جىلدىق ينفلياتسيا نىسانالى دالىزدە ورنىقتى, حالىقتىڭ ينفلياتسيالىق كۇتۋلەرى قالىپتى بولىپ قالۋدا, ەكونوميكا بەلسەندىلىگىنىڭ جاندانعانى بايقالادى. قالىپتاسىپ جاتقان اقشا-كرەديت تالاپتارىن ەسەپتەگەندە جانە كۇيزەلىستەر بولماعان جاعدايدا ينفلياتسيا 2017 جانە 2018 جىلدارى بەلگىلەنگەن نىسانالى ءدالىز شەگىندە بولادى.
ينفلياتسيالىق قىسىمنىڭ ەكونوميكانىڭ جانە جيىنتىق سۇرانىستىڭ وتە جىلدام قالىپقا كەلۋى جاعدايىنداعى تاۋەكەلدەرى ايتارلىقتاي دەپ باعالانبايدى. ەكونوميكانىڭ دامۋىنىڭ بازالىق ستسەناريىنىڭ ىسكە اسىرىلۋى (مۇناي باعاسى – ءبىر باررەل ءۇشىن 50 اقش دولل.), سونداي-اق جاعىمسىز كۇيزەلىستەر بولماعان جانە ينفلياتسيانىڭ ناقتى سەرپىنى بولجاناتىن ولشەمدەرگە سايكەس كەلگەن جاعدايدا الداعى 12 ايدا بازالىق مولشەرلەمەنىڭ تومەندەۋ ءۇردىسى جالعاسۋى مۇمكىن.
ۇلتتىق بانك ناقتى پايىزدىق بازالىق مولشەرلەمەنى ەكونوميكانىڭ ءوسۋىنىڭ ۇزاق مەرزىمدى الەۋەتتى قارقىنىمەن سالىستىرمالى دەڭگەيدە ۇستاپ تۇراتىن بولادى.
سونىمەن قاتار قازاقستان ەكونوميكاسى ءۇشىن ايتارلىقتاي قولايسىز ستسەناريدى باعالاۋ بازالىق مولشەرلەمەگە قاتىستى ايتارلىقتاي كونسەرۆاتيۆتى ءتاسىلدى بولجايدى. بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا شەشىم مىناداي فاكتورلار ەسكەرىلە وتىرىپ قابىلداندى. جىلدىق ينفلياتسيا 2017 جىلعى مامىردا نىسانالى ءدالىز شەڭبەرىندە 7,5% مولشەرىندە قالىپتاستى جانە ۇلتتىق بانكتىڭ باعالارىنا تولىعىمەن سايكەس كەلەدى.
سوڭعى بىرنەشە اي بويى بايقالعان ازىق-ت ۇلىكتىڭ بەلگىلى ءبىر تۇرلەرىنە, اتاپ ايتقاندا كوكونىس پەن ەتكە ۇسىنىستىڭ كۇيزەلىسى ازىق-ت ۇلىك ينفلياتسياسىندا ايتارلىقتاي وزگەرىستەردى تۋىنداتپاي, ازىق-ت ۇلىكتىڭ الەمدىك باعاسى يندەكسىنىڭ ءۇش اي قاتارىنان تومەندەۋىمەن ءىشىنارا وتەلۋدە. ازىق- ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ ىشكى ۇسىنىسىنىڭ كۇتىلەتىن ماۋسىمدىق ءوسۋى, باعالاۋ بويىنشا, 2017 جىلعى 3- توقساننىڭ سوڭىنا دەيىن جىلدىق ينفلياتسيانىڭ ودان ءارى باياۋلاۋىنا ىقپال ەتەتىن بولادى.
سونىمەن قاتار, 2016 جىلعى 4-توقسانداعى بازانىڭ تومەن بولۋى سالدارىنان اعىمداعى جىلدىڭ سوڭىنا قاراي جىلدىق ينفلياتسيا قىسقا ۋاقىتقا ازداپ كوتەرىلۋى مۇمكىن.
ۇلتتىق بانك ۇسىنىستار جاعىنداعى شىعاسىلاردىڭ وسۋىمەن بايلانىستى جانە سۇرانىس جاعىندا قولدانىلاتىن كرەديتتەۋ تالاپتارىنا تىكەلەي بايلانىستى ەمەس ينفلياتسيانىڭ ادەيى شەكتەلگەن كوتەرىلۋىنە جاۋاپ رەتىندە اقشا-كرەديت تالاپتارىن قاتاڭداتۋ قاجەت دەپ سانامايدى. حالىقتىڭ ينفلياتسيانىڭ بولاشاقتاعى دەڭگەيىنە قاتىستى كۇتۋلەرى ءىس جۇزىندە وزگەرىسسىز قالۋدا, جەكەلەگەن اۋىتقۋلار ايتارلىقتاي ەمەس جانە جالپى ۇردىسكە اسەر ەتپەيدى.
كۇتىلەتىن ينفلياتسيانىڭ ءبىر جىل العا ارنالعان ساندىق باعالاۋى قالىپتاسقان ينفلياتسيانىڭ (6,1%) مانىنەن تومەن دەڭگەيدە بەلگىلەندى, بۇل ونىڭ 2018 جىلعا بەلگىلەنگەن نىسانالى دالىزگە بىرتىندەپ جاقىنداپ جاتقانىن بىلدىرەدى.
حالىقتىڭ كۇتۋلەرى مەن ۆاليۋتا نارىعىنىڭ كاسىبي قاتىسۋشىلارىنىڭ تەڭگە باعامىنىڭ اعىمداعى دەڭگەيدە ساقتالۋى بويىنشا تۇراقتى كۇتۋلەرى اياسىندا سالىمشىلاردىڭ ۆاليۋتالىق باسىمدىعىنىڭ وزگەرۋى جالعاسۋدا. مامىر ايىنىڭ الدىن الا دەرەكتەرى بويىنشا دەپوزيتتەردىڭ قۇرىلىمىندا تەڭگەدەگى دەپوزيتتەردىڭ ۇلەسىنىڭ ۆاليۋتالىق دەپوزيتتەردەن 2017 جىلعى ناۋرىزدا قول جەتكىزىلگەن اسىپ كەتۋى ساقتالىپ وتىر.
ەكونوميكاداعى ىسكەرلىك بەلسەندىلىك ينفلياتسيالىق قىسىم كورسەتپەي, ايتارلىقتاي جاندانۋدا. ەكونوميكانىڭ بازالىق سالالارى بويىنشا قىسقا مەرزىمدى ەكونوميكالىق ينديكاتورى ءوسۋ ايماعىندا تۇر. 2017 جىلعى ءساۋىردىڭ دەرەكتەرى بويىنشا ول سوڭعى 3 جىلداعى ەڭ جوعارى مانگە – 107,1%-عا جەتتى. حالىق اراسىندا ەكونوميكالىق پەرسپەكتيۆالارعا قاتىستى جۇرگىزىلگەن پىكىرتەرىمنىڭ دەرەكتەرى باقىلانىپ وتىرعان ءۇردىستى جانە ەكونوميكالىق اگەنتتەردە پوزيتيۆتىك كۇتۋلەردىڭ بولۋىن راستايدى. تۇتىنۋشىلىق سۇرانىستىڭ بىرتىندەپ ءوسۋى بايقالىپ وتىر. قاڭتار-ناۋرىزدا حالىقتىڭ ناقتى كىرىستەرى 2,4%-عا ءوستى, بۇل نەگىزىنەن بيۋدجەتتىڭ الەۋمەتتىك تولەمدەرگە ارنالعان شىعىستارىنىڭ ۇلعايۋىمەن تۇسىندىرىلەدى.
سىرتقى تالاپتار قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ءوسۋىن قولدادى. مۇنايدىڭ الەمدىك باعاسى ايدىڭ كوپ بولىگىندە شامالى وسكەنىن كورسەتە وتىرىپ, مامىر ايىندا ءبىر باررەل ءۇشىن 48-54 دوللار ارالىعىندا بولدى.
اقشا-كرەديت تالاپتارى بازالىق مولشەرلەمە تومەندەگەننەن كەيىن قالىپتى-قاتاڭ دەڭگەيدەن بەيتاراپ دەڭگەيگە دەيىن جۇمسارۋدا. قازاقستاننىڭ وندىرۋشىلەرىنە باعالاي قولداۋ كورسەتەتىن تەڭگە باعامىنىڭ ناقتى ءمانىنىڭ تولىق باعالانباۋىنا (السىزدىگىنە) قوسا ناقتى پايىزدىق مولشەرلەمەنىڭ (ياعني ينفلياتسيانىڭ 2017 جىلعى 6-8% جانە 2018 جىلعى 5-7% تارگەتتەلەتىن دەڭگەيىنە تۇزەتىلگەن نومينالدىق مولشەرلەمەنىڭ) دەڭگەيى تومەندەۋدە, بۇل بانكتەردىڭ كرەديتتىك رەسۋرستارعا دەگەن سۇرانىسىنا قولداۋدى قامتاماسىز ەتەدى. سوعان قاراماستان, ارتىق وتىمدىلىك بولسا دا, بانك كاپيتالىنىڭ شەكتەلۋى قورلاندىرۋ قۇنىنا قاراعاندا, كرەديتكە ۇسىنىستى تەجەيتىن اسا ماڭىزدى فاكتور بولىپ تابىلادى.
بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا كەزەكتى شەشىم 2017 جىلعى 17 شىلدەدە استانا ۋاقىتى بويىنشا ساعات 17.00-دە جاريالاناتىن بولادى.