كونستيتۋتسيالىق سوتتىڭ پارلامەنت شەشىمىن دۇرىس دەپ تانىپ, بەكىتۋى وسى ەل قوعامىن ناقتى تۇردە ءبىر-بىرىنە قارسى ەكى لاگەرگە ءبولىپ تاستادى. مەملەكەتتىك بيلىك يمپيچمەنتتىڭ ناتيجەسى جاپپاي نارازىلىققا ۇلاساتىنىن كۇنى بۇرىن بىلگەن سياقتى. ەلدىڭ قارۋلى كۇشتەرى جوعارى اسكەري دايىندىق جاعدايىنا كەلتىرىلدى جانە قوعامدىق ءتارتىپتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن كوشەلەرگە 21 مىڭ پوليتسەي شىعارىلدى. ونىڭ ۇستىنە, يمپيچمەنت جونىندە ۇيعارىم بەلگىلى بولماي تۇرىپ-اق, وڭتۇستىك كورەيانىڭ استاناسى – سەۋلدە پاك كىن حەنىڭ جاقتاستارى مەن قارسىلاستارى ەكى ميتينگ وتكىزگەن ەدى.
ال كونستيتۋتسيالىق سوتتىڭ ۇيعارىمى جاريا ەتىلگەننەن كەيىن, كوپ ۋاقىت وتپەي-اق ميتينگكە قاتىسۋشىلار اراسىندا قاقتىعىس ورىن الدى. ويتكەنى, سوت پروتسەسىن جەكەلەگەن تەلەارنالار كوشەلەردەگى ۇلكەن ەكرانداردان تىكەلەي ەفير ارقىلى كورسەتىپ تۇردى. اقپاراتتارعا قاراعاندا, قاقتىعىستار سالدارىنان ەكى ادام قازا تاۋىپ, ونداعان ادام جاراقات العان. ونىڭ ءبىرى «كيودو» اگەنتتىگىنىڭ وپەراتورى كورىنەدى.
پرەزيدەنتتىكتەن مەرزىمنەن ەداۋىر ۋاقىت بۇرىن كەتكەن 65 جاستاعى پاك كىن حەگە تاعىلعان ايىپ اسا اۋىر. وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسانىندا ءوڭتۇستىك كورەيانىڭ پارلامەنتى سىبايلاس جەمقورلىققا سالىندى جانە ءوز بيلىگىن تەرىس پايدالاندى دەپ ايىپتالعان پرەزيدەنتكە سەنىمسىزدىك ءبىلدىرۋ تۋرالى ماسەلەنى قارادى. ناتيجەسىندە, پارلامەنتتەگى 300 دەپۋتاتتىڭ 234-ءى يمپيچمەنت ءۇشىن داۋىس بەردى. وسىدان ون شاقتى كۇندەي بۇرىن پاك كىن حە ءوزىنىڭ مالىمدەمەسىندە قاتەلىگىن مويىنداپ, حالىقتان كەشىرىم سۇراعان بولاتىن. سونىمەن قاتار, ول وتستاۆكاعا بايلانىستى پارلامەنتتىڭ شەشىمىنە باعىناتىنىن دا ايتقان ەدى.
ەلدە ساياسي داعدارىستىڭ ۋشىعىپ, ونىڭ سوڭى پاك كىن حەنىڭ مەملەكەت باسشىسى قىزمەتىنەن «قۋىلۋىنا» سەبەپ بولعان ەڭ باستى ماسەلە – 2016 جىلدىڭ قازانىندا پرەزيدەنتتىڭ جاقىن قۇربىسى چحۆە سۋن ءسيلدىڭ پرەزيدەنتكە ىقپالى جونىندەگى دەرەكتەردىڭ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا جاريالانۋى. سول ماقالالارداعى دەرەكتەر بويىنشا ءجۇرگىزىلگەن تەكسەرۋلەر ناتيجەسى چحۆە سۋن ءسيلدىڭ بىرنەشە جىل قاتارىنان مەملەكەتتىك باسقارۋ ىسىنە ارالاسىپ, ساياسي شەشىمدەر قابىلداۋعا دا ىقپال ەتتى دەگەن كۇدىك كەلتىرىلىپ وتىرعانىن كورسەتكەن سياقتى. سونداي-اق, تەرگەۋ ورگاندارى پرەزيدەنتتىڭ قۇربىسىنا ەلدەگى ءىرى كومپانيالارعا قىسىم كورسەتۋ ارقىلى ءوزىنىڭ باقىلاۋىنداعى قورلارعا ميلليونداعان دوللار قارجى اۋدارۋعا ماجبۇرلەدى دەگەن دە ايىپ تاققان. ءتىپتى, ول بيلىكتىڭ جوعارى لاۋازىمدى كادرلارىن تاعايىنداۋ ماسەلەسىنە دە ارالاسقان كورىنەدى.
وڭتۇستىك كورەيانىڭ وپپوزيتسياسى پاك كىن حە قۇربىسى چحۆە سۋن ءسيلدىڭ سىبايلاس جەمقورلىق شىرماۋىنا ىلىككەنىن بىلگەن جانە ودان حاباردار بولعان دەپ ەسەپتەيدى. ال وسىنداي تەرىس ارەكەتتەردەن قارجىلاي زارداپ شەككەندەر اراسىندا الەمگە تانىمال Hyundai Motor, POSCو جانە Koreo Telecom سياقتى كورپوراتسيالار بار ەكەن. تەرگەۋ ماتەريالدارىنا قاراعاندا, شىعىن كولەمى 65,7 ميلليون اقش دوللارىن قۇرايدى.
پاك كىن حەنىڭ پرەزيدەنتتىك وكىلەتتىگى 2018 جىلدىڭ اقپانىندا اياقتالۋى ءتيىس ەدى. قالىپتاسقان جاعداي وعان جەتكىزبەدى. ەندى ەكس-پرەزيدەنتكە قارسى قىلمىستىق ءىس قوزعالۋى دا مۇمكىن. ويتكەنى, كونستيتۋتسيالىق سوتتىڭ جوعارىداعى شەشىمى سوعان مۇمكىندىك بەرەدى. ساراپشىلار قازىردىڭ وزىندە وعان ەنجار ءارى جىگەرسىز پرەزيدەنت بولدى دەگەن باعا دا بەرىپ ۇلگەردى. سونداي-اق, پاك كىن حە وڭتۇستىك كورەيانىڭ يمپيچمەنت بويىنشا لاۋازىمىنان شەتتەتىلگەن العاشقى پرەزيدەنتى رەتىندە تاريحتا قالادى.
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, وڭتۇستىك كورەياداعى مەرزىمىنەن بۇرىن وتەتىن پرەزيدەنتتىك سايلاۋعا دەموكراتيالىق پارتيانىڭ بۇرىنعى توراعاسى مۋن چجە ين, چحۋنچحون-نامدو پروۆينتسياسىنىڭ گۋبەرناتورى ان حي چجون, سوننام قالاسىنىڭ مەرى لي چجە مەن جانە حالىق پارتياسىنان ان چحول سۋ تۇسپەك. ال بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ بۇرىنعى باس حاتشىسى پان گي مۋن مەن پرەزيدەنتتىڭ مىندەتىن ۋاقىتشا اتقارۋشى ەلدىڭ قازىرگى پرەمەر-ءمينيسترى حۆان گيو ان ءوز كانديداتۋرالارىن پرەزيدەنتتىككە ۇسىنبايتىندارىن مالىمدەدى.
ءاليسۇلتان قۇلانباي,
«ەگەمەن قازاقستان»