۇزەگە اسىرىلۋ ساتىسىندا (تەن ازىرلەۋ, مەملەكەتتىك ساراپتاما جۇرگىزۋ جانە ت.ب.). يندۋستريالىق ايماقتاردا بارلىعى 112 جوبا بار, 5 500 استام جۇمىس ورنى قۇرىلعان. سونداي-اق, جالپى ينۆەستيتسيالار سوماسى 820 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 219 جوبا پىسىقتاۋ جانە ەنگىزۋ ساتىسىندا تۇر, شامامەن 17 مىڭ جۇمىس ورنىن قۇرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
يندۋستريالىق ايماقتى ارالاۋ بارىسىندا باقىتجان ساعىنتاەۆقا «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ وڭىردە ىسكە اسىرىلۋىنىڭ اعىمداعى ناتيجەلەرى جانە ورىندالۋ پەرسپەكتيۆالارى ۇسىنىلدى.
ايتا كەتۋ كەرەك, ءوڭىردى تسيفرلاندىرۋ وبلىس اكىمدىگى بەكىتكەن 2018 جىلعا ارنالعان جول كارتاسى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر, وعان 77 ءىس-شارا كىرەدى: اۋىل شارۋاشىلىعىن تسيفرلاندىرۋ بويىنشا 29 جوبا, «SmartCity» تەحنولوگياسىن ەنگىزۋ بويىنشا — 11, كولىك سالاسىندا — 4, شاعىن جانە ورتا بيزنەستى تسيفرلاندىرۋ بويىنشا — 10, ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا — 5, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا — 8, قاۋىپسىزدىك سالاسىن تسيفرلاندىرۋ بويىنشا — 6, الەۋمەتتىك سالانى تسيفرلاندىرۋ بويىنشا — 3 جانە ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك سالاسىندا 1 جوبا.
قوستاناي وبلىسى اگرارلىق ءوڭىر رەتىندە سانالاتىنىنا بايلانىستى (ەلىمىزدىڭ ءجىو-دەگى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ۇلەسى 4,5%, ال ءوڭىردىڭ ءجوو — 13%) وڭىردە اۋىل شارۋاشىلىعى پيلوتتىق رەجيمدە تسيفرلاندىرىلىپ جاتىر. اگرارشىلار قازىردىڭ وزىندە دالمە-ءدال ەگىنشىلىك, گەواقپاراتتىق جۇيەلەر, الاڭداردىڭ ەلەكتروندى كارتالارىن ەنگىزۋ, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىن قاشىقتىقتان باقىلاۋ جانە جايىلىمدىق جەرلەردە ءۇي جانۋارلارىن باقىلاۋعا ارنالعان «درون» ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتتارىن پايدالانۋ سياقتى زاماناۋي الدىڭعى قاتارلى الەمدىك تەحنولوگيالاردى ەنگىزىپ جاتىر. موبيلدىك قوسىمشالار تۇقىمداردى, تىڭايتقىشتاردى سەبۋدىڭ, استىقتى جيناۋدىڭ, ءونىمدى جۇكتەۋ جانە جەتكىزۋ ۋاقىتىن ەسەپتەۋدىڭ ەڭ ءتيىمدى ۋاقىتىن انىقتاۋعا; ساقتاۋ جانە تاسىمالداۋ ايماعىنداعى تەمپەراتۋرانى قاداعالاۋعا, استىقتى جانە كىرىستەردى بولجاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
وبلىس اكىمدىگىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس, «اقىلدى تەحنولوگيالاردى» قولدانۋ ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىن ورتا ەسەپپەن 10-15%-كە تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, بۇل ونى نارىقتا باسەكەگە اسا قابىلەتتى ەتەدى.