2017 جىلدىڭ قازان ايىندا ۇكىمەت كوشى-قون ساياساتىنىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان جاڭا تۇجىرىمداماسىن بەكىتتى. وسى كونتسەپتسياعا سايكەس قاجەتتى زاڭ جوباسى ازىرلەنۋ ۇستىندە. ياعني كاسىبي مامانداردى ەكونوميكاعا تارتۋ, ايماقتار اراسىنداعى دەموگرافيالىق تەڭسىزدىكتەردى رەتتەۋ جانە ىشكى ميگراتسيانى اتاۋلى تۇردە مەملەكەتتىك قولداۋ ءبىرىنشى كەزەككە شىعارىلۋدا. سونداي-اق ەلىمىز ەتنوستىق ميگراتسيا اياسىن كەڭەيتكەلى وتىر. بۇل دەگەنىمىز – مەملەكەتتىك قولداۋ تەك ەلگە ورالعاندارعا عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە شەتتە جۇرگەن قانداستارىمىزعا دا كورسەتىلەتىن بولادى.
وسى جەردە سوناۋ 90-جىلدارى باستالعان بۇل ۇلى كوش تۋرالى ايتا كەتكىم كەلىپ تۇر. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە 1 ميلليوننان اسا قايتا ورالعان باۋىرلارىمىز تۇرىپ جاتىر. ولاردىڭ كوبى وزبەكستان (61,6%), قىتاي (12,1%), موڭعوليا (11,7%) جانە تۇرىكمەنستاننان (7,1%) كەلگەن. سونىمەن بىرگە قانداستارىمىزدىڭ ورالۋىنا قاتىس- تى ەل زاڭناماسى دا جىل سايىن جەتىلدىرىلىپ كەلەدى. وتكەن جىلدان باستاپ كۇشىنە ەنگەن زاڭ اياسىندا ەتنوستىق قازاقتاردىڭ قايتا ورالۋىنا, بەيىمدەلۋىنە جانە كىرىگۋىنە بايلانىستى كەدەرگى كەلتىرەتىن بىرنەشە پروبلەما شەشىمىن تاپتى. ماسەلەن, ەتنوستىق قازاقتارعا ورالمان مارتەبەسى, قونىستانۋ ايماعىنا قاراماستان, ءبىر جىل مەرزىمگە بەرىلۋدە. سونىمەن قاتار ازاماتتىق الۋ مەرزىمى ءتورت جىلدان ءبىر جىلعا دەيىن قىسقاردى. اتاجۇرتقا ورالعانداردى ۇتىمدى قونىستاندىرۋ ماقساتىندا ولاردى قوسىمشا ەڭبەك رەسۋرستارىن قاجەت ەتەتىن ايماقتارعا جولداۋ شارالارى قابىلداندى. ناتيجەسىندە, وتكەن جىلى ەلىمىزگە 16,5 مىڭ وتباسى كوشىپ كەلدى. بۇل 2015 جىلمەن سالىستىرعاندا 8 ەسەگە كوپ.
جاڭا تۇجىرىمداما شەتەلدەگى قانداستارىمىزعا جوعارىدا بەلگىلەنگەن ءىس-شارالاردى ساقتاي وتىرىپ, تاعى دا ەلگە كەلۋگە نيەتتىلەرگە قوسىمشا مۇمكىندىك قاراستىرىپ وتىر. ەگەر قانداستارىمىز ەلگە كەلىپ, ۋاقىتشا جۇمىس ىستەۋ مۇمكىندىگىن سۇراسا, وندا ولار ءوز تاڭداۋلارى بويىنشا 1 جىلعا, 3 جىلعا دەيىن نەمەسە ۇزاق مەرزىمدى جوبالارعا قاتىسۋ مۇمكىندىگىن يەلەنبەك. ەتنوستىق قازاقتاردى جۇمىسقا تارتقان جۇمىس بەرۋشىلەرگە رۇقسات تەگىن بەرىلەدى. ال شەتەلدىكتەر كەلەتىن بولسا, اقىلى تۇردە ۇسىنىلادى. ەتنوستىق قازاقتار قونىستانعان نەمەسە جۇمىس ىستەۋدى قالايتىن ايماقتاردا بەيىمدەۋ ورتالىقتارىن سالۋ نەمەسە ولارعا جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى ارقىلى قىزمەت كورسەتۋ كوزدەلۋدە. ال كەلگەن ازاماتتار تۇراقتى قونىستانىپ قالامىن دەگەن شەشىمگە كەلسە, وندا مەملەكەت تاراپىنان ءبىر رەتتىك ماتەريالدىق كومەك (سۋبسيديا), 12 ايعا دەيىن ءۇي جالداۋعا بەرىلەتىن اقشالاي كومەك جانە باسقا دا قاجەتتى الەۋمەتتىك قىزمەتتەردى تەگىن ۇسىنۋ قاراستىرىلعان. وسىنداي كومەكتى قازىر وڭتۇستىكتەن سولتۇستىككە كوشكەن تۇرعىلىقتى ازاماتتارىمىز دا الۋدا. قورىتا ايتقاندا, قانداستارىمىزعا ءوز تاڭداۋى بويىنشا كوشىپ كەلۋگە نەمەسە جۇمىس ىستەۋگە جان-جاقتى مەملەكەتتىك قولداۋ قاراستىرىلىپ وتىر.
اۋىت مۇقيبەك,
قازاق كوشىنىڭ جاناشىرى, اقىن