بۇل كورمەنىڭ باستى تاقىرىبى – «بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى». سوعان بايلانىستى كورمەدە ەنەرگەتيكا سالاسىنىڭ زاماناۋي جەتىستىكتەرى مەن بالاما قۋات كوزدەرىن اشۋ, ەنەرگيا ۇنەمدەۋ جانە ەنەرگيانى ءتيىمدى پايدالانۋ ماسەلەلەرىنە بايلانىستى وزىق تەحنولوگيالار پاش ەتىلەدى. قازىردىڭ وزىندە ەكسپو-2017 كورمە قالاشىعىندا «اقىلدى قالا» تەحنولوگياسى بويىنشا ەنەرگەتيكالىق جەتىستىكتەردىڭ نەبىر وزىق جوبالارى جۇزەگە اسىرىلۋدا. جاقىندا ناق وسى ماسەلەلەرگە بايلانىستى ۇلتتىق كومپانيانىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى – جاڭا تەحنولوگيالار جانە ءىت دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ۆلاديمير سوبولەۆ ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزىپ, ەكسپو قالاشىعىندا ءىس جۇزىنە اسىرىلىپ جاتقان «اقىلدى قالا» جوبالارىن جان-جاقتى تانىستىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, كورمە اۋماعىندا قولدانىلاتىن جوبالاردىڭ ءبىرى «اقىلدى ەنەرگوجۇيەلەر – Smart Grid» جۇيەسى بولماق. جۇيە اپاتتى جاعدايلاردى جويۋعا جۇمسالاتىن ۋاقىتتى ازايتۋعا, جۇمىس مولشەرىن اۆتوماتتى تۇردە تاراتۋعا, ەلەكتر ەنەرگياسىن جەتكىزۋدەگى جۇيەلەردەگى شىعىندى 30 پايىزعا دەيىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن 50 قوسالقى ستانسانى ءبىر جۇيەگە بىرىڭعاي ورتالىقپەن بىرىكتىرەدى. سونىمەن بىرگە, كورمە قالاشىعىندا العاش رەت ءىس جۇزىنە اسىرىلىپ جاتقان «اقىلدى جارىقتاندىرۋ» جوباسى كورمە اۋماعىندا جارىق ديودتى شامدارمەن جابدىقتالعان 1200 جارىق بەرۋ باعاناسىن قامتيدى. بۇل جوبا ەنەرگيا ۇنەمدەۋ تەحنولوگياسىنا نەگىزدەلگەن. ەلەكتر قۋاتىن پايدالانۋدى رەتتەۋ ارقىلى تۇندە شامداردىڭ جارىقتىعىن 10-20 پايىزعا دەيىن تومەندەتىپ, قوسىمشا قۋات ۇنەمدەۋگە قول جەتكىزىلەدى. الايدا, جول بويىندا كولىك پايدا بولسا, جارىق اۆتوماتتى تۇردە قايتادان تولىق جاناتىن بولادى. اتقارۋشى ديرەكتوردىڭ ايتۋىنشا, ەكسپو-2017 كورمەسىنىڭ پاۆيلوندارى مەن كەڭسەسىندە «اقىلدى عيمارات» تەحنولوگياسى ەنگىزىلگەن. بولمەدەگى ادامداردىڭ سانىنا قاراي جەلدەتۋ جۇيەسى اۆتوماتتى تۇردە اۋا بەرۋدى رەتتەپ وتىرادى. «كورمەنىڭ جۇمىسى باستالعان كەزدە پاۆيلوندارعا ادامداردىڭ كوپتەپ كەلۋى كۇتىلۋدە, سوندىقتان جەلدەتۋ, اۋا باپتاۋ, جارىقتاندىرۋ ماسەلەلەرى وزەكتى بولىپ وتىر. ولاردى شەشۋ ءۇشىن عيماراتتار مەن پاۆيلونداردىڭ ينجەنەرلىك جۇيەلەرىن باسقارۋدى ورتالىقتاندىرۋ كوزدەلگەن. ينجەنەرلىك جۇيەلەردى باسقارۋداعى ەنەرگيالىق ءتيىمدى ءتارتىپ اۋا باپتاۋ, جەلدەتۋ, جىلىتۋعا كەتەتىن شىعىنداردى وڭتايلاندىرۋعا جاعداي جاسايدى», دەيدى ۆلاديمير سوبولەۆ. «اقىلدى عيمارات» تەحنولوگياسى بويىنشا, ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق مىسالى رەتىندە ۇيىمداستىرۋشىلار كەڭسەسى عيماراتىنداعى قىزمەت كورسەتۋشىلەرمەن ۇيالى بايلانىستىڭ ۇيىمداستىرىلۋىن كەلتىرۋگە بولادى. قازاقستاندا العاش رەت ۇيالى بايلانىس وپەراتورلارى بايلانىس جانە اقپاراتتاندىرۋ كوميتەتىنىڭ كومەگىمەن بايلانىس قوندىرعىلارى مەن جابدىقتارىن بىرلەسىپ پايدالانۋعا مۇمكىندىك جاساپ, جابدىقتار ورناتۋ مەن كوممۋنيكاتسيالاردى وتكىزۋدى 4 ەسە قىسقارتتى. ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسىنەن كەيىن كەيبىر ارنايى جوبالار قالا بالانسىنا بەرىلەدى. ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ پايىمداۋى بويىنشا, ءسويتىپ, كورمە كەشەنىنىڭ نىساندارى جاڭعىرتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرىن قولدانۋ, ەنەرگيامەن قامتاماسىز ەتۋ تەحنولوگيالارىنىڭ ودان ءارى دامۋىنا نەگىز بولماق.
جىلقىباي جاعىپار ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان»