سولتۇستىك ءوڭىردىڭ شالعاي اۋىلىنداعى جالعىز باستاۋىش مەكتەپ جابىلدى. سەبەپ – ءبىر عانا وقۋشى قالعان.
مەملەكەتتىڭ قارجىسىن شىعارىپ, مەكتەپتىڭ ءارى ديرەكتورى, ءارى مۇعالىمى بولىپ وتىرعان بەساسپاپ ماماندى ۇستاۋ دا قيسىنسىز. سول سەبەپتى مەكتەپتەگى جالعىز ماماندى ءبىلىم ءبولىمىنىڭ باسشىلارى باسقا وقۋ مەكەمەسىنە اۋىستىرۋدان باسقا امال جوق دەپ شەشكەن. ال جالعىز وقۋشىنىڭ اكە-شەشەسى بالاسىنىڭ ءبىلىم الۋى ءۇشىن كىندىك قانى تامعان اۋىلدان كوشۋدى قوش كورمەگەن. ولاردىڭ قاۋساعان قارت اتا-انالارى دا اتاقونىستان كوشۋدى قالاماعان كورىنەدى. ونىڭ ۇستىنە جان ساقتاپ, كۇنكورىس كوزى بولىپ وتىرعان ازىن-اۋلاق مالدى دا كوزى قيماعان عوي. اۋىلدى جاعالاپ, بولار-بولمىس قاراجات ۇسىنىپ جۇرگەن الىپساتارلار جوق ەمەس, بار. بىراق ولاردىڭ ۇسىنىپ وتىرعان ازىن-اۋلاق اقشاسىنا باسقا جەرگە بارىپ قونىستانعاننان كەيىن كۇنكورىسكە جەتەتىندەي مال-م ۇلىكتى ساتىپ الۋدىڭ قيسىنى كەلمەيتىنىن ۇعىنعان اۋىلدىڭ بايىرعى تۇرعىندارى الىپساتارلاردان اۋلاق ءجۇرۋىن وتىنگەن. ال مەكتەپ تابالدىرىعىن اتتاۋعا ءتيىستى ەكىنشى جانە ءۇشىنشى بالالارعا ءالى ءۇش-ءتورت جىل بار. ءبىرى – ءتورت جاستا, ەكىنشىسى – ءالى ەكىگە دە تولماعان. ۇلكەن ۇلدى مەكتەبى بار اۋىلداردىڭ بىرىنە جىبەرىپ وقىتاتىنداي اعايىنى جوق, بارلىق اعا-باۋىرى وسى اۋىلدىڭ اينالاسىندا. ءسويتىپ مەكتەپ جاسىنداعى ءبىر بالاسىن قالاي وقىتساق ەكەن دەپ جاس اتا-انانىڭ شاقشاداي باسى شاراداي بولعانى انىق.
مۇنداي جاعداي كوپكە تاڭسىق ەمەس. اسىرەسە رەسپۋبليكانىڭ سولتۇستىك وبلىستارىندا مەكتەپتەردىڭ جابىلىپ جاتقانى بىلاي تۇرسىن, اۋىلداردىڭ قاڭىراپ قالعانىن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى جارىسا حابارلاپ جاتقالى قاشان. ءبارى دە سول تىرشىلىك پەن كۇنكورىستىڭ قامى. ەگىن ەگىپ, ءتورت ت ۇلىك ءوسىرىپ, كۇنكورىستىڭ قام-قارەكەتىن جاساۋعا بولار ەدى-اۋ, بىراق بالالارىنىڭ بولاشاعىن ويلاعان اتا-انالار امالدىڭ جوقتىعىنان مەكتەبى بار اۋىلدارعا قاراي قونىس اۋدارۋعا ءماجبۇر. كەيبىر اتا-انا اعايىن-تۋىسىن جاعالاپ, بالالارى سولاردىڭ ۇيىندە جاتىپ وقىپ ءجۇر. بۇل دا كوكەيكەستى ماسەلەنى تۇپكىلىكتى شەشۋدىڭ جولى ەمەس. سوندا وسى وزەكتى ماسەلەنى وڭتايلى شەشۋدىڭ جولى قانداي؟ وسى تۋرالى ويىمىزدى ورتاعا سالايىق. الدىمەن ايتارىمىز, اۋىل – قازاقتىڭ قايماعى, باعا جەتپەس بايلىعى, ءتىلىمىز بەن ءدىنىمىزدىڭ, سالت-سانامىزدىڭ قاينار كوزى. مۇنى ۇلت زيالىلارى بۇرىن دا ايتقان, قازىر دە جاعى تالماي ايتىپ ءجۇر. بىراق سوعان جەتكىلىكتى ءمان بەرىپ جاتقانىمىز شامالى.
قازاق اۋىلدارىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن جاستار مەن جاس وتباسىلاردىڭ سوندا بارىپ قونىستاناتىنداي پاتريوتتىق سانا-سەزىمدەرىن وياتىپ, ىنتا-جىگەرلەرى مەن قىزىعۋشىلىعىن قايراۋ قاجەت. «جاستار اۋىلعا بارمايدى, قالادا ءومىر سۇرگەندى قالايدى» دەيتىندەر دا تابىلاتىنىنا تالاسىمىز جوق. بىراق ءبارى ەمەس. اۋىلدى قالايتىندار, اۋىلعا بارىپ جۇمىس ىستەۋگە كوڭىل حوشى بار جاستار دا ءجۇر ولاردىڭ اراسىندا. بيلىكتەگىلەر جانە جاستارمەن جۇمىس ىستەيتىن ۇيىمدار وسى باعىتتا بەلسەندى جۇمىس ىستەۋى ءتيىس. ولار اۋىلدارعا بارسا, بولاشاعى جوق دەپ سانالعان قازاقى ەلدى مەكەندە بالا سانى مەن وقۋشىلاردىڭ قاتارى ارتاتىنى ايدان انىق. مەكتەپتەر دە جابىلماس ەدى. بۇل – ايتۋعا وڭاي, ارينە. بىراق ۇلتىمىزدىڭ بولاشاعىن ويلاساق, وسى ماقساتتا بەلسەندى, تاباندى جۇمىس جۇرگىزۋ قاجەت.
وڭتۇستىكتەن سولتۇستىككە كوشىپ جاتقان قانداستارىمىزدىڭ اراسىنداعى جاس وتباسىلاردى كەلەشەگى جوق دەپ سانالعان اۋىلدارعا قونىستاندىرۋدى ويلاستىرعان ءجون. ءتىپتى وڭتۇستىكتىڭ تۇتاس اۋىلىن سولتۇستىكتەگى اۋىلدارعا قونىستاندىرۋدىڭ كارتاسى جاسالسا دا ارتىق بولماس. سوندا ولار جاڭا ەلدى مەكەنگە تەز بەيىمدەلىپ, تۇرمىس-تىرشىلىكتەرىنىڭ تەز ارادا تۇزەلىپ كەتۋىنە مۇمكىندىك تۋار ەدى. ەڭ باستىسى قازاقى اۋىلدار مەن مەكتەپتەر ساقتالىپ قالادى.
كەشەگى كەڭەستىك كەزەڭدە اۋىلداردا مال باققان اعايىننىڭ بالالارى ورتالىقتاعى مەكتەپ-ينتەرناتتاردا جاتىپ وقيتىن ەدى عوي. اتا-انا بالاسى ءۇشىن الاڭدامايتىن. وسى وڭ تاجىريبەنى دە جانداندىرۋ قاجەت-اۋ. وسىنداي جاعدايدا اكە-شەشە بالالارىنىڭ ءبىلىم الۋى ءۇشىن تۋعان اۋىلدارىنان امالسىزدان قونىس اۋدارماس ەدى.