ون كۇن بويى الەم نازارىن اۋدارعان XXVIII دۇنيەجۇزىلىك قىسقى ۋنيۆەرسيادا ءوز مارەسىنە جەتتى. كەلەسى اق ۋنيۆەرسيادا 2019 جىلى رەسەيدىڭ كراسنويارسك قالاسىندا جالاۋىن كوتەرمەك. كەلەسى ستۋدەنتتەر سايىسىنا جاۋاپتى رەسەيلىكتەر الماتىدا وتكەن دودانىڭ ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارى مەن ءوتۋ بارىسىنا وتە جاقسى دەگەن باعا بەردى.
ۋنيۆەرسيادا كەزىندەگى قالاداعى ءتارتىپ پەن قاۋىپسىزدىك شارالارىنىڭ جاقسى ۇيىمداستىرىلۋى, تاماقتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ ساپاسى, ەرىكتىلەر قاۋىمىنىڭ بەلسەندىلىگى سىندى بىرقاتار شارالار قوناقتار نازارىن اۋداردى. بۇل تۋراسىندا ۋنيۆەرسيادا-2017 ديرەكتسياسىنىڭ جەتەكشىسى نايل نۇروۆ بىلاي دەدى: «اتالعان شارانى وتكىزۋ بارىسىندا قاشىقتىقتان باسقارۋ ءادىسى قولدانىلدى. مۇنداي ءادىس تەك ءىرى ءىس-شارالاردا عانا قولدانىلادى. بۇل ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى كۇزەتىنىڭ قىزمەتكەرلەرى باقىلاۋ جۇرگىزەتىن ارنايى ورىندار جابدىقتالدى. قالا مەن وبلىس اۋماعىنداعى ءتارتىپ ساقشىلارى مەن قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىسى كۇشەيتىلدى».
جوعارىدا ايتىلعان قاۋىپسىزدىك جۇمىستارى مەن باسقا دا ۇيىمداستىرۋ شارالارى كراسنويارسكىدەن كەلگەن دەلەگاتسيانى دا بەيجاي قالدىرعان جوق. «ءبىز الماتىعا تاجىريبە جيناۋ ماقساتىندا كەلدىك. كورگەنىمىز بەن تۇيگەنىمىز كوپ بولدى. ۋنيۆەرسيادانى جوعارعى دەڭگەيدە وتكىزدىڭىزدەر. الماتىدا جاڭادان بوي كوتەرگەن سپورتتىق كەشەندەر عانا ەمەس, جاڭا تۇرعىن ءۇي اۋداندارىنىڭ قۇرىلىسى, سونداي-اق, قالانى اباتتاندىرۋ شارالارىنىڭ وڭ جولعا قويىلۋى ءبىزدى ءتانتى ەتتى. قازاق حالقى – قاشان دا بارىن قوناعىنىڭ الدىنا توساتىن قوناقجاي حالىق. ۇيىمداستىرۋشىلار عانا ەمەس, جارىستى تاماشالاۋعا كەلگەن قالا مەن ايماق تۇرعىندارى دا قازاقستاندىقتاردىڭ سپورتقا دەگەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ زور ەكەنىن كورسەتتى. وسىلاردى ەسكەرە كەلە, الداعى ۋنيۆەرسيادانى وتكىزۋ دايىندىعى كەزىندە سىزدەردىڭ تاجىريبەلەرىڭىزگە سۇيەنەمىز. تەك ءىرى شىعىنداردى ەسەپتەگەندە كراسنويارسكىدەگى ۋنيۆەرسيادانى وتكىزۋگە شامامەن ءبىر ميلليارد دوللار قارجى جۇمساۋ جوسپارلانىپ وتىر», – دەدى كراسنويارسك قالاسىنىڭ باسشىسى ەدحام اكبۋلاتوۆ.
كراسنويار ولكەسى ۇكىمەتىنىڭ توراعاسى ۆيكتور تومەنكانىڭ سوزىنە سۇيەنسەك, ستۋدەنتتەردىڭ قىسقى ۋنيۆەرسياداسىنا دايىندىق جۇمىستارى قارقىندى تۇردە جۇرگىزىلىپ جاتقان كورىنەدى. «تۇرعىن ۇيلەردىڭ قۇرىلىسىنا كەلەر بولساق, جاڭا نىساندار سالىنۋى مۇمكىن نەمەسە بۇرىنعىلاردى قايتا جوندەۋدەن وتكىزەتىن بولامىز», – دەپ اتاپ ءوتتى رەسەيلىك مەيمان.
سونىمەن قاتار, كراسنويارلىق دەلەگاتسيا الماتىلىق كاسىپكەرلەرمەن كەزدەسىپ, ەكى جاقتى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى. الماتىلىق كاسىپكەرلەر ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى مەن ونەركاسىپ ونىمدەرىن كراسنويار ولكەسىنە جەتكىزىپ, قازاقستاندىق ونىمدەردىڭ سول جەردە مولىنان تارالۋىنا نيەتتى ەكەندىكتەرىن جەتكىزدى.
ايتا كەتەيىك, 2016 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا, قازاقستان مەن كراسنويار ولكەسىنىڭ اراسىنداعى تاۋار اينالىمى 2,5 ەسەگە ارتقان. اسىرەسە, جوعارى تەحنولوگيالىق ونىمدەردىڭ ەكسپورتتىق تاۋار جەتكىزىلىمى ايتارلىقتاي وسكەن.
قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ارەناداعى بەدەلىن كوتەرىپ, داڭقىن اسپانداتقان XXVIII دۇنيەجۇزىلىك قىسقى ۋنيۆەرسيادا جايلى وزگە ەل وكىلدەرىنىڭ بىلدىرگەن جىلى لەبىزدەرى ءبىزدىڭ مەرەيىمىزدى وسىرە تۇسەتىنىن ايتا كەتكەننىڭ ارتىعى جوق.
ارمان وكتيابر,
جۋرناليست
الماتى