اعىمداعى جىلى ۇكىمەتىمىز ەلىمىزدەگى ءدىني احۋالدى رەتتەۋدى ودان ءارى جەتىلدىرۋ ءۇشىن بىرقاتار زاڭنامالارىمىزعا وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزگەنى بەلگىلى. قوعامنىڭ قىزۋ تالقىسىنا تۇسكەن نيزام جوباسىنىڭ ادەپكىدەگى نوبايىنا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزىلدى. سونىڭ ءبىرى – قمدب-عا قاراستى مەشىتتەردىڭ نەكە قيۋ قىزمەتى مەن ءدىني ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى, ونىڭ ىشىندە مەشىتتەردەگى ساۋات اشۋ كۋرستارىنا قاتىستى تۇستارى دەسەك, ءسىرا قاتەلەسپەيمىز دەپ ويلايمىن.
ءبىز اسىرەدىنشىلدىكتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن حالىقتىڭ ورتادوكسالدى ءدىني تانىمىنىڭ قالىپتاسۋىنا جاعداي جاساۋىمىز قاجەت. ءدىني راديكاليزمگە قارسى تۇراتىن يممۋنيتەت قالىپتاستىرۋ ءۇشىن ەڭ الدىمەن وتانداستارىمىز دۇرىس ءدىني مالىمەت پەن ءبىلىم الۋى ءتيىس. قازىر ەلىمىزدە 2500-دەن استام مەشىت جۇمىس ىستەيدى. بۇل مەشىتتەردەگى ساۋات اشۋ كۋرستارىندا جاماعاتقا تۇراقتى تۇردە اقيدا, فيقھ, سيرا, حاديس, ءتاپسىر, اراب ءتىلى پاندەرىنەن ساباقتار جۇرگىزىلەدى. قمدب-نىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن بىرنەشە جىلدان بەرى مەشىتتەردە مەكتەپ جاسىنداعى وقۋشىلارعا جازعى ساۋات اشۋ كۋرستارى دا قىزمەت كورسەتىپ كەلەدى.
ەلىمىزدە يسلامتانۋشىلاردى دايىندايتىن نۇر-مۇباراك يسلام مادەنيەتى ۋنيۆەرسيتەتى, يمامداردىڭ ءبىلىمىن جەتىلدىرۋ ينستيتۋتى, ءابۋ حانيفا عىلىمي زەرتتەۋ ورتالىعى, ارناۋلى ورتا وقۋىنا تەڭەستىرىلگەن يمامدار دايىندايتىن 9 مەدرەسە-كوللەدج, 3 قاريلار دايىنداۋ ورتالىعى بار. بۇل ءدىني ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى مەشىتتەردەگى كادر تاپشىلىعى ماسەلەسىن شەشۋگە وڭ ىقپالىن تيگىزۋدە. وتكەن جىلدان باستاپ ءدىني راديكاليزمگە قارسى بەلسەندى تۇردە كۇرەس جۇرگىزۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق اقپاراتتىق ناسيحات توبى قۇرىلدى.
ياعني مەدرەسەلەر مەن جوعارى وقۋ ورىندارىنداعى ءدىنتانۋ جانە يسلامتانۋ بولىمدەرى, ءدىني مالىمەت بەرەتىن اقپارات كوزدەرى ت.ب قۇرىلىمدار ء«بىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول» شىعارىپ, حالىقتىڭ ورتادوكسالدى ءدىني تانىمىنىڭ قالىپتاسۋىنا بىرلەسىپ جۇمىس جاساسا, بۇل ۇلكەن قوسىن – اسىرەدىنشىلدىكتىڭ تولىقتاي الدىن العان بولار ەدى دەپ ەسەپتەيمىز. تاعى ءبىر ەرەكشە اتاپ وتەر دۇنيە, بيىل وبلىس باسشىسى دانيال احمەتوۆتىڭ قولداۋىمەن وبلىستىق «حاليفا التاي» مەشىتىندە يمامداردى قايتا دايارلايتىن ءۇش ايلىق كۋرس اشىلدى. كۋرس دارىستەرىن ەلىمىزگە بەلگىلى عالىم-تەولوگتار مەن بىلىكتى ۇستازدار جۇرگىزدى. قىركۇيەك ايىندا ءوڭىرىمىزدىڭ 75 ازاماتى يمامداردى قايتا دايارلاۋ كۋرسىن ءتامامداپ, ارنايى سەرتيفيكاتقا يە بولدى. قازىرگى ۋاقىتتا يمامداردى قايتا دايارلاۋ كۋرسىنىڭ ەكىنشى لەگى وقۋ ۇستىندە.
حالىقتىڭ ورتادوكسالدى ءدىني تانىمى ورنىعۋ ءۇشىن مەشىت قىزمەتكەرلەرىنىڭ قوعامدىق ءرولىنىڭ ارتۋىنا ءمان بەرىلۋى كەرەك سەكىلدى. سونىمەن قاتار يسلام ءدىنىنىڭ تافسير, حاديس, فيكھ, اقيدا, يسلام تاريحى, يسلام فيلوسوفياسى سەكىلدى ىرگەلى پاندەرىن تەرەڭدەتىپ ءتۇسىندىرىپ بەرەتىن وقۋلىقتار شىعارۋ ءۇشىن يسلام زەرتتەۋ ورتالىعىن اشسا قۇبا-قۇپ. ويتكەنى ءبىز اسىرەدىنشىلدىكتى ناسيحاتتايتىن ونىمدەردى تاركىلەپ جانە تەرىس مالىمەت تاراتاتىن اقپارات كوزدەرىن بۇعاتتاۋمەن ءدىني راديكاليزمدى تۇبەگەيلى جەڭە المايمىز. ياعني جۇرتشىلىققا ءدىني مالىمەت پەن ءبىلىم بەرۋدىڭ بالامالى كوزدەرىن قاراستىرۋىمىز شارت.
ەرمەك مۇقاتاي,
قمدب-نىڭ وسكەمەن ءوڭىرى بويىنشا وكىل يمامى,
وبلىستىق «حاليفا التاي» مەشىتىنىڭ باس يمامى