الەۋمەتتىك ارىپتەستىك السىرەمەيدى

ەۋرازيالىق توپ 22 جىلدان بەرى وڭىردەگى الەۋمەتتىك يگىلىكتەردىڭ جۇزەگە اسۋىن قولداپ, قوستاناي وبلىستىق اكىمدىگىمەن الەۋمەتتىك ارىپتەس بولىپ كەلەدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن دۇنيەجۇزىندەگى كەن وندىرەتىن قۋاتتى كاسىپورىندار قاتارىنان سانالاتىن ەۋرازيالىق توپ باسقارماسى جاقىندا وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇ­حامبەتوۆپەن ەكى مەموراندۋمعا قول قويدى. ەۋرازيالىق توپتىڭ باسقارما توراعاسى الديار قازتاەۆ پەن وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ قول قويعان, ونىڭ العاشقىسى قوستاناي وڭىرىندە ينفراقۇرىلىمدىق ماسەلە­لەردىڭ شەشىمىن تابۋىنا كومەك بەرەدى. بيىل ERG مەموراندۋم شەڭبە­رىندە وبلىسقا 1,3 ميلليارد تەڭگە بەرەتىن بولدى. بۇل قارجى وتكەن جىل­دارداعى سەكىلدى وڭىردەگى ما­ڭىزدى الەۋمەتتىك جوبالارعا جۇم­سالادى. مىسالى, رۋدنىي قالاسىندا «سوكولوۆ» ستانساسىنان ۆاسيلەۆ بۋلان­دىرعىشىنا دەيىنگى سۋ ناسو­سىنىڭ جوندەۋ جۇمىستارى, ارقالىق, قوستاناي قالالارىنداعى ورتالىق ستاديونداردى قايتا جاڭعىرتۋ, امان­گەلدى اۋدانىنداعى باتىر مۋزەيىن جوندەۋ جۇمىستارى وسى قارجىنى كۇتىپ تۇر. ەكىنشى مەموراندۋمعا رەسپۋبلي­كالىق «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى باسقارماسىنىڭ توراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ, ەۋرازيالىق توپتىڭ مەنەدجەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى الەكساندر ماشكەۆيچ پەن وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ قول قويدى. بۇل شارا شەڭبەرىندە وبلىس وڭىرىندە شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ ءۇشىن جوبالار جۇزەگە اساتىن بولادى. وبلىس اكىمدىگى مەن ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى وڭىردە حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ماقساتىندا كاسىپكەرلىكتى قارجىلاندىرۋ ءۇشىن شاعىن نەسيە ۇيىمىن قۇرۋعا ءباتۋا­لاستى. بۇل ۇيىم كاسىبىن ەندى باستاعان كاسىپكەرلەردى ىنتالاندىرۋ, ولاردىڭ تاجىريبەسىن تولىقتىرۋ ءۇشىن ىڭعايلى, جەڭىل نەسيەمەن قارجىلاندىراتىن بولادى. ەۋرازيالىق توپ كاسىپكەرلەردىڭ «اتامەكەن» ۇلتتىق پالاتاسىنا 300 ميلليون تەڭگە قارجى بولەدى, وسىنداي كولەمدەگى قارجىنى وبلىس اكىمدىگى دە بەرەدى. بۇل قارجىعا نەگىزىنەن رۋدنىي, ليساكوۆ, ارقالىق قالالارى تۇرعىندارىنىڭ شاعىن كاسىپ­كەرلىكپەن اينالىسۋىنا مۇمكىندىك جاسالادى. وبلىس اكىمى ەكى مەموراندۋمنىڭ ءوزارا بايلانىستى ەكەنىن ايتقان بولاتىن. ولاردىڭ ەكەۋى دە وڭىردەگى نەگىزىنەن ەۋرازيالىق توپقا كىرەتىن ءوندىرىس ورىندارىنىڭ تۇرعىندارى تۇراتىن رۋدنىي, ارقالىق, ليساكوۆ قالالارى مەن كاچار كەنتىنىڭ تۇر­عىندارىنا ارنالعان الەۋمەتتىك جانە كاسىپكەرلىك جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا ارنالادى. ەۋرازيالىق توپتىڭ قۇرامىنا قوستاناي وبلىسىندا ورنالاسقان كەن الىبى سوكولوۆ-سارىباي كەن ءوندىرۋ بىرلەستىگى, «قازاقستان ءاليۋمينيىنىڭ» فيليالدارى بولىپ سانالاتىن كراس­نووكتيابر جانە تورعاي بوكسيت كەن ءوندىرۋ باسقارمالارى كىرەدى. وسى ءۇش وندىرىستە 24 مىڭعا جۋىق ادام جۇمىس ىستەيدى. تەك سوكولوۆ-سارىباي كەن ءوندىرۋ بىرلەستىگىندەگى جۇمىسشىلار سانى 19700-دەن اسادى. وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحام­بەتوۆ مەموراندۋمعا قول قويۋ كەزىن­دە وڭىردەگى ەۋرازيالىق توپقا كىرەتىن وندىرىستەگى جۇمىسشىلار جالا­قىسىنىڭ وسەتىندىگىن, ول ماق­ساتتا ەۋرازيالىق توپپەن كەلىسىپ وتىر­عاندىعىن دا ايتىپ كەتتى. الەۋمەتتىك ارىپتەستىك باردا ءدۇ­نيە­نى تەڭسەلتىپ وتىرعان داعدارىسقا ءوڭىر­دەگى ءوندىرىس پەن الەۋمەتتىك سالا­نىڭ قايىعى قايىرلامايدى. ءنازيرا جارىمبەتوۆا, «ەگەمەن قازاقستان». قوستاناي.