جوعارىداعى بەينەنى تاسپاعا تارتقان تانىمال ءفوتوتىلشى ماكس الپەرت. ول ازامات سوعىسى جىلدارىنان باستاپ, ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا دا مايداندى ارالاپ فوتو تۇسىرگەن. ال جوعارىداعى اتاقتى فوتونى قاشان, قاي جەردە ءتۇسىردى, سوعان توقتالايىق.
مايدان ناعىز قىزىپ جاتقان 1942 جىلدىڭ 12 ماۋسىمى. كەڭەس ارمياسىنىڭ 4-ءشى اتقىشتار ديۆيزياسىنا قاراستى 220-شى اتقىشتار پولكى ۋكراينانىڭ لۋگانسك وبلىسى, سلاۆيانوسەربسكي اۋدانى, حوروشەە سەلوسى جانىنا قورعانىس شەبىن قۇرادى. ءفوتوتىلشى ماكس ۆلاديميروۆيچ تە وسى ماڭدا مىندەتىن اتقارىپ جۇگىرىپ جۇرەدى. كۇن ارقان بويى كوتەرىلگەن تۇستا پولكتى شابۋىلعا كوتەرۋ تۋرالى جوعارىدان بۇيرىق كەلىپ, وكوپتا جاتقان جاۋىنگەرلەر دۇركىرەي كوتەرىلگەن ساتتە ءفوتوتىلشى دە سەكىرىپ شەپتىڭ الدىنا شىعىپ, بار سولداتتى ۇرانداپ العا شاقىرعان ءبىر ادامدى ءتۇسىرىپ ۇلگەرەدى. ءدال وسى مەزەتتە اپپاراتىنىڭ تۇمسىعىن وق جۇلىپ كەتەدى. ماكس ءبارى ءبىتتى دەپ ويلايدى. كەيىن تىنىش جەرگە كەلىپ كورسە, اپپارات ىشىندەگى پلەنكا ب ۇلىنبەي ساقتالىپتى. دەرەۋ فوتولاردى شىعارىپ كورسە, ءبارى دۇپ-دۇرىس. اسىرەسە جاۋ وعىنىڭ وتىندە ۇران سالىپ العا ۇمتىلعان مىنا ءبىر بەينە سۇمدىق. «بۇل كىم بولدى ەكەن؟».
كەنەت ءفوتوتىلشىنىڭ ەسىنە سۋرەتتى ءتۇسىرىپ ۇلگەرگەن ساتتە ءبىر سولداتتىڭ «كومباتقا وق ءتيدى» دەپ ىشقىنا ايعايلاعانى ءتۇسىپ, «ە, سول كومباتى (باتالون كومانديرى) وسى ادام بولدى عوي, ويتكەنى فوتوعا تارتىپ بولىپ قاراعانىمدا وعان وق ءتيىپ قۇلاپ بارا جاتقان-تىن» دەپ ويلايدى. ءسويتىپ وعان «كومبات» دەگەن ات قويىپ, مايدان گازەتتەرىنە جاريالايدى. فوتو جاريالانعان ساتتەن باستاپ ادامداردىڭ ىقىلاسىنا بولەنەدى. ءتىپتى جاۋىنگەرلىك حاتتار مەن سىيلىقتاردىڭ سىرتىنا سيمۆول رەتىندە بەينەلەنىپ, مايداننىڭ فوتومۇراسىنا اينالادى.
بىراق بۇل فوتوداعى ادام كىم؟ ارادا ۋاقىت ءوتتى. سوعىس اياقتالدى. ماكس ۆلاديميروۆيچ ءوز كەيىپكەرىنىڭ كىم ەكەنىن ىزدەيدى. سۇراستىرا كەلە باتىردىڭ ەسىمى الەكسەي گوردەەۆيچ ەرەمەنكو ەكەنى انىقتالادى. الەكسەي گوردەەۆيچ 1906 جىلى ەكاتەرينوسلاۆ گۋبەرنياسىنا قاراستى تەرسيانكا كەنتىندە تۋعان ادام ەكەن. 1942 جىلى 36 جاسىندا باقيلىق بولعان.
ا.ەرەمەنكو باتالون كومانديرى ەمەس, قاتارداعى كىشى ساياسي قىزمەتكەر ەكەن. ونىڭ قايتىس بولعانى تۋرالى دەرەكتە «1942 جىلى 12 ماۋسىم كۇنى ۋكراينانىڭ لۋگانسك وبلىسى سلاۆيانوسەربسكي اۋدانى حوروشەە سەلوسى ماڭىندا وق ءتيىپ ءولىپ, وسىنداعى باۋىرلاستار زيراتىنا جەرلەنگەنى» جايلى ناقتى مالىمەت بار ەكەن. بۇل الپەرتتىڭ فوتو تۇسىرگەن نۇكتەسى.
ودان كەيىن فوتوداعى ادام ءوزىنىڭ اكەسى ەكەنىن يۆان الەكسەەۆيچ ەرەمەنكو تانىعان. سونىڭ وزىندە فوتوقۇجاتقا عىلىمي ساراپتاما جاسالىپ, جوعارىداعى نۇسقا تولىق دالەلدەنگەن.
بەكەن قايرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»