كەشە «Ramada Plaza» قوناق ءۇيىنىڭ ءماسليحات-زالىندا «نۇر وتان» حدپ ۇيىمداستىرۋىمەن ساياسي ساراپشىلار ەۋرازيا جۇيەسىنىڭ «قازاقستانداعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋ: قورىتىندىلارى مەن بولاشاق پەرسپەكتيۆالارى» دەگەن تاقىرىپتا ءىى وتىرىسىن وتكىزدى. ونىڭ جۇمىسىن مودەراتورلىق ەتۋشى, «نۇر وتان» حدپ پارلامەنتاريزم ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى بولات بايقاداموۆ اشىپ, جۇرگىزىپ وتىردى. كىرىسپە سوزىندە ول وزدەرىنىڭ شاقىرۋى بويىنشا كەلگەن وتاندىق جانە رەسەيلىك ساراپشى ماماندارعا العىسىن ايتتى. ءبىزدىڭ بۇگىنگى وتىرىسىمىز قازاقستاندا كەزەكتەن تىس بولعان پرەزيدەنتتىك سايلاۋ قورىتىندىسىن تالقىلاۋعا ارنالادى. سايلاۋدا قازاقستاندىقتار جوعارى دارەجەلى بەلسەندىلىك كورسەتىپ, 90 پايىزعا جۋىق قاتىستى جانە سونىڭ 95,5 پايىزى ن.نازارباەۆقا داۋىس بەرگەنىن بىلەسىزدەر. ءسويتىپ, قازاقستاندىقتار وزدەرىنىڭ ليدەرلەرىنە دەگەن جوعارى دارەجەلى سەنىمىن كەزەكتى رەت كورسەتتى, دەي كەلىپ, شەشەن وسىناۋ فەنومەننىڭ سىرىن اشىپ كورسەتۋگە ۇمتىلدى. مەنىڭشە, دەدى ول, كوپتەگەن قازاقستاندىقتار نۇرسۇلتان نازارباەۆتى عاسىرلار بويى اڭساعان تاۋەلسىزدىكتىڭ سيمۆولى رەتىندە قاراستىراتىن سياقتى. ونىڭ ۇستىنە جيىرما جىل بويى بيلىكتىڭ باسىندا وتىرعان ەلباسىن ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىز ءوز ومىرلەرىنىڭ ماڭىزدى بولىگىنە بالاپ كەتكەندەي. وسى سايلاۋدىڭ بارىسىندا حالىقتىڭ ءوز ليدەرىنە دەگەن سەنىمى مەن سۇيىسپەنشىلىگى ايرىقشا كورىندى. مەنىڭشە, ونى ەلباسىنىڭ ءوزى دە سەزىنگەن سەكىلدى. 3 ءساۋىر كۇنگى تۇنگى ساعات 24-تە ول «نۇر وتان» حدپ قولداۋشىلار شتابىنداعى ءوزىنىڭ جاقتاستارى مەن پىكىرلەستەرىنىڭ اراسىنا كەلگەن ەدى. سوندا پرەزيدەنتتىڭ اۋزىنان «اينالايىندار» دەگەن تاماشا ءسوز شىقتى. مەن بۇرىن-سوڭدى پرەزيدەنتتىڭ اۋزىنان وسى ءسوزدى ەستىمەپپىن. وسىنىڭ ءوزى حالىقتىڭ وزىنە دەگەن ماحابباتىنا سۇيسىنگەن جۇرەكتەن شىققان ەڭ جىلى جاۋابى ما دەپ قالدىق. قالاي دەسەك تە, قازاقستاندىقتار ەلباسىنىڭ اسا دارىندى ساياسي شەبەرلىگىنە وزدەرىنىڭ جوعارى باعاسىن بەردى. وسىدان ءارى ساراپشى-ماماندار سويلەدى. الدىمەن ءسوز كەزەگىن «يزۆەستيا كازاحستان» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى ەدۋارد پولەتاەۆ الدى. ونىڭ بايانداماسىنىڭ تاقىرىبى «قازاقستانداعى «سايلاۋ» مەن «تۇراقتىلىق» قۇبىلىستارى اراقاتىناسىنىڭ ديناميكاسى» دەپ اتالدى. ءبىر قىزىعى, دەپ باستادى ول ءوزىنىڭ ءسوزىن, سايلاۋدىڭ الدىندا ايتىلعان بولجامداردىڭ بارىنشا ناقتى بولعانىنا تاڭقالاسىز. سوندىقتان دا ونىڭ قورىتىندىسى ەشكىمدى دە تاڭقالدىرا المادى. ەلەكتوراتتىڭ پىكىرىن ءبىلۋ بارىسىندا دا ولاردىڭ تۇراقتى تۇردە ن.نازارباەۆتى قولدايتىنى ايتىلىپ جاتتى. وسىنىڭ ءوزى ولاردىڭ قازىرگى ءومىر ءسۇرۋ قالىبىنا ريزا ەكەندىكتەرىن كورسەتەدى, دەدى ول. سايلاۋ قورىتىندىلارى بويىنشا كەڭ دە تەرەڭ مازمۇندى ساراپتى ماسكەۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پوستكەڭەستىك كەڭىستىكتەگى قوعامدىق-ساياسي ۇدەرىستەرىن زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى الەكسەي ۆلاسوۆ ايتتى. ونىڭ بايانداماسىنىڭ تاقىرىبى «سايلاۋدان كەيىنگى قازاقستان. ىشكى ساياسي احۋالدىڭ دامۋ پەرسپەكتيۆالارى» دەپ اتالادى. قازاقستانداعى سايلاۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىق رەسەيدە عانا ەمەس, باتىس ەلدەرىنىڭ بارىندە دە بولدى دەسەك, ارتىق ايتقاندىق ەمەس. ماسەلەن, اقش-تىڭ وتە ىقپالدى «نيۋ-يورك تايمس» پەن «ۆاشينگتون پوست» گازەتتەرىندە قازاقستانداعى سايلاۋ تۋرالى كولەمدى ماقالالار باسىلدى. وسىنىڭ ءبارى بۇگىنگى كۇنى قازاقستان الەمدىك ساياساتتىڭ ماڭىزدى فاكتورىنا اينالعاندىعىنىڭ كورىنىسى. ەگەر كەيبىرەۋلەر رەسەيدە قازاقستانداعى سايلاۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىق نەگە سونشالىقتى ۇلكەن دەپ جاتسا, ونىڭ جاۋابىنا: قازاقستان – حالىقارالىق ارەنادا پوستكەڭەستىك رەسپۋبليكالار اراسىنان ءبىرىنشى بولىپ ءوز الدىنا كۇشتى ويىنشىعا اينالىپ وتىر. سوندىقتان ونداعى احۋالدى تەرەڭ ءبىلۋ قاجەت دەپ جاۋاپ بەرەر ەدىك, دەدى ول. ودان ءارى شەشەن سايلاۋدىڭ ەشقانداي توتەنشە وقيعاسىز, ارانداتۋشىلىقسىز, تىنىشتىقپەن وتكەنىن اتاپ ءوتتى. ەقىۇ تاراپىنان بولعان كەيبىر ەسكەرتۋلەردى ەسەپكە الماعاندا, جالپى سايلاۋ بارىسىندا ازاماتتاردىڭ سايلاۋ قۇقى تولىق ساقتالعاندىعى بەلگىلى بولدى. بۇل تۋرالى تمد ەلدەرىنەن كەلگەن ساراپشىلار دا ءوز ەسەپتەرىندە ايتىپ ءوتتى, دەدى. قازاقستاننىڭ ىشكى ساياساتىنداعى احۋالىنىڭ وزگەرۋ پەرسپەكتيۆالارى تۋرالى ءسوز قوزعاعاندا, ول جاڭعىرتۋدىڭ قاجەتتىگىن اتاپ كورسەتتى. جالپى ايتقاندا, قازاقستان – مودەرنيزاتسيا جاساعاننىڭ وزىندە تۇراقتىلىقتى ساقتاپ وتىرعان از ەلدەردىڭ ءبىرى. بۇگىنگى كۇنگى حالىقتىڭ ن.نازارباەۆتى قولداۋى قانداي رەفورمانى دا ەنگىزە الۋىنا مۇمكىنشىلىك بەرەدى. سوندىقتان 2007 جىلى باستالعان ساياسي رەفورمانى الاڭسىز اياعىنا دەيىن جەتكىزۋ كەرەك, دەدى ول. بۇدان كەيىن سويلەگەن شەشەندەر دە كوتەرىلگەن ماسەلەلەر تۋرالى تەرەڭ مازمۇندى پىكىرلەر ايتىپ جاتتى. وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا قاۋلى قابىلداندى جانە جاسالعان باياندامالاردى جيناقتاپ, جەكە كىتاپشا ەتىپ شىعارۋ قاجەتتىگى ايتىلدى. جاقسىباي سامرات.