Banner
Egemen Qazaqstan
Egemen Qazaqstan
3926 ماتەريال تابىلدى

ايماقتار • 20 تامىز, 2019

ۇلى دالانىڭ تىلدە ورىلگەن تاريحى

بۇگىنگى كۇنى ۇلتتىڭ, ناقتىلاپ ايتقاندا, قازاق حالقىنىڭ ءوزىن ءوزى ىزدەۋى, وزىندىگىن تابۋى ايرىقشا وزەكتىلىككە يە بولىپ وتىر. عىلىمدا ۇلتتىڭ وزىندىگىن ايقىنداۋدى «ۇلتتىق بىرەگەيلىك» دەپ اتاۋ ورنىققان. ءبىر قاراعاندا بۇل جەڭىل, ەشقانداي كۇردەلىلىگى جوق ماسەلە بولىپ كورىنۋى مۇمكىن. ال شىنتۋايتىنا كەلگەندە, قازاقتى قازاق ەتىپ تۇتاستىرىپ تۇرعان نە, قازاق ۇلتىنىڭ تەك وزىنە عانا ءتان, وزگەلەردەن ەرەكشەلەپ تۇرعان باستى ايىرىمى نەدە, قازاق دەسە ويىمىزعا نە ورالادى, كوز الدىمىزعا قانداي تۇسىنىك-ەلەس ۇيىرىلەدى, قازاقتى ۇلت رەتىندە ۇيىستىرىپ تۇرعان باستى قانداي قۇرال, قازاقتى العا قۇلشىندىراتىن, رۋحىنا قۋات, كوڭىلىنە شابىت بەرەتىن قانداي قاسيەت دەگەن ساۋالدار تىزبەگى كولدەنەڭ شىققاندا, ابدىراپ, كادىمگىدەي ويلانىپ قالاتىنىمىز بەلگىلى. ءسوز جوق, بۇل سۇراقتارعا كوڭىلگە قونىمدى, ءۋاجى تولىمدى, قيسىنعا نانىمدى جاۋاپ ىزدەۋ جانە تابۋ, بۇلتارتپاس فاكتىلەرگە سۇيەنىپ تۇجىرىمداۋ وزەكتى دە قاجەتتى ماسەلەلەردىڭ قاتارىندا.

ايماقتار • 20 تامىز, 2019

بال اراسى – تابىس كوزى

وبلىس ورتالىعى تالدىقورعاننان شالعايلاۋ جاتقان تاۋلى ولكەدە, تەڭىز دەڭگەيىنەن 2 مىڭ مەتردەن جوعارى جاتقان رايىمبەك اۋدانىندا وندىرىلگەن ازىق-ت ۇلىكتىڭ, ەت پەن ءسۇتتىڭ, قىمىزدىڭ دامدىلىگىن ايتپاعاندا, ساپاسى دا وتە جوعارى. كوك قۇراعى كەلىسىپ, سان ءتۇرلى گۇلدەرى كوز جاۋىن العان وڭىردە دايىندالاتىن بالدى ايتساڭىزشى!..

ايماقتار • 20 تامىز, 2019

وسىمدىك الەمىنىڭ قاسيەتىن تاني الدىق پا؟

بۇگىندە قازاق جەرىنىڭ استىنىڭ دا, ءۇستىنىڭ دە تابيعي بايلىعىن يگىلىككە جاراتۋ مەن پايدالانۋدىڭ نەبىر جۇمىستارى قايناپ ءجۇرىپ جاتقان كەزەڭدە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ قۇرىلۋىن وتە دەر كەزىندە قولعا الىنعان ۇدەرىس دەپ سانايمىز.

ايماقتار • 20 تامىز, 2019

بايبەكتەن برايتون-بيچكە دەيىن نەمەسە «داريانىڭ» جاعالاۋى

الماتى – قاشاندا ءار قازاقستان­دىق­تىڭ جۇرەگىنەن جىلى ورىن الارى حاق. ىرگەلى شاھار تاريحىندا الماتىنى ءتورت جىل باسقارعان باۋىرجان بايبەكتىڭ دە, ونىڭ الدىندا دا بولعان اكىمدەردىڭ دە وزدەرىنە ءتان قولتاڭبالارى قالدى. دەگەنمەن, بايبەك مىرزامەن الماتىلىقتار قيماي قوشتاستى...

قوعام • 19 تامىز, 2019

جەتىستىك فورمۋلاسى

«بايسەركە-اگرو» اگروحولدينگىنىڭ باسشىسى تەمىرحان دوسمۇحامبەتوۆ ايتقانداي, ء«بىلىم, عىلىم جانە ءوندىرىس بىرلىگى – اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرىسىن كوتەرۋدىڭ نەگىزى جانە كاسىپورىن جەتىستىگىنىڭ فورمۋلاسى».

قازاقستان • 19 تامىز, 2019

عىلىمدى قارجىلاندىرۋ – ماڭىزدى ماسەلە

الەمنىڭ دامىعان مەملەكەتتەرى عىلىمدى باسەكەگە قابىلەتتى قوعام قۇرۋدىڭ ىرگەتاسى دەپ ەسەپتەيدى. الەمدىك ءبىلىم كەڭىستىگىنىڭ جاڭا ساپالىق بەلگىلەرىن دە عى­لىم­نىڭ دامۋى ايقىنداۋدا. اسىرەسە «تسيفرلى قوعامدا» قاي مەملەكەت ۇرىم­تال, ءتيىمدى عىلىمي جاڭالىقتار مەن اقپاراتتاردى جاساي السا, سول مەم­لەكەتتەر پاي­داعا كەنەلەدى, كۇشەيە تۇسەدى. تسيفرلى تەحنولوگيالاردى مەڭ­گەرگەن جاس ۇر­پاقتىڭ مەملەكەتكە پايدالى شارۋامەن اينالىسۋى عىلىمي زەرت­تەۋلەردى جولعا قويۋدا شەشۋشى ءرول اتقارۋدا. جىلدام وزگەرىپ جاتقان قوعام­نىڭ ەكو­نو­ميكالىق جاڭارۋى, الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمنىڭ دامۋى, بالاما­لى قۋات كوز­دەرىن پايدالانۋ, ەلدىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ سياق­تى مىن­دەتتەر عىلىمي ىزدەنىستەر مەن زەرتتەۋلەردى بەلسەندى جۇرگىزۋگە تاۋەلدى.

تاريح • 19 تامىز, 2019

الىپتار جايلى ءۇش ۇزىك سىر

كوزى تىرىسىندە-اق اتى اڭىزعا اينالعان ادامدار بولادى. ول اڭىز ءبىرتۋار ازاماتىن سۇيگەن ىرزا حالىقتىڭ, مىرزا كوڭىلىنەن تۋادى. ۇرپاقتان ۇرپاققا جەتەتىن, سونى تۋىندىلارىمەن عانا ەمەس, ازاماتتىق, ەرلىگىمەن دە ەل قۇرمەتىنە بولەنگەن عابيت ماحمۇت ۇلى مۇسىرەپوۆ جايلى دا اڭىز اڭگىمەلەر از ەمەس. مەن اڭىز ەمەس, ءوز كوزىممەن كورگەن, ءوزىم كۋا بولعان جايلاردان سۋىرتپاقتاپ سىر شەرتە وتىرىپ, قايتالانباس حاس تالانتتىڭ كوپكە تانىس ەمەس كەيبىر قىرلارى مەن سىرلارى جايلى اڭگىمەلەكپىن.

الەم • 14 تامىز, 2019

وتۇكەندە قاعانعا ارنالعان كەشەن تابىلدى

حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى عالىمدارى تۇركىنىڭ ەجەلگى مەكەندەرىنىڭ ءبىرى سانالاتىن موڭعوليا جەرىندە جۇرگىزىپ جاتقان ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارى بارىسىندا تاعى دا ولجالى بولدى. «تاعى دا» دەيتىن سەبەبىمىز, اكادەميا عالىمدارى بىلتىر كەرۋلەن وزەنى اڭعارىنداعى قازبا جۇمىستارى كەزىندە تۇركى داۋىرىنە ءتان عۇرىپتىق كەشەندەردى اشقان ەدى. بيىل «نومگون-2» عۇرىپتىق كەشەنىنەن بىرقاتار جادىگەر تاۋىپ وتىر.

قوعام • 14 تامىز, 2019

ونوماستيكالىق اتاۋلار بىرىزدىلىكتى تالاپ ەتەدى

ونوماستيكالىق اتاۋلار,­ ونىڭ ىشىندە ەلىمىزدىڭ جەر-سۋ اتاۋلارى, اتى-جون­دەرىمىز – ۇلتتىق-تىل­دىك جانە مەملەكەتتىك بىرە­گەيلىگىمىزدى ايقىندايتىن باستى فاكتورلاردىڭ ءبىرى. تاۋەل­سىزدىك العان جىلداردان بەرى ونو­ماستيكالىق اتاۋلاردىڭ مازمۇنىن ۇلت­تاندىرۋعا باعىت­تالعان قىرۋار ءىس-شارالار ات­قا­­رىلعاندىعى بەلگىلى. ەندى لاتىن ءالىپبيى ەنگىزىلگەن ساتتەن باستاپ مىڭداعان, ءجۇز مىڭداعان ونوماستيكالىق اتاۋلارىمىز كەڭ حالىقارالىق, الەمدىك اقپاراتتىق كەڭىستىكتەگى اينالىمعا ەنگەلى وتىر. وسى ورايدا ەلىمىزدىڭ جەر-سۋ اتاۋلارىن لاتىن الىپبيىندە تاڭبالاۋ, سونداي-اق شەتتىلدىك گەوگرافيالىق اتاۋلاردى قازاق ءتىلىنىڭ جاڭا الىپبيىندە جازۋ جانە ءتول انتروپونيمدىك جۇيەمىزبەن قاتار, شەتتىلدىك ەسىمدەردى تاڭبالاۋ ماسەلەسى وزەكتى بولماق.

100 • 10 تامىز, 2019

«ەڭبەكشىل قازاق» گازەتى: ەل جاستارىنىڭ ەكپىنى كۇشتى

1924 جىلى «ەڭبەكشىل قازاق» گازەتىنىڭ №237 سانىنا شىققان «ەل جاستارىنىڭ ەكپىنى كۇشتى» ماقالاسىن نازارلارىڭىزعا ۇسىنامىز.

ياندەكس.مەتريكا