ەكونوميكا • 20 ماۋسىم, 2022
ءار كولىكتىڭ قوزعالتقىش كولەمىنە قاراي سالىعى دا ءارتۇرلى ەكەنى بەلگىلى. قوزعالتقىش كولەمى ۇلعايعان سايىن سالىق تا كوپ بولادى. ال كولىكتەردىڭ ىشىندە ليمۋزينگە سالىق قالاي ەسەپتەلەدى؟ بۇل تۋرالى قارجى مينيسترلىگى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىنىڭ ماماندارى ءتۇسىندىرىپ بەردى.
قوعام • 19 ماۋسىم, 2022
مەملەكەت قامقور بولسا, مەديتسينا ساپالى بولادى
بالا كەزىمىزدە مۇعالىم مەن دارىگەردەن ارتىق ماماندىق جوقتاي كورىنۋشى ەدى. ال قازىرگى بالالارعا مۇعالىم نە دارىگەر بول دەسەڭ, ات-تونىن الا قاشادى. ادامزاتقا ەڭ قاجەتتى ەكى ماماندىقتىڭ ەلىمىزدەگى قادىر-قاسيەتىن وسىدان-اق باعامدايسىڭ. قازىر قايتا مۇعالىمدەردىڭ مارتەبەسى ايقىندالدى, الەۋمەتتىك جاعدايى دا جاقساردى. ەسەسىنە دارىگەردىڭ ستاتۋسى مەن جاعدايىن ءالى كۇنگە جاقسارتا الماي وتىرمىز. مەديتسينا سالاسىنىڭ ساپاسى دا سىن كوتەرمەيدى.
قوعام • 17 ماۋسىم, 2022
ورتاشا جالاقى كولەمى – 285 مىڭ تەڭگە
رەسمي ستاتيستيكا بويىنشا جىل باسىنداعى قازاقستانداعى ورتاشا ايلىق جالاقى 285 مىڭ تەڭگە بولدى. ارينە, ايلىعى شايلىعىنا ارەڭ جەتەتىن حالىق بۇعان سەنگىسى جوق. بىراق ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتى الاڭىندا وتكەن بريفينگتە ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى الىبەك قۋانتىروۆ ەلىمىزدە ورتاشا ايلىق كولەمى راسىمەن سونداي دەڭگەيدە ەكەنىن ناقتىلاپ ايتتى.
ەكونوميكا • 15 ماۋسىم, 2022
جالعان ينۆەستيتسيالاۋدىڭ جاڭا كەيستەرى
بۇگىندە زامان اعىمىنا ساي الاياقتىقتىڭ دا ءتۇر-ءپىشىنى وزگەرگەن. جۇرتشىلىق كوپ ۋاقىتىن الەۋمەتتىك جەلىدە وتكىزەتىنىن ءبىلىپ العان اككى قۋلار قازىر ينتەرنەت ارقىلى الداپ-ارباۋدى جاقسى مەڭگەرگەن. جەلىلەردە جىلتىڭداپ شىعىپ قويمايتىن «تابىستىلاردىڭ قاتارىنا قوسىلعىڭىز كەلە مە؟», «مەترومەن جۇرەسىز بە, الدە ءوزىڭىزدىڭ جەكەمەنشىك كولىگىڭىزبەن جۇرگىڭىز كەلە مە؟», «دەمالىسىڭىزدى قايدا وتكىزەسىز: ساياجايدا ما, شەتەلدە مە؟» دەگەن سياقتى جارنامالار – سونىڭ كۋاسى.
قوعام • 14 ماۋسىم, 2022
ەڭ قاۋىپسىز كولىك قايسى دەسە, جۇرتشىلىقتىڭ ەسىنە بىردەن پويىز تۇسەرى انىق. شىنتۋايتىندا, ولاي ەمەس. ەڭ قاۋىپسىز بولىپ سانالاتىنى – اسپان كولىگى, ياعني ۇشاق. ودان كەيىنگى ورىندا – قۇرلىق كولىكتەرى, سودان كەيىن عانا پويىز. ال جەڭىل اۆتوكولىكتەردىڭ ىشىندە قاۋىپسىزى قايسى؟ مامانداردىڭ زەرتتەۋلەرىنە ءۇڭىلىپ كورەيىك.
تەحنولوگيا • 13 ماۋسىم, 2022
زامان تالابىنا ساي قازىرگى تاڭدا الەم بويىنشا ءىت-سالاسىنا سۇرانىس ۇلكەن. قازاقستان دا اقپاراتتىق تەحنولوگيا اعىمىنان قالىسپاي, تەحنوپاركتەر قۇرۋ, ماماندار دايارلاۋعا ەرەكشە دەن قويىپ جاتىر. پرەزيدەنتتىڭ ەلىمىزدە 100 مىڭ IT-مامان دايارلاۋ جونىندە ارنايى تاپسىرماسى دا بار. جاقىندا تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى يننوۆاتسيالىق ەكوجۇيە مەن IT-سالانى دامىتۋ ماسەلەلەرىن كەڭىنەن تالقىلادى.
قوعام • 10 ماۋسىم, 2022
اقىلى اۆتوتۇراق: پايدا تابا ما, قالتانى قاعا ما؟
ءىرى قالالاردا كولىك كەپتەلىسى – ۇلكەن ماسەلە. جول قوزعالىسىن رەتتەپ, كوشەلەردەگى كەدەرگىلەردى ازايتۋ ءۇشىن ءارتۇرلى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار قولعا الىنىپ كەلەدى. سونىڭ ءبىرى – اقىلى اۆتوتۇراقتار جۇيەسىن ەنگىزۋ ءادىسى. ۋربانيستەر جوبانىڭ بۇل ءتۇرىن قوزعالىس ترافيگىن رەتتەۋدىڭ دالەلدى ءتاسىلى دەپ سانايدى. الەمدە XX عاسىردىڭ ورتاسىنا تامان پايدا بولعان اقىلى تۇراقتار قازىرگى تاڭدا حالىقارالىق تاجىريبە رەتىندە كەڭىنەن قولدانىلادى. ال قازاقستاندا بۇل جۇيەنىڭ تاريحى سوناۋ 1996-1997 جىلداردان باستاۋ الادى. بىراق العاشقى جوبالار ءساتسىز اياقتالدى. كەيىن اۆتوماتتاندىرىلعان اقىلى اۆتوتۇراقتار الدىمەن ەكى شاھار – الماتى مەن نۇر-سۇلتاندا پايدا بولدى.
قارجى • 01 ماۋسىم, 2022
قارجى تاپشىلىعى قاجىتپاسىن دەسەك
«تابىسىنىڭ كەمىندە وننان ءبىر بولىگىن وزىنە جانە وتباسىنىڭ بولاشاعىنا جينايتىن ادامنىڭ باسىنا تۇبىندە بايلىق قونادى». بۇل – الەمدىك ەكونوميكالىق ادەبيەتتىڭ كلاسسيكاسىنا اينالعان ايگىلى «ۆاۆيلونداعى ەڭ باي ادام» كىتابىنىڭ اۆتورى دجوردج كلەيسوننىڭ ءسوزى. راسىمەن وتباسىلىق ءامياندى ساۋاتتى جوسپارلاۋدىڭ ءوزى – ۇلكەن ونەر. دامىعان ەلدەردە قارجى ساۋاتتىلىعىنا باۋلۋ, سونىڭ ىشىندە اقشانى ۇنەمدەۋگە, ونى ۇقساتىپ جۇمساۋعا جانە بيۋدجەتتى جوسپارلاۋعا جاستايىنان تاربيەلەيدى. ال بىزدە بيۋدجەتتىڭ ءوزى جابىق تاقىرىپ دەڭگەيىندە.
قوعام • 31 مامىر, 2022
قالا بالاسى ويناۋدان دا قالىپ بارادى
قازىرگىنىڭ بالاسى اسىق اتىپ, اسىر سالىپ وينامايدى. بۇرىنعىداي اعاشتى ات قىپ مىنبەيدى. ەرتەگى تىڭداپ وسپەگەننەن كەيىن ەرتەدەگى باتىرلارعا ەلىكتەمەيدى. ەسەسىنە ەسىل-دەرتى – تەلەديدارعا تەلمىرۋ, گادجەتكە ءۇڭىلۋ. قالا بالاسى دا, دالا بالاسى دا سونداي قازىر. دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ مالىمەتىنشە, 6-9 جاس ارالىعىنداعى بالالار كۇنىنە ورتا ەسەپپەن كەمى 3-4 ساعات بەلسەندى دەنە قيمىل ويىندارىمەن اينالىسۋى كەرەك. ال قازاقستاندىق 70,66% ءوسپىرىمنىڭ دالادا ويناۋ ۋاقىتى ءبىر ساعاتقا دا جەتپەيدى ەكەن.
ەكونوميكا • 24 مامىر, 2022
سالىق تۇسىمدەرى بىلتىرعىدان جوعارى
2022 جىلعى 4 ايدا سالىق تۇسىمدەرى بىلتىرعىمەن سالىستىرعاندا 1,6 ەسە كوپ تۇسكەن. وسىلايشا, مەملەكەتتىك بيۋدجەتكە سالىق تۇسىمدەرى بويىنشا جوسپار 110,1%-عا ورىندالعان. بۇل تۋرالى قارجى مينيسترلىگى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى حابارلادى.
