سەمەيدىڭ وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىندە «مۋزەي ءتۇنى» مەرەكەلىك كەشى ءوتتى. حالىقارالىق مۋزەيلەر كۇنىنە جانە ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىنا وراي وتكەن شارا اياسىندا «اق شاينەك, سارى ساماۋرىن, تۇرسا قايناپ...» اتتى كورمە ۇيىمداستىرىلدى.
كورمەگە ءحىح-حح عاسىرلارعا جاتاتىن ءپىشىنى دومالاق, قاداقشا, كۋبوك, تسيليندر ءتارىزدى جيىرمادان استام ساماۋرىن تۇرلەرى قويىلدى. ولاردىڭ مۋزەي قورىنداعى ءۇلگىلەرى سيرەك كەزدەسەتىندىگىمەن ەرەكشەلەنەدى. كەي ساماۋرىننىڭ سىرتى ءتۇرلى ناقىشتارمەن بەدەرلەنگەن. بىراق بۇيىمدى شىعارعان زاۋىتتىڭ بىرقاتار بايقاۋلار ءجۇلدەگەرى ەكەنىن ءبىلدىرەتىن بەلگىلەردىڭ كەيبىرى ساماۋرىننىڭ ەسكىرۋىنەن انىق كورىنبەيدى.
مۋزەي قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايتۋىنشا, قازاق تۇرمىسىنا, سونداي-اق, جايما تاباق, كەسە, شاي قاسىق سياقتى ىدىس تۇرلەرى دە دەندەپ ەنگەن. رەسەيدە ساماۋرىن جاساۋ ءىسى XVIII عاسىردا جاقسى دامىعان. 1850 جىلدارى تۋلا قالاسىندا عانا وسى سالادا 28 فابريكا جۇمىس ىستەگەن ەكەن. ال اتالعان بۇيىم قازاق جەرىنە ءXىح عاسىردان باستاپ كەلە باستادى.
– اتا-بابالارىمىز ساماۋرىندى مولشىلىقتىڭ بەلگىسى ساناعان. ءبىر قىزىعى, تەمىر تابىلا بەرمەيتىندىكتەن, ىدىس نەعۇرلىم اۋىر بولسا, سوعۇرلىم قىمبات باعالانعان. XVIII-ءحىح عاسىرلاردا شۇمەك ورناتىلعان ساماۋرىن ءوندىرىلگەن. ءبىز بىلەتىن قازىرگى ساماۋرىندار كەزەڭ-كەزەڭىمەن جەتىلدىرىلىپ وتىرعان. قازاق ەلى ونىڭ وتىنمەن قايناتىلاتىن ءتۇرىن كەڭىنەن پايدالاندى. مۋزەي قورىندا اتادان بالاعا مۇرا بولىپ كەلە جاتقان كونە ءجادىگەرلەر, ۇلتتىق بۇيىمدار مولىنان ساقتالعان, – دەيدى مۋزەيدىڭ جوعارى ءدارەجەلى مامانى گۇلنۇر تورتەنوۆا.
كورمە بارىسىندا مۋزەي اۋلاسىندا سارى ساماۋرىنعا وت جاعىلىپ, مەيماندارعا ىستىق شاي بەرىلدى.
دۋمان اناش,
«ەگەمەن قازاقستان»
سەمەي