قوستاناي قالاسىنداعى №62 سايلاۋ ۋچاسكەسى ورنالاسقان وبلىستىق قازاق دراما تەاترىنا جەرگىلىكتى مەكەن-جاي بويىنشا قۇربىم يرينا كالاشنيكوۆا ەكەۋمىز بىرگە كەلىپ, داۋىس بەردىك. ەكەۋمىزدىڭ دە سايلاۋعا ءبىرىنشى رەت قاتىسۋىمىز. قالا تۇرعىندارى سايلاۋ ۋچاسكەسىنە اعىلىپ كەلىپ جاتىر. بيۋللەتەن الۋ ءۇشىن بىزگە كەزەك كۇتۋگە تۋرا كەلدى. ۇلكەن اجەلەر مەن اتالارىمىز بيۋللەتەندى ۋرناعا تاستاعان سوڭ, «ءومىر جاقسى بولسىن, ەل تىنىش, بالالار سوعىس كورمەسىن, توق بولسىن!» دەپ تىلەك تىلەپ جاتىر. مەن دە ءبىرىنشى رەت ۋرناعا بيۋللەتەندى ءوز قولىممەن تاستادىم. ارينە, تولقىدىم. ومىرىمدە ءبىرىنشى رەت ءوز ەلىمنىڭ ساياسي ومىرىنە قاتىستىم دەپ ەسەپتەيمىن. قازاقستاندا دەموكراتيانىڭ سالتانات قۇرۋىنا, ەلدىڭ دامۋىنا ءوز داۋسىمدى قوستىم.
مەن داۋىسىمدى ەلباسىعا بەردىم. نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستاندى باسقارۋعا كىرىسكەندە مەن ومىرگە ەندى كەلگەن ءسابي ەكەنمىن. جىتىقارا اۋدانىندا ءوستىم, ءبىلىم الدىم. اتا-انام, باۋىرلارىم جۇمىس ىستەيدى. ايتايىن دەگەنىم, بالالىق شاعىم باقىتتى ءوتتى, ەشنارسەدەن تارىققان جوقپىن. 90-شى جىلدارى قيىندىقتاردى باستان كەشكەن ءجىتىقارا قالاسى قايتادان توتى قۇستاي تۇلەدى. قازىر ول وبلىستاعى كوركەم ورتالىقتىڭ بىرىنە اينالعان. ءوزىم قازىر قوستاناي الەۋمەتتىك-تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 4-ءشى كۋرسىندا وقىپ ءجۇرمىن. بولاشاق ماماندىعىم قارجىگەر بولعاندىقتان, مەن ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا كوپ كوڭىل بولەمىن. ەلىمىزدە قولعا الىنعان ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسى ەكونوميكانى دا, ءوندىرىستى دە ىلگەرى جىلجىتاتىن بولادى. وسى باعدارلاما شەڭبەرىندە ءبىزدىڭ وبلىستا دا ءىرى كاسىپورىندار, اۋىل شارۋاشىلىعىندا ءىرى جوبالار باستاۋ الدى. مۇنداي ءىرى كاسىپورىندار اشىلعان سايىن قوستانايلىقتار جۇمىس تابادى, ادامدار ايلىق جالاقىسىن الىپ, تۇرمىسىن تۇزەيدى. ايتايىن دەگەنىم, وسىنىڭ بارلىعى دا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سىندارلى ساياساتىنىڭ ارقاسى. مەنىڭ انام «حالىقتىڭ تۇرمىسى جاقسى, سوندىقتان تاتۋ تۇرامىز, جاراتقان يەم وسىدان ايىرماسىن!» دەپ وتىرادى. مەن بۇگىنگى سايلاۋدا داۋىس بەرىپ جاتقان ۇلكەن كىسىلەردىڭ جۇزىنەن ولاردىڭ دا مەنىڭ اناممەن پىكىرلەس ەكەنىن بايقادىم.
قۇربىم يرا دا نازارباەۆقا داۋىس بەردىم دەدى. مەن پرەزيدەنتتىككە باسقا ۇمىتكەرلەردى دە قۇرمەتتەيمىن. ولاردىڭ سايلاۋ ناۋقانىندا كوتەرگەن وزەكتى ماسەلەلەرى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ساياساتىندا دا, باعدارلاماسىندا دا قامتىلعان. سوندىقتان كوشباسشىمىزدىڭ باستاۋىمەن جۇدىرىقتاي جۇمىلىپ, العا باسامىز دەپ سەنەمىن. مەن وسى ءۇشىن داۋىس بەرگەنىمدى, ازاماتتىق ۇستانىمىمدى بىلدىرگەنىمدى ماقتان تۇتامىن.
سالتانات اكىموۆا, ز.الدامجار اتىنداعى قوستاناي الەۋمەتتىك-تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى.
قوستاناي.
***
كەشە وتكەن كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋىنا قاتىسىپ, ءوز تاڭداۋىمدى جاسادىم. شىنىن ايتسام, قاتتى تولقىدىم. بۇل مەنىڭ ومىرىمدەگى تۋعان ەلىمنىڭ كەلەشەگىنە دەگەن جەكە جاۋاپكەرشىلىگىمدى ايقىنداعان ءسات بولدى.
قاسكەلەڭ قالاسىنداعى № 359 سايلاۋ ۋچاسكەسىنە ادام كوپ جينالدى. ءبارىنىڭ كوڭىلدەرى كوتەرىڭكى, ءبىر-بىرىنە سىيلاستىقپەن قاراپ, جاسىنا قاراپ, قۇرمەت كورسەتىپ جاتىر. مەن ءتارىزدى جاستار دا ەداۋىر. ءوزىم قازىرگى كوشباسشىمىز نۇرسۇلتان ءالىش ۇلى نازارباەۆ ءۇشىن داۋىس بەردىم. ويتكەنى, ءاردايىم «ەل بولاشاعى – جاستار» دەپ بىزگە قولداۋ كورسەتىپ, زور سەنىم ارتىپ كەلەدى. سول جاستار لەگىندە ەكەندىگىمدى ءاردايىم ماقتانىش ەتەمىن.
قازىرگى كەزدە قالاداعى ۆ.بەلينسكي اتىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ 11-سىنىبىندا وقيمىن. ساباعىم جاقسى. الداعى جوسپارلارىمنىڭ ءىس جۇزىنە اسۋى, ارينە, ەلىمدەگى بەيبىتشىلىك پەن ساياسي تۇراقتىلىققا بايلانىستى. تاۋەلسىز ەلىم 20 جىلدا ايتۋلى تابىستارعا قول جەتكىزدى. قاسكەلەڭ قالاسىنىڭ ساۋلەتىنىڭ ءوزى تالايدى تامساندىرادى. حالىقتىڭ الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق جاعدايى كۇرت ءوسىپ, باسپانا ماسەلەسى وڭ شەشىلگەن. وسى جەردە كىندىك قانى تامعان نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ءبىز ءۇشىن ماقتانىش, ءبىز جاستار وعان ەلىكتەيمىز. تۋعان جەرىمىزدىڭ وركەندەۋىنە ۇلەس قوسۋدى ازاماتتىق پارىز سانايمىز. سوندىقتان دا جاستار ءوز تاڭداۋلارىن جاسادى. سايلاۋداعى جەڭىس – قاراسايلىق جاستاردىڭ دا جەڭىسى دەگىم كەلەدى.
ءجانيا داۋلەتوۆا.
الماتى وبلىسى,
قاراساي اۋدانى.
***
ءبىز 2003 جىلى وزبەكستاننان كوشىپ كەلدىك. اكەم جاڭاباي ءتۇرلى تىرلىكتىڭ ءتىلىن تابا بىلەتىن بەساسپاپ شارۋا, ال انام ءازيزا ىسمەر, كيىم ءپىشىپ, تىگىن تىگەدى. وتباسىمىزدا بەس قىز, ءبىر ۇل بار.
مەنىڭ جاسىم ون سەگىزدە. بيىل العاش رەت داۋىس بەردىم. تاڭداۋىمدى دا قاتەلەسپەي, دۇرىس جاسادىم دەپ ويلايمىن. ويتكەنى تاعدىر تالكەگىنە ۇشىراپ, باسقا ەلگە بەتبۇرعان قانداستارىن تۋعان ەلىنىڭ تورىنە شاقىرىپ, حال-قادەرىنشە قامقورلىق جاساعان ادامدى ءبىز ەشقاشاندا ۇمىتپايمىز. سودان بەرى جيىرما جىلعا جۋىق ۋاقىت وتسە دە كوشى-قون ماسەلەسى مەملەكەت نازارىنان تۇسكەن ەمەس. بۇگىندە قازاقستان – قانداستارىن تاريحي وتانىنا قابىلداۋمەن جۇيەلى اينالىسىپ, ول ءۇشىن مەملەكەت قازىناسىنان قوماقتى قارجى جۇمساپ وتىرعان الەمدەگى ءۇش ەلدىڭ ءبىرى. سونىڭ ارقاسىندا, مىنە, مەن ءوزىمنىڭ ءتول وتانىمداعى ەڭ ءبىرىنشى سايلاۋعا قاتىسۋ باقىتىنا يە بولىپ وتىرمىن.
باسىمىزدى تۇگەندەپ, تىرلىگىمىزدى تۇزەيتىن, وتكەنىمىزدى زەردەلەپ, بولاشاقتى بولجايتىن كەمەڭگەر باسشىسىز ەلدىڭ ەل بولۋى ەكىتالاي. ونى الىس-جاقىنداعى وقيعالار انىق كورسەتىپ وتىر. قازاق ەلى كورەگەن باسشىسىنىڭ ارقاسىندا توقسانىنشى جىلدارداعى قيىندىق قۇرساۋىنان امان-ەسەن شىعا ءبىلدى. ەكىمىڭىنشى جىلدىڭ دا ەكونوميكالىق ەكپىنى ەرەن. بۇگىندە ەل تىزگىنىن دۇرىس قاقتىرعان سول دانا ساياسات جەر بەتىندە قازاق دەگەن ەل مەن ونىڭ وزىندىك تاريحي دامۋ جولى بار ەكەندىگىن جەر شارىنداعى وركەنيەتتى مەملەكەتتەرگە مويىنداتتى. ەقىۇ-عا توراعالىق ەتىپ, استانا ءسامميتىن ابىرويمەن وتكىزۋ سونىڭ جارقىن مىسالى. باسقا دا اۋىز تولتىرىپ ايتار جەتىستىكتەرىمىز قانشاما دەسەڭىزشى!
مەن ەلىمىزدەگى ساياسي تۇراقتىلىق پەن ەكونوميكالىق دامۋعا داۋىس بەرە وتىرىپ, بولاشاقتا دارىگەر بولىپ, ەل حالقىنىڭ ساۋ-سالامات بولۋىنا پەرزەنتتىك پارىزىمدى قوسسام دەيمىن.
ءنازيرا جاڭابايقىزى.
جامبىل وبلىسى,
بايزاق اۋدانى,
سارىكەمەر اۋىلى.