جاڭا جوبالار ىسكە استى

پرەزيدەنتتىڭ ساليقالى ساياساتى ءبىر كەزدەرى تورتكۇل دۇنيەنى دۇربەلەڭگە سالىپ, بەلەڭ العان قارجىلىق جانە ەكونوميكالىق داع­دارىستان ەلىمىزدى ەڭسەلى كەيىپتە الىپ شىقتى. سول جىل­دار­عا بەلگىلەنگەن الەۋمەتتىك قولداۋ­لار دا باسەڭدەگەن جوق. قايتا ەل­با­سىنىڭ بيىلعى «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسە­كەگە قابىلەتتىلىك» اتتى جولداۋ­ىندا ەل دامۋىنىڭ نەگىزگى تەتىك­تەرىنە باسىمدىق بەرىلدى. ناتي­جە­سىندە ءوندىرىس وركەندەپ, اۋىل شا­رۋاشىلىعى سالاسىندا جاڭا جو­بالار ىسكە استى. اسىرەسە پرەزي­دەنت عىلىم سالاسىنا ەرەكشە ءمان بەرىپ, ەل دامۋىنىڭ, مەملەكەت وركەندەۋىنىڭ نەگىزى سوندا جات­قانىن ايتتى.

مەملەكەت باسشىسى ءوزى­نىڭ جول­داۋىندا ەلىمىزدە ەكونو­مي­­كانىڭ جەدەلدەتىلگەن تەحنو­لو­گيالىق جاڭعىرتىلۋى بارىسىنا باسا نازار اۋدارعان بولاتىن. سون­داي-اق, ەلىمىزدە ونلاين-ساۋ­دا, ءموبيلدى بانكينگ, تسيفر­لىق قىزمەت كورسەتۋ سەكىلدى دەن­ساۋ­لىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ ىسىندە قول­دا­نىلاتىن جانە باسقا دا پەرسپەك­تيۆالى سالالاردى دامىتۋ­دىڭ جولدارىن ايقىنداپ بەردى. وسىعان وراي, «تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسى ارقىلى تسيفرلى يندۋستريانى دامىتۋ باسقا دا سالالارعا تىڭ سەرپىن بەرەدى. بۇل باعىت جاڭا زامانداعى تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەردى, ونىڭ ىشىندە ءىت سالاسىن وندىرىسكە كەڭىنەن ەنگىزۋگە مول مۇمكىندىكتەر اشپاق. جالپى, ەلباسى جول­داۋ­ىندا ايتىلعان ماسەلەلەر الەمدىك با­سەكەدە قازاقستاندىق ۇلگىنى قالىپ­تاستىرۋ بولىپ تابىلادى. جول­داۋدىڭ تۇپكى ماقساتىنا ۇڭىلە قاراساق, بۇل جەردەگى وي حالىق­تىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن جوعا­رى ساتىعا كوتەرۋگە جانە كوپتە­گەن الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ وڭ شە­شىمىن تابۋعا نەگىزدەلىپ وتىر. بۇل ورايدا ەلباسى ۇسىنعان نەگىزگى باعىتتار مەن مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ دا قوعام ءۇشىن ايتارلىقتاي ماڭىزى بار.

«نۇرلى جەر» باعدارلاماسى, اسىرەسە وڭىرلەردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق تۇرعىدان دامۋىنا وڭ اسەرىن تيگىزىپ وتىر. ايتالىق, جامبىل وبلىسىندا بۇگىندە اتالعان باعدارلاما اياسىندا 80 پاتەرلى 4 ءۇي سالىنۋدا. سونىمەن قاتار, تاراز قالاسىنان 14 جانە 15-شاعىن اۋدانداردىڭ سالىنۋى دا تالاي تۇرعىننىڭ باسپانا ماسە­لەسىنىڭ شەشىلۋىنە وڭ ىقپال ەتەدى. سونداي-اق, ءوڭىر ءوندىرىس سالاسىندا دا وركەندەپ كەلەدى. وبلىستا جۇ­مىس ىستەپ تۇرعان «قازفوسفات» جاۋاپ­كەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەس­تىگى مەن «ەۋروحيم» تىڭايتقىش­تار زاۋىتىنىڭ ءوزى ەلباسى جول­داۋىندا ايتىلعان وزەكتى ويلاردىڭ جەمىسى دەۋگە بولادى.

ەلباسى «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق با­سەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى جول­داۋىندا مەملەكەت دامۋىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن سارالاپ كورسەت­تى. مەملەكەت باسشىسى «قازاقستان­نىڭ ءبىرىنشى جاڭعىرۋى ءبارىمىزدىڭ ەسىمىزدە. 25 جىل بۇرىن كسرو-نىڭ قيراندىسىنان شىعىپ, ءوز جولىمىزدى قالاي باستاعانىمىز جادىمىزدا تۇر. سول كەزدە ءبىزدىڭ بۋىن ىرگەتاسىنان باستاپ قولعا الىپ, الەم كارتاسىندا بولماعان جاڭا مەملەكەت قۇردى» دەپ اتاپ كورسەتتى. ال «ەكىنشى جاڭعىرۋ «قازاقستان-2030 ستراتەگياسىنىڭ قابىلدانۋىمەن جانە جاڭا ەلوردا – استانانىڭ سالىنۋىمەن باستالدى. ونىڭ ناتيجەلى بول­عانى داۋ تۋدىرمايدى. ەلىمىز ەكونوميكالىق تۇرعىدان ارتتا قالعان ايماقتان شىعىپ, الەمدەگى ەكونوميكاسى باسەكەگە قابىلەتتى 50 مەملەكەتتىڭ قاتارىنا كىردى», دەدى. راسىندا دا ەلباسىنىڭ مەجەلى مىندەتى ناتيجەلى بولدى. ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العان از عانا ۋاقىتتىڭ ىشىندە الەمدەگى دامىعان مەملەكەتتەرمەن تەرەزەمىز تەڭەستى. وڭىرلەردەگى ينۆەستيتسيالىق جوبالار, ىسكە قوسىلعان زاۋىتتاردىڭ ءوزى وندىرىستە دە باسەكەگە قابىلەتتى ەكەنىمىزدى دالەلدەي تۇسەدى. ماسەلەن, جامبىل وڭىرىندە بالامالى قۋات كوزدەرىن ءوندىرۋ قولعا الىنعان. بۇل ءوز كەزەگىندە ەلىمىزدەگى جاسىل ەكونوميكانىڭ وركەندەۋىنە, كەڭ قانات جايىپ جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنىڭ ارتۋىنا وڭ سەرپىن بەرەدى. سونداي-اق, تۇرعىندار ءۇشىن دە ەلەكتر قۋا­تىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرادى.

ءوز جولداۋىندا ەلباسى ال­دى­مىزعا جاڭا مىندەتتەر قويدى. قازاقستاننىڭ ەندى ءۇشىنشى جاڭ­عىرۋعا باعىت الۋى ەلباسى ايتقان ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋمەن ۇشتاسىپ جاتىر دەۋگە بولادى. پرەزيدەنت جولداۋىندا ەڭبەك نارىعىن جاڭعىرتۋ جايىن ايتا كەلىپ, «جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى ءداستۇرلى سالالاردا ەڭبەك رەسۋرستارى بوساپ قالاتىن بولادى. سونىمەن بىرگە, جاڭا يندۋستريا قۇرىپ, دامىتۋ جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جانە ازاماتتاردىڭ ناقتى تابىسىن ءوسىرۋدىڭ قوسىمشا مۇمكىندىگى بولۋعا ءتيىس» دەپ ەڭبەك نارىعىن جاڭعىرتۋدىڭ جولىن ۇسىندى. ەلباسى تاپسىرماسىنا سايكەس, وڭىر­لەردە دە ءوڭىر دامۋىنىڭ نەگىز­گى جوسپارلارى جاسالىپ, بۇگىن­گى تاڭدا ناقتى جۇمىستار جۇزە­گە اسۋدا. جامبىل وڭىرىندە دە ەڭ­بەك نا­رى­عىن قالىپتاستىرۋدا ايتار­لىق­تاي جۇمىستار اتقارىلىپ وتىر.

قازاقستان بۇگىندە دامۋدىڭ داڭعىل جولىنا ءتۇستى. پرەزيدەنت ءوز جولداۋىندا «قازاقستاننىڭ اگروونەركاسىپ كەشەنىنىڭ بولاشاعى زور» دەپ اتاپ كورسەتتى. بۇگىنگى تاڭدا اۋىل شارۋاشىلىعىنا دا دەندەپ كوڭىل ءبولىنىپ, اسىرەسە اۋىلدى جەرلەردىڭ جاعدايىن كوتەرۋ جولىندا اۋقىمدى جۇمىستار جاسالىپ كەلەدى. مەملەكەتتىك «ال­تىن اسىق», «سىباعا» باعدار­لا­مالارىنىڭ ءوزى اۋىلدى جەرلەردە جانە ەلدى مەكەندەردە مال باسىنىڭ ارتۋىنا سەپ بولىپ, ساپاعا كوشۋدىڭ كورنەكتى ۇلگىسىن كورسەتۋدە. جالپى, ەلباسىنىڭ «قا­زاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭ­عىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەت­تىلىك» تاقىرىبىنداعى جولداۋى – قازاق ەلىنىڭ الدىنا قويىلعان ۇلى مىندەت. ماڭىزدى قۇجاتتا ەل دا­مۋىنىڭ نەگىزگى جولدارى ايتى­لىپ قانا قويماي, ونىڭ تەتىك­تەرى دە قاراستىرىلعان. ەل ەكونو­ميكاسىنىڭ دامۋىنا ۇلەس قوسقىسى كەلەتىن ءاربىر ازامات ءۇشىن ەلىمىزدە تىرشىلىك كوزدەرى كەڭىنەن پايدالانۋعا جەتەدى. بۇل ورايدا, قازاقستاننىڭ بولاشاعى زور دەپ نىق سەنىممەن ايتۋعا بولادى.

ەلباسىنىڭ ءوزى دە «بىزدە ۋا­قىت تالابىن لايىقتى قابىل الىپ, ەلىمىزدى ودان ءارى جاڭعىرتۋ جو­نىن­دەگى مىندەتتەردى ورىنداۋدان باسقا جول جوق. ءبىزدىڭ ۇلى حال­قىمىز بىرەگەي تاريحي مۇمكىن­دىكتى تولىقتاي پايدالانا ال­ا­تىنىنا سەنەمىن», دەگەن بولا­تىن. سوندىقتان دا الداعى اسقا­رالى مىندەتتەر ارقىلى ءبىز ءوز بولا­شاعىمىزدى قالىپتاستىرا الامىز دەپ بىلەمىن. جولداۋدا مەملەكەتتىڭ ودان ءارى دامۋى ءۇشىن قاجەتتى نۇس­قا­لاردىڭ ءبارى دە ايتىلعان. ماسە­لەن, كيبەرقىلمىسپەن كۇرەستىڭ ماڭىزدىلىعى, سىبايلاس جەمقور­لىقتىڭ سەبەپتەرى مەن العىشارت­تارىن انىقتاي وتىرىپ ولاردى جويۋ, تەرروريزممەن كۇرەس سياقتى ناقتى تاپسىرمالار قوعام ءۇشىن اسا وزەكتى. ەكونوميكانىڭ دامۋىنا, الەۋ­مەتتىك سالانىڭ ورىستەۋىنە دە مەي­لىنشە جاعداي جاسالعانى اي­تى­لىپ وتىر. جولداۋدىڭ ماڭىز­دى­­لىعى جونىندە دە جامبىل وبلى­­سىندا بىرقاتار باستاما كو­تەرىلىپ, حالىقتان كەڭىنەن قولداۋ تاپتى. ەل دە مەملەكەتتىك باعدار­لا­مالاردىڭ يگىلىگىن كورىپ, شارۋا­لا­رىن شالقىتىپ وتىر. الداعى باع­دارىمىزدى ايقىنداپ, باعى­تى­مىز­دى بەلگىلەپ بەرگەن جول­داۋ­دىڭ جالپاق جۇرتشىلىققا قولداۋ, دەمەۋ بولاتىنىنا سەنىم مول.

تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن ماڭىزدى تۇس – جولداۋدا ايتىلعان ادامي كاپيتال ساپاسىن جاقسارتۋ. بىرلىك پەن تۇراقتىلىقتى ناسيحاتتاعان مەملەكەت رەتىندەگى بۇل باستاما ارينە, ءبىرىنشى كەزەكتە ازاماتتاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋدى باسشىلىققا الادى. قوعامنىڭ باستى بايلىعى ادام بولىپ سانالاتىندىقتان, ادامي كاپيتال ساپاسىن جاقسارتۋدىڭ تيىمدىلىگى مول. ەلباسى جولداۋى وسىنداي نەگىزگى يدەيالارىمەن دە, بەرىك قۇرىلىمىمەن دە ەلىمىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى.

عالىمجان ساعىنتاەۆ, «ازيا گاز قۇبىرى» جشس باس ديرەكتورىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى, جامبىل وبلىستىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى

جامبىل وبلىسى