تاريح • 01 قازان, 2025
مانشۇك مامەتوۆانىڭ اتا-اناسىنىڭ سۋرەتى جاريالاندى
عۇمىرى كەربەستىنىڭ كەكىلىندەي قىسقا بولعانمەن, ەرلىگىمەن ەلىنە نۇسقا بولا بىلگەن قازاقتىڭ قاھارمان قىزى – مانشۇك مامەتوۆا. وتانىن وقتان قورعاپ نەبارى 21 جاسىندا وپات بولعان قارشاداي قىزدىڭ تاعدىر تاۋانى تىستەسكەن تامىر سياقتى شىتىرمان ءھام شىرعالاڭ. ۇلتتىق ءباسپاسوز باتىر مانشۇكتى نازارىنان تىس قالدىرعان ەمەس. سونىڭ ىشىندە ەل گازەتى «Egemen Qazaqstan» پۋلەمەتشى قىزعا قاتىستى تىڭ دەرەكتەردى تۇراقتى جاريالاپ تۇردى. باسىلىم تىگىندىلەرىن اقتارىپ وتىرىپ 1992 جىلدىڭ 6 ماۋسىمىندا شىققان نومىرگە كوزىمىز ءتۇستى. قۇندى مۇرا قۇمساعات ۋاقىتتىڭ قۇرساۋىندا قۇمىعىپ قالماس ءۇشىن, جازىلعان جايدىڭ جاڭعىرىعى رەتىندە وقىرمان نازارىنا قايتا ۇسىندىق.
باعا • 29 قىركۇيەك, 2025
قازاننان باستاپ نە قىمباتتايدى
قازان ايىندا وتانداستارىمىزدى ءبىراز وزگەرىس كۇتىپ تۇر. بۇل جولى قىمباتشىلىق بىرنەشە سالادا بايقالادى. جارىق پەن جىلۋ باعاسى ءوسىپ, جانارماي قىمباتتاپ, نەسيە الۋ قيىنداۋى مۇمكىن. ءتىپتى شەتەلگە, اسىرەسە مىسىرعا بارۋدىڭ ءوزى قوسىمشا شىعىندى تالاپ ەتەدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ءوندىرىس • 28 قىركۇيەك, 2025
كولىك ءوندىرىسى: جاڭا جوبالار جانە تۇتىنۋشى تاڭداۋى
ەلىمىزدە كولىك جاساۋ ونەركاسىبى سوڭعى جىلدارى قارقىندى دامىپ, ەكونوميكانىڭ ماڭىزدى درايۆەرىنە اينالدى. مەملەكەتتىك باعدارلامالار مەن جەكە ينۆەستيتسيالاردىڭ ناتيجەسىندە جاڭا ءوندىرىس ورىندارى اشىلىپ, اۆتوموبيل قۇراستىرۋ كولەمى جىلدان جىلعا ارتىپ كەلەدى. سالا ءمينيسترى ەرسايىن ناعاسپاەۆتىڭ ايتۋىنشا, بيىل جاڭا ءونىم شىعارۋ جانە زاۋىتتاردى جاڭعىرتۋ بويىنشا 20-دان استام جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ, مىڭداعان جۇمىس ورىندارى اشىلعان. سوعان وراي كولىك جاساۋ ءىسىنىڭ جەتەكشى زاۋىتتاردىڭ ءبىرى Hyundai Trans Kazakhstan ءوندىرىسىنىڭ جەمىسى مەن جەتىستىگىن, جوبا مەن جوسپارىن سۇراپ بىلدىك, دەپ جازادى Egemen.kz,
قوعام • 26 قىركۇيەك, 2025
سۋيتسيد تۋرالى گرەك ويشىلدارى نە دەيدى؟
ءوز-وزىنە قول سالۋ – ەجەلدەن-اق ادامزات ويشىلدارىن تولعاندىرعان اۋىر تاقىرىپ. گرەك ويشىلدارى پلاتون مەن اريستوتەل بۇل ماسەلەگە جاي عانا جەكە ادامنىڭ تاڭداۋى رەتىندە ەمەس, جاننىڭ ماڭگىلىگىنە, ادىلەت زاڭىنا, مەملەكەت الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىككە بايلانىستى قاراعان. قادىرلى وقىرمان, ادامزات ساناسىنا ەرەسەن ەڭبەك ەتكەن ەكى فيلوسوفتىڭ وسى ماسەلە توڭىرەگىندەگى سالماقتى ويلارىن جيناقتاپ, نازارلارىڭىزعا ۇسىندىق.
ادەبيەت • 26 قىركۇيەك, 2025
«بولمىسىمنىڭ بولەكشە, ءتىپتى ءبىرتۇرلى قاسيەتى بار: بەيتانىس ادامدار مەنى جاڭا عانا ءبىر جەردە كورگەندەي اسەردە جۇرەدى». بۇل نەمىس بارلاۋىندا جۇرگەن سەرگەي يساەۆتىڭ ياكي ءشتيرليتستىڭ يۋليان سەمەنوۆ جازعان «كوكتەمنىڭ ون جەتى ءساتى» رومانىنداعى لەپەسى. راسىندا قىلمىس اينالاسىندا جۇرگەن ادامنىڭ قاشاندا كەلبەتى كۇڭگىرت, ارەكەتى ءۇستىرت. ال ول كوركەم شىعارما كەڭىستىگىنە تۇسكەن كەزدە بولمىسى تىپتەن كۇردەلەنىپ, دامىعان دراماتيزم ارقىلى وقىرماندى وقيعا جەلىسىنە تارتىپ وتىرادى. جازۋشى الپامىس بەكتۇرعانوۆتىڭ «شەف» اتتى رومانى دا قازاق دەتەكتيۆ جانرىنا قوسىلعان جاڭا تۋىندى.
ونەر • 23 قىركۇيەك, 2025
ادام جانىنىڭ كوركەم ءونىمى سانالاتىن ونەر اتتى قۇبىلىسقا زامان ويشىلدارى ءارتۇرلى انىقتاما بەرگەن. اريستوتەل ءۇشىن ونەر – ەلىكتەۋ بولسا, تولستويشا, ادام ءومىرىنىڭ قاجەتتى شارتى. ال قورقىت بابامىز اجالدى ونەر ارقىلى جەڭۋگە تالپىنعان. نە دە بولسا ونەردىڭ ومىرىمىزدە الاتىن ورنى ەرەكشە. ول بۇرىن دا سولاي بولعان, قازىر دە سول قالپىنان اجىراعان جوق. «قازىر» دەگەنىڭىز ءبىر قولىن وتكەنگە, ءبىر قولىن كەلەشەككە سۇيەيتىندىكتەن, ونەردىڭ ارعى زامانداعى ماڭىزى مەن كەلەشەكتەگى كەلبەتى حاقىندا تانىمدىق بارلاۋ جاساۋ مادەنيەتتى قوعامنىڭ مايەكتى تاقىرىبى دەپ سانايمىز.
ءان • 22 قىركۇيەك, 2025
دۇنيەنى تانۋدىڭ تارماعى كوپ, سونىڭ ءبىرى – اۋەن ارقىلى الەمگە ءۇڭىلۋ. حاكىم ابايدىڭ عالامشارىنا بۇل جولى مۋزىكا كەمەسىنىڭ زەرتتەۋشىلەرى كەلىپ قوندى. فرانتسۋزدىڭ كورنەكتى كومپوزيتورى پەر تيللۋا «اباي ارمانى» اتتى شىعارما جازىپ, اقىن الەمىنىڭ كوركەمدىك كەڭىستىگىنە بويلادى. ساز باقشاسى مەن ءسوز پاتشاسىنىڭ ۇيلەسىمى «قازاقكونتسەرت» ساحناسىندا كورىنىس تاپتى.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 19 قىركۇيەك, 2025
اۆتورلىق قۇقىق جۇيەسى تالقىلاندى
قازىر اقپارات ايدىنىنداعى ءماتىن, فوتوسۋرەت, بەينەماتەريالدار كوز ىلەسپەس جىلدامدىقپەن جاھانعا جايىلادى. بۇل جاعداي جۋرناليستەر مەن رەداكتسيالاردىڭ الدىنا اۆتورلىق قۇقىقتى ساقتاۋ جاۋاپكەرشىلىگىن جۇكتەيدى. سوندىقتان زاڭگەر, PhD رامازان كوكجال «قازاق گازەتتەرى» سەرىكتەستىگىڭ شاڭىراعىنا كەلىپ «جۋرناليستيكاداعى اۆتورلىق قۇقىق» تاقىرىبىندا باق وكىلدەرىنە ءدارىس وقىدى.
ءدىن • 19 قىركۇيەك, 2025
شەيح ءال-يسا: پالەستينالىقتاردىڭ تاعدىرىنا ساياسات ىقپال ەتتى
استانادا VIII دۇنيەجۇزىلىك جانە ءداستۇرلى دىندەر ليدەرلەرىنىڭ سەزى ءوز جۇمىسىن اياقتادى. ەكى كۇنگە سوزىلعان بۇل ماڭىزدى حالىقارالىق جيىندا الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلگەن ءدىني قايراتكەرلەر, ساياساتكەرلەر مەن ساراپشىلار بەيبىتشىلىك, تولەرانتتىلىق, ءوزارا قۇرمەت جانە قازىرگى زاماننىڭ ەڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تالقىلادى. فورۋمعا قاتىسقان بەدەلدى تۇلعالاردىڭ ءبىرى - دۇنيەجۇزىلىك يسلام ليگاسىنىڭ باس حاتشىسى, شەيح مۇحاممەد بەن ابدۋلكاريم ءال-يسا. ول سەزد اياسىندا قازىرگى الەمدەگى ءدىن ليدەرلەرىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگى مەن بەيبىتشىلىكتى ىلگەرىلەتۋدەگى ءرولى تۋرالى ءوز پىكىرىن ءبىلدىردى.
ەگەمەن قازاقستان • 18 قىركۇيەك, 2025
«ەگەمەن» نە دەگەن؟ 18 قىركۇيەك, 1990 جىل.
جاساندى ينتەللەكتىنىڭ كەرنەۋى كۇننەن كۇنگە كۇشەيگەنىمەن, جىلدار اراسىندا جىلجىتىپ وتىراتىن ۋاقىت ماشيناسى ءالى جاسالعان جوق. سوندىقتان ىلگەرى زامانداعى ىلكىمدى ىزدەنىستەر مەن وزەكتى وزگەرىستەردى گادجەتتەن ەمەس, گازەتتەن قاراۋعا تۋرا كەلەدى. اسىرەسە, حالىقتىڭ ءدال سول كەزدەگى حال-احۋالىن باق ايناسى انىق كورسەتەدى. حوش, وسىدان 35 جىلعا كەيىن شەگىنىپ كورەيىكشى.
