ابزال ماقاش
ابزال ماقاش«Egemen Qazaqstan»
1921 ماتەريال تابىلدى

تانىم • 25 اقپان, 2024

سەگىز قىرلى, ءبىر سىرلى...

ادەتتە ءبىر باسىندا بىرنەشە ونەر توعىسقان جانداردى «سەگىز قىرلى, ءبىر سىرلى» دەپ جاتامىز. بىراق ول قانداي «سەگىز قىر», ونىڭ جاسىرىن «سىرىنىڭ» ماعىناسى نە؟ وسى تىركەستىڭ مازمۇنىنا ءۇڭىلۋ ءۇشىن, استىرتىن ءمان جانە سيمۆول ۇعىمدارىنا توقتالعانىمىز دۇرىس.

جۇمىس • 22 اقپان, 2024

قار تازالاۋ – ساۋاپتى ءىس

قىسى قاتال استانادا قار تازالاۋ – قىرۋار شارۋا. قالا شارۋا­شى­لىعىنىڭ تىزگىنىن ۇستاپ وتىرعانداردىڭ جۇمىسى دا وسى مەز­گىلدە قاتتى سىنالادى. ال بۇل ۇدەدەن شىعۋ ءۇشىن كوم­مۋنال­دىق قىزمەت سالاسىنىڭ جۇمىسشىلارى ايانباي تەر توگەدى.

تانىم • 22 اقپان, 2024

تۇسىنىكسىزدىك تەورەماسى

يسپان فيلوسوفى حوسە ورتەگا گاسسەت «ونەردىڭ دەگەمانيزيالانۋى» ەڭبەگىندە ونەردىڭ حح عاسىرعا دەيىن عانا جالپىعا تۇسىنىكتى بولعانىن ايتا كەلىپ, كەيىنگى جۇزجىلدىقتا ونىڭ ەتيكا جانە ەستەتيكالىق سيپاتىنان اجىراي باستاعانىن باياندايدى. بۇرىنعى زاماندا اسا قاتتى باعالاناتىن سۇلۋلىق, ىزگىلىك سەكىلدى ادامي قاسيەتتەر جاڭا ءداۋىردىڭ تالعام تارازىسىندا مۇلدەم سالماعى بولماي شىقتى. كلاسسيكالىق ونەر يەلەرىنىڭ ادام ەموتسياسىمەن ويناۋ ءتاسىلىن مودەرنيستەر اينەك بەتىن قاساقانا قىرناعاندا اۆتوماتتى تۇردە تۋاتىن تىتىركەنۋگە عانا بالاپ, ونى بارىپ تۇرعان ادىلەتسىزدىككە بالادى. وسى ارقىلى ولار ءوز تۋىندىلارىن ويىن رەتىندە عانا قابىلداپ, وندا ەشبىر ادامي سەزىمدى, ءتىپتى ادامنىڭ ءوزىن كورسەتپەۋدى ماقسات تۇتتى. ال ح.گاسسەتتىڭ «ادامشىلىق اياقتالعان جەردەن اقىندىق باستالادى» دەگەن پىكىرى ساناڭىزدى تىپتەن ساپىرىپ ءتۇسۋى مۇمكىن. ەندى ويلانىپ كورەيىكشى. قازىرگى قازاق ادەبيەتىندە دە بەلەڭ الىپ جاتقان وسى ۇدەرىس ادامزات ساناسىنىڭ جاڭا داعدارىسىنا اكەلىپ سوقپاي ما ەكەن؟

ونەر • 22 اقپان, 2024

كاراۆادجونىڭ كەرەمەتى

يۋدانىڭ بەلگى بەرۋى قالدى. جەندەتتەر سول ساتتە تاپ بەرمەكشى. مىنە, ول ونى ءسۇيدى. قاس قاققانشا جەندەتتىڭ بىرەۋى جاعاسىنان شاپ بەرىپ ۇلگەردى. قازىر ونى تۇتقىندايدى. ادامزاتتىڭ الاپات قايعىعا دۋشار بولعانىن ۇققان يوانن شىڭعىرىپ سالا بەردى. يسا ءماسىحتى ءولىم جازاسىنا كەسپەكشى...وسى وقيعا ايگىلى يتاليان سۋرەتشىسى ميكەلاندجەلو كاراۆادجونىڭ «يۋدانىڭ ءسۇيىسى» كارتيناسىندا كورىنىس تابادى. كەسكىندەمە ونەرىنىڭ جاۋھارىنا اينالعان كارتينا نەسىمەن ەرەكشەلەنەدى؟ سۋرەتشىنىڭ جاسىرعان جۇمباعى نەدە؟

قوعام • 21 اقپان, 2024

قايىرىمدىلىق اۋكتسيونى

وتكەن اپتادا استانادا حالىقارالىق مەيىرىم كۇنى اتالىپ ءوتتى. مەرەكەنىڭ ماقساتى – ادامدار اراسىندا ىزگىلىك, مەيىرىم-ماحابباتتى ناسيحاتتاۋ جانە قايىرىمدىلىققا تارتۋ. بۇل كۇنى ءتۇرلى يگىلىكتى شارالار ۇيىمداستىرىلىپ, ادامدار ءبىر-بىرىنە سىيلىق تارتۋ ەتەدى. وسى كۇنگە وراي ەلوردادا «Asyl niet» قوعامدىق بىرلەستىگى قايىرىمدىلىق اۋكتسيونىن وتكىزدى.

ەلوردا • 21 اقپان, 2024

قار كۇرەپ, قارتتارعا كومەكتەستى

ەلوردادا قالىڭ قار جاۋىپ, كوممۋنالدىق قىزمەتتەر كۇشەيتىلگەن رەجىمدە جۇمىس ىستەپ جاتىر. وسىعان بايلانىستى كوللەدج ستۋدەنتتەرى قارت كىسىلەردىڭ اۋلاسىن قاردان تازالاپ بەرىپ, «يگى ىستەر مارافونى» ءداستۇرلى اكتسياسىن وتكىزدى.

قوعام • 12 اقپان, 2024

تاريح پەن تۇلعالاردى جىرلاعان

ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى جانىنداعى «كاۋسار» مادەني-تانىمدىق بiرلەستiگiندە اقىن, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى سەرىك تۇرعىنبەك ۇلىمەن كەزدەسۋ كەشى ءوتتى.

ۇلتتىق سپورت • 08 اقپان, 2024

كوشپەلىلەر ويىندارىنا دايىندىق قالاي؟

اڭگىمەنىڭ القيسساسى تۇركياداعى IV دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىنان باستالدى. ەكى جىل بۇرىن كورىكتى يزنيك شاھارىنىڭ قاق تورىندە, دالىرەك ايتساق, 2022 جىلدىڭ 3 قازانىندا تۇركيانىڭ جاستار جانە سپورت ءمينيسترى مەحمەت كاساپوگلۋ ءدۇبىرلى دودانى قورىتىندىلاپ تۇرىپ, 102 مەملەكەت وكىلدەرى الدىندا «ەندىگى V دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىن وتكىزۋ قۇرمەتىنە باۋىرلاس قازاق جۇرتى يە بولدى», دەپ سالتاناتتى تۇردە جاريالاعان ەدى. اقجولتاي حابار ءبىر دەمدە الاش دالاسىن ارالاپ كەتتى. سو­نىمەن, مىنە, ويداعى جوسپاردىڭ ورىندالار كۇنى دە جاقىنداپ قالدى. ابىرويىمەن قاتار جاۋاپ­كەرشىلىگى دە زور الاماندى وتكىزۋگە دايىندىعىمىز قالاي؟ 4 مىڭعا جۋىق سپورتشىمەن سىنعا تۇسەتىن ۇلتتىق قۇرامامىز قالاي جاساق­تالىپ جاتىر؟

قىسقى سپورت • 31 قاڭتار, 2024

قىسقى ويىننىڭ قارقىنى

قازاق سپورتى جىلدان-جىلعا دامىپ كەلە جاتىر. ايتسە دە كۇرمەۋى شەشىلمەگەن ماسەلەلەر ءالى دە كوپ. جازعى وليمپيا ويىندارىندا جاقسى ناتيجە كورسەتسەك تە, قىسقى سپورت دودالارىندا قىنجىلىپ قالاتىنىمىز راس. قارجىنى بولگەنمەن, قورجىنى تولماي قايتاتىن سپورتشىلارىمىز ءۇمىتتى نەلىكتەن اقتاي الماي جاتىر؟ مەملەكەتتىڭ ەڭ باعالى كاپيتالى دەنى ساۋ ۇرپاق بولسا, كاسىبي سپورتپەن شۇعىلدانۋ ءۇشىن بالالارعا بارلىق جاعداي جاسالعان با؟

رۋحانيات • 23 قاڭتار, 2024

ماعجان مەن مانسۇر حاللاج

شىعىس پوەزياسىنىڭ تانىمدىق تامىرىنا ۇڭىلسەك, جاراتۋشىمەن بولمىس بىرلىگىنە ۇمتىلعان ليريكالىق «مەندى» بايقايمىز. وت پەن كوبەلەك, گۇل مەن بۇلبۇل سەكىلدى كانوندىق وبرازدار اقىن جانىنىڭ ءابسوليۋتتى اقيقاتقا تالپىنىسىن بەينەلەيدى. وسى جولدا كۇللى رۋحانيات ساتىلارىن باعىندىرعان كىسى «كامالي ينسان» نەمەسە «تولىق ادام» دەپ اتالادى. ءدال وسى ساتىدا ول ءۇشىن پەندەلىكتىڭ پەردەسى اياقتالىپ, ادام – قۇداي اراسىنداعى شەكارا جويىلادى دا, ەكى بولمىس ءبىر بۇتىنگە اينالادى. ابايدىڭ ء«اربىر حاقيقاتقا تىرىسىپ, يجديھاتىڭمەن كوزىڭ جەتسە, سونى تۇت, ولسەڭ ايىرىلما» دەگەن كونتسەپتۋالدى يدەياسى دا وسى ويدى قۋاتتايدى. ناتيجەسىندە اقيقاتپەن تۇتاسقان كەمەل رۋح ەندى تاڭىرلىك دياپازوننان ءۇن قاتا باستايدى. قىسقاشا ايتساق, قۇدايدىڭ اتىنان سويلەيدى. ەندى اتالعان دوكترينانىڭ اقىن شىعارماشىلىعىنان قالاي كورىنىس تاباتىنىنا توقتالايىق. زامانىندا «مەن – حاقپىن» دەگەن ايگىلى ۇستانىمى ءۇشىن وپات بولعان ميستيك شايىر مانسۇر حاللاج بەن «وزىمە ءوزىم تابىنام» دەپ جىرلاعان ماعجان جۇماباەۆ اراسىنداعى رۋحاني ۇندەستىك تاڭعالدىرماي قويمايدى.

ياندەكس.مەتريكا