قۇجاتتا باياندالعانداي, بۇل باعدار ەل اۋماعىنداعى تاريحي-مادەني ەسكەرتكىشتەر مەن نىسانداردى جاڭعىرتۋدى كوزدەگەن «مادەني مۇرا» نەمەسە الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى ءتول تاريحىمىزعا قاجەتتى قۇجاتتاردى جيناستىرىپ, جۇيەلەۋگە, وتكەنىمىزگە, اتا-بابا تاريحىنا جاڭاشا كوزقاراسپەن قاراۋعا جول اشقان «حالىق – تاريح تولقىنىندا» باعدارلامالارىنىڭ زاڭدى جالعاسى ىسپەتتى. دەسەك تە, جاڭا باعداردا ۇلتتىق سالت-سانا, ءبىلىم مەن مادەنيەت, ۇلتتىق رۋحانيات سالاسى تەرەڭدەي قامتىلىپ, الدىمىزعا دايەكتى مىندەتتەر ۇسىنىلعانى ءبىزدى ەرەكشە قۋانتىپ وتىر.
«ۇلتتىق سالت-ءداستۇرىمىز, ءتىلىمىز بەن مۋزىكامىز, ادەبيەتىمىز, جورالعىلارىمىز, ءبىر سوزبەن ايتقاندا ۇلتتىق رۋحىمىز بويىمىزدا ماڭگى قالۋعا ءتيىس» دەپ نىقتاپ جازىلۋى ۇلت زيالىلارىنىڭ كوپتەن كوڭىلىندە جۇرگەن, كوپتەن كۇتكەن قادامى ەكەنى راس.
ەلباسى قازاق حالقىن ۇلتتىق كودىن ساقتاي وتىرىپ زامان كوشىنەن قالماي دامۋعا, جاڭاشىلدىققا ۇندەيدى. بۇل تۇرعىدا: «بىرىنشىدەن, ۇلتتىق كود, ۇلتتىق مادەنيەت ساقتالماسا, ەشقانداي جاڭعىرتۋ بولمايدى. ەكىنشىدەن, العا باسۋ ءۇشىن ۇلتتىڭ دامۋىنا كەدەرگى بولاتىن وتكەننىڭ كەرتارتپا تۇستارىنان باس تارتۋ كەرەك» دەپ, ءىرى مەن ۋاقتى دەر كەزىندە اجىراتىپ, ۇلتتىق سانانى كەمەلدەندىرۋگە شاقىرادى.
2017 جىلدىڭ اياعىنا دەيىن عالىمداردىڭ كومەگىمەن, بارلىق قوعام وكىلدەرىمەن اقىلداسا وتىرىپ, قازاق ءالىپبيىنىڭ جاڭا گرافيكاداعى بىرىڭعاي ستاندارتتى نۇسقاسىن دايىنداۋدى مىندەتتەگەن پرەزيدەنتىمىز ەلىمىزدىڭ لاتىن قارپىنە كوشۋىن ەرتەرەك قولعا الۋدى دۇرىس كورىپتى. ءبىزدىڭ ويىمىزشا, ەلوردانى الماتىدان استاناعا كوشىرۋىمىز, ءتىپتى جاڭا ەلتاڭبا, جاڭا ءانۇران, جاڭا تۋ قابىلداعانىمىز سەكىلدى, بۇل دا وتارلىق قىسپاقتان شيرەك عاسىر بۇرىن عانا شىققان قازاق ءۇشىن سانانى جاڭعىرتۋدىڭ ۇلكەن تەتىگى. بوداندىق سانادان قۇلان-تازا قۇتىلۋدىڭ, شىن مانىندە وتارسىزدانۋدىڭ تاماشا جولى.
بۇدان ءبىراز جىل بۇرىن ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن جۇزەگە اسقان «مادەني مۇرا» باعدارلاماسى بويىنشا الەمدىك كوركەم ادەبيەتتىڭ 100 تومى قازاق تىلىنە اۋدارىلىپ, جارىق كورگەنى امبەگە ايان. ەندى, مىنەكي, ستۋدەنت جاستارعا جاڭا ساپالىق دەڭگەيدە ءبىلىم بەرۋدى قامتاماسىز ەتۋ, گۋمانيتارلىق سالاداعى ءبىلىمدى ارتتىرۋ ماقساتىندا الەمنىڭ ەڭ وزىق دەگەن 100 وقۋلىعى قازاقشا سويلەمەك. بۇل جوبا عىلىم-ءبىلىم سالاسىنا تىڭ سەرپىن اكەلەتىنى داۋسىز.
پاتريوتتىق سەزىم دەگەن نارسە ادام بويىنا ءوز-وزىنەن كەلىپ قۇيىلا سالاتىن قاسيەت ەمەس. ماۋەلى اعاشتىڭ توپىراقتان تامىر تارتىپ, ءوسىپ-ونەتىنى سەكىلدى, تۋعان وتانعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىك تە اركىمنىڭ ءوز تۋعان اۋىلىنا, تۋعان جەرىنە دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىنەن باستاۋ الادى. ەلىمىز بەن جەرىمىزدىڭ اڭىز-اپساناعا اينالىپ بۇگىنگە جەتكەن تاريحى جەتىپ جاتىر. جەرگىلىكتى بيلىككە «تۋعان جەر» اتتى باعدارلاما قابىلداۋدى ۇسىنعان ەلباسى ءاربىر وتانداسىمىزدىڭ, جاستاردىڭ پاتريوتتىق سەزىمىن ارتتىرۋ ءۇشىن ايماقتاردا ولكە تاريحىن كوبىرەك ناسيحاتتاپ, تۋعان جەرىنە كومەك قولىن سوزىپ جۇرگەن جاندارعا قۇرمەت كورسەتۋ جولدارىن قاراستىرۋ قاجەتتىگىن دە ەسكە سالىپتى. سول سەكىلدى, ۇلان بايتاق جەرىمىزدەگى وزىندىك تاريحى, ءوز قاسيەتى بار تانىمال جەرلەرگە جۇيەلى زەر سالىپ, «مادەني-گەوگرافيالىق بەلدەۋدى» ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدىڭ قاتارىندا دارىپتەۋ يدەياسىن ۇسىنعان. تۋعان جەر دەسە, كەۋدەسىن ساعىنىش كەرنەپ الا جونەلەتىن بارلىق زيالى قاۋىم بۇل يدەيانى قۋانا قولدايتىنى جانە شىندىق.
ۇلتتىق مادەنيەتىمىزدىڭ وزىق ۇلگىلەرىن ىرىكتەپ, ءارتۇرلى جولمەن ناسيحاتتاۋ قاجەتتىگىن مىندەتتەگەن ەلباسى: «الەمگە قانات جايعان جات يدەولوگيالارعا ءبىز ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىز ارقىلى عانا توتەپ بەرە الامىز», دەيدى. سول سەبەپتى دە, قازاق حالقىنا عانا ءتان ۇلتتىق سالت-ءداستۇر مەن مادەنيەتتى, ونىڭ ۇتقىر تۇستارىن الەمگە, وزگە ەلدەرگە تانىتۋ ءۇشىن عالىمدار مەن جازۋشىلار دا ايانباي ەڭبەكتەنۋى قاجەتتىگىن ايتىپتى.
جالپى, باعداردان ايقىن كوزقاراس, جاھاندانۋ داۋىرىندە قالاي دا ۇلت رەتىندەگى ءوز ەرەكشەلىگىن ساقتاپ, دامۋ مۇراتىنان تۋعان كۇرەسكەرلىك, جاڭاشىلدىق اڭعارىلادى. وسى قاسيەتتەر نامىس تۋىن ۇنەمى تىك ۇستايتىن قازاق دەگەن حالىقتىڭ ءاربىر ازاماتىنىڭ بويىنا دارىسا دەگەن تىلەك بار.
الىبەك اسقاروۆ,
جازۋشى