ونىڭ سوزىنشە, قارجى ۇيىمدارى قاراجاتتىڭ بار بولعانىنا قاراماستان ەكونوميكانى كرەديتتەۋگە اسىقپايدى جانە كوبىنە ءوتىمدى, قاۋىپى تومەن سالالارعا ينۆەستيتسيالاۋدى ءجون كورەدى. ناتيجەسىندە ءبىر جىل ىشىندە كرەديت كولەمى 0,3%-عا تومەندەسە, دەپوزيت ۇلەسى 10,7%-عا كوبەيگەن.
«الايدا ينفلياتسيا دەڭگەيى بىرتىندەپ تومەندەسە ءارى ۇلتتىق بانك بازالىق مولشەرلەمەنى ازايتاتىن بولسا بانكتەر كرەديت نارىعىنا قايتا ورالادى دەپ ۇمىتتەنەمىز. 2017 جىلى ءبىزدىڭ بولجامىمىز بويىنشا كرەديت ءوسىمى وتكەن جىلعا قاراعاندا جوعارى بولادى», — دەدى تاڭىربەرگەنوۆا.
2017 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنداعى اقپارات بويىنشا قازاقستاننىڭ بانك سەكتورىندا 33 ويىنشى قالدى. بانك سەكتورىنىڭ اكتيۆتەرى 25,5 ترلن تەڭگەنى, كرەديت سوماسى — 15,5 ملرد تەڭگەنى, ال دەپوزيتتەر سوماسى — 17,2 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى. ايتا كەتەيىك, 2016 جىلدىڭ 26 جەلتوقساندا ۇلتتىق بانك قازينۆەستبانكتى ليتسەنزياسىنان ايىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان.
«جەلتوقسان ايىندا كرەديتتەر 1,2%-عا, جىل باسىنان بەرى 0,3%-عا تومەندەگەن. بۇدان بانكتەردىڭ ەكونوميكانى كرەديتتەۋگە نيەتتى ەمەس ەكەنىن جانە قارىز الۋشىلاردا جاۋاپكەرشىلىكتىڭ تومەن ەكەنىن كورۋگە بولادى. قازىرگى كەزدە بانكتەر قاۋىپتىلىگى تومەن سەكتورلاردى عانا كرەديتتەپ, تاۋەكەلدەرگە دە از بارادى. ال بازالىق مولشەرلەمە سوڭعى رەت 2016 جىلدىڭ قاراشا ايىندا 12,5%-دان 12%-عا دەيىن تومەندەدى. وسى ماسەلە بويىنشا ۇلتتىق بانكتىڭ كەلەسى وتىرىسى 2017 جىلدىڭ 20 اقپانىندا وتەدى. ءبىزدىڭ بولجامىمىز بويىنشا بازالىق مولشەرلەمە جىل سوڭىنا دەيىن 10-10,5%-عا دەيىن تومەندەۋى مۇمكىن», — دەيدى ول.ساراپشىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, ءبىر ايدىڭ ىشىندە قازكوممەرتسبانكتىڭ قارىز پورتفەلى (اي سايىن -3,1%) ازايسا, Kaspi Bank ءبىر اي ىشىندە 3%-عا ارتتىرعان.
«بانكتەر وزدەرىنىڭ كرەديت پورتفەلدەرىن ارتتىرۋعا اسىعادى دەپ ويلامايمىن. سەبەبى ولار نەگىزگى قاراجاتىن اقشا-كرەديت نارىعىندا قاۋىپتىلىگى تومەن ءارى ءوتىمدى اكتيۆتەر بويىنشا ۇستاپ وتىرادى. الايدا جاعداي بازالىق مولشەرلەمە تومەندەگەن سايىن وزگەرۋى مۇمكىن», — دەدى ساراپشى.
دينارا تاڭىربەرگەنوۆانىڭ سوزىنشە, جەلتوقسان ايىندا ەڭ كوپ دەپوزيت ءوسىمى حالىق بانك (+12,6%) پەن قازاقستاندىق سبەربانكتە (+7,5%). ال دەپوزيت كولەمى ازايعان بانكتەر — قازكوممەرتسبانك (-19,5%) پەن ەۋرازيالىق بانك (-5,9%).
«قازكوممەرتس سەكيۋريتيز» كومپانياسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, جىل باسىنان بەرگى دەپوزيت ءوسىمى 10,7%-دى قۇرادى. 2016 جىلدىڭ باسىنان بەرگى ەڭ جوعارعى ءوسىم حالىق بانك پەن اتف بانككە تيەسىلى (+27,2% جاە 33,7%). سونداي-اق, تسەسنابانك 12 اي ىشىندە دەپوزيت پورتفەلىن +14,8%-عا ارتتىرعان. ال قازكوممەرتسبانكتە كەرىسىنشە, دەپوزيتتەر بازاسى 12,3%-عا تومەندەگەن.
«قازكوممەرتسبانكتەگى دەپوزيت مولشەرىنىڭ ازايۋى كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوراعى زاڭدى تۇلعالاردىڭ ءوز قارجىلارىن الۋىمەن بايلانىستى», — دەپ ءتۇسىندىردى دينارا تاڭىربەرگەنوۆا.
سونداي-اق, ساراپشى اتاپ وتكەندەي 2017 جىلىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ جەكە تۇلعالاردىڭ سالىمدارى بويىنشا ەڭ جوعارعى ءتيىمدى سىياقى مولشەرلەمەسى وزگەردى. ەندى سىياقى مولشەرلەمەسى نومينالدى مولشەرلەمەگە ەمەس, جىلدىق ءتيىمدى سىياقى مولشەرلەمەگە قاتىستى بولادى.
بۇدان كەيىن ۇلتتىق ۆاليۋتاداعى ستاندارتتى سالىم بويىنشا نومينالدى سىياقى مولشەرلەمەسى 13,2%-دى قۇرايدى. بۇل — اي سايىنعى سىياقى كاپيتاليزاتسياسىن قوسا ەسەپتەگەندەگى مولشەرلەمە.
«سىياقى مولشەرلەمەسىنىڭ تومەندەۋى تەڭگەنىڭ دەۆالۆاتسياعا ۇشىراۋ ىقتيمالدىعى مەن ينفلياتسيا دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋىمەن جانە ۆاليۋتا نارىعىنداعى وتىمدىلىكتىڭ قالپىنا كەلۋىمەن بايلانىستى. 2016 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا, قازاقستاندا ينفلياتسيا 8,5%-دى قۇرادى. وسى سەبەپتى دە مولشەرلەمەنىڭ تومەندەۋى ورىندى. ۇلتتىق بانك 2017 جىلى دا ينفلياتسيا 6-8%-دى قۇرايدى دەپ وتىر. ال ەگەر وسى ستسەناري جۇزەگە اساتىن بولسا بانكتەر دە سىياقى مولشەرلەمەسىن بىرتىندەپ تومەندەتە بەرەدى. قازىردىڭ وزىندە كەيبىر بانكتەر ستاۆكانى تومەندەتە باستادى», — دەدى «كازكوممەرتس سەكيۋريتيز» ساراپشىسى.
ساراپشى اتاپ وتكەندەي 2016 جىلدىڭ باسىنان بەرى بانك سەكتورىنداعى قارىز پورتفەلىنىڭ ساپاسى ءبىرشاما جاقسارعان.
مەرزىمى 90 كۇننەن اسىپ كەتكەن كرەديتتەردىڭ ۇلەسى جەلتوقسان ايىندا 7,3%-دان 6,7%-عا دەيىن تومەندەگەن. پروبلەمالىق كرەديتى ەڭ كوپ بانكتەر — اتف بانك (12,1%), قازاقستاننىڭ سبەربانكى (9,2%) جانە بانك تسەنتركرەديت (8,9%). ال تسەسنابانك پەن قازكوممەرتسبانكتە كەرىسىنشە, پروبلەمالى كرەديتتەر دەڭگەيى تومەن.
سونداي-اق, وتكەن جىلى بانكتەردىڭ كىرىستىلىك ناتيجەسى دە جاقسى بولعان. ەڭ جوعارعى كىرىس كازكوممەرتسبانك (24,1%) پەن حالىق بانككە (22,7%) تيەسىلى.