مۇنايشى زينات

مۇنايشىلاردىڭ اراسىندا دا نازىك جاندىلار از ەمەس. سولاردىڭ ءبىرى –زينات ۇمىتاەۆا. ونىڭ بالالىق شاعى مۇنايشىلار ورتاسىندا ءوتىپتى. ويتكەنى, اكەسى جۇماباي كومسومول مۇناي كاسىپشىلىگىندە 1941 جىلدان ەڭبەك ەتىپتى. سۇراپىل سوعىس باستالعان جىلى جۇماباي دا مۇناي كاسىپشىلىگىن ەلەكتر ەنەرگياسىمەن قامتۋ ءۇشىن جۇمىسقا جىبەرىلگەن ەكەن. سول كەزدەن بەرى تابان اۋدارماي مۇناي-گاز ونەركاسىبىندە ەڭبەك ەتە ءجۇرىپ, بالالارىن دا وسى كاسىپكە باۋلىپتى. تاڭ بوزارىپ اتا باستاعاننان توپ-توبىمەن مۇناي ۇڭعىما­لارىنا بەتتەپ بارا جاتاتىن مۇنايشىلاردى كۇندە كورە­تىن زينات تا بالا كەزىنەن «قا­را التىننىڭ» ءيىسىن سەزىنىپ وسكەن. راس, رەسەيدىڭ استراحان وڭىرىندە كىندىك قانى تامعان, كەيىن سول قالاداعى وقۋ ورنىنان مەديتسينالىق ءبىلىم العان اناسى ساعيپا قىزىنىڭ دارىگەرلىكتى نە, مۇعالىمدىكتى تاڭداعانىن قالاعان ەكەن. الايدا, ءوزىنىڭ بالالىق شاعى وتكەن كومسومول كەنتىندەگى بارلىق بالانىڭ «كىندىك شە­شەسى» اتانعان اناسىنىڭ ەمەس, مۇنايشىلارمەن بىرگە «قارا التىن» سەلىن تاسىتقان اكەسىنىڭ شەجىرەلى جولىن جالعاستىرۋعا بەلدى بەكەم بۋىپتى. بۇعان ءبىر كوشەدە كورشى تۇرعان باعىت اۋنيازوۆانىڭ جوعارى وقۋ ورنىندا گەولوگ ماماندىعىنا وقىعانى دا اسەر ەتكەنىن جاسىرمايدى. «تابيعي بايلىقتى ءبارى جەر استىنان شىعادى. جەردىڭ استىندا نە بارىن ءبىلۋ ءۇشىن گەولوگ بولۋ كەرەك. ءتىپتى, مۇناي ءوندىرۋ ءۇشىن دە الدىمەن گەولوگيالىق زەرتتەۋ جۇرگىزىلەدى. جەر استىنىڭ قىرتىسىن, وندا قانداي تابيعي بايلىق بارىن تەك گەولوگ قانا انىقتاي الادى», دەپ زيناتتى وسى ماماندىققا قىزىقتىرعان ەكەن. وتباسىنداعى بەس بالانىڭ ءبىرى بولىپ وسكەن زيناتتىڭ 1975 جىلى مەكتەپ بىتىرىسىمەن مۇناي كاسىپشىلىگىندە العاشقى ەڭبەك جولىن باستاۋعا تالپىنىسى ناتيجەلى بولىپتى. كەيىن الماتىداعى بۇرىنعى لەنين اتىنداعى قازاق پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىندا وقىپ, تاۋ-كەن ينجەنەرى ماماندىعىن يگەرىپتى. ءسويتىپ, ءوزى ەڭبەك جولىن باستاعان «دوسسورمۇنايگاز» باسقارماسىنا قايتا ورالعان. قازىر التىكول مۇناي دايىنداۋ جانە تاسىمالداۋ تسەحىندا ەڭبەك ەتەدى. باسقارما باسشىلارى ءوز ءىسىن جاۋاپكەرشىلىكپەن اتقاراتىن زيناتقا سەنىم ارتىپ, تسەحتىڭ شەبەرى ەتىپ بەكىتىپتى. ونىڭ وسى جۇمىستى اتقارعانىنا 35 جىلدان اسىپ بارادى. – اكەم بالا كەزىمدە دوسسور­دىڭ مۇنايىنىڭ ساپاسى وتە جوعارى, جاۋعا قارسى جەر تالعا­ماي جۇرەتىن تانككە جانارماي رەتىندە جىبەرىلدى دەپ وتىرۋشى ەدى. «ءبىزدىڭ جەرىمىزدە مۇناي مول, ۇرپاقتان ۇرپاققا جەتەدى» دەيتىن. «تەك بىلگىر مۇنايشى بولۋ ءۇشىن ەرىنبەي ىزدەنۋ, ەڭبەكتەنۋ قاجەت», دەگەنى دە ەستە اكەمنىڭ. «بۇل كاسىپتىڭ قيىندىعى كوپ: قىستىڭ قاقاعان ايازى مەن جازدىڭ اپتابىنا شىداپ, الدىمەن ادامدارمەن ءتىل تابىسا بىلسەڭ, ءاربىر ءساتىڭدى, ءاربىر كۇنىڭدى ەلدىڭ يگىلىگى ءۇشىن جۇمساساڭ عانا ابىرويعا بولەنەسىڭ», دەگەنىن جادىما ءتۇي­دىم, – دەيدى مۇناي دايىنداۋ جانە تاسىمالداۋ تسەحىنىڭ شەبەرى زينات ۇمىتاەۆا. – اكەنىڭ سول اماناتىنا ادال بولۋعا تالپىندىم. نۇري نۇرجانوۆ, باي­عابىل امانعاليەۆ سىندى اكەممەن زامانداس اعا بۋىن مۇ­نايشىلاردىڭ تالىمىنەن, ءتاجى­ريبەسىنەن ءۇي­رەنگەنىمدى كۇن­­دەلىكتى جۇمىسىمدا پايدالانىپ وتىرامىن. شۇكىر, ءارىپ­تەستەرىمنىڭ اراسىندا ابى­روي­لىمىن. قازىر ءوزىمنىڭ باۋلىعان شاكىرتتەرىم دە بار. – ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىن العالى بەرى مۇنايشىلاردىڭ احۋالى جاقساردى. بۇرىنعىداي ەمەس, كەن ورنى زامان تالابىنا ساي جابدىقتالعان. مۇناي دايىنداۋ جانە تاسىمالداۋ ۇدەرىسى كومپيۋتەرمەن باقىلانادى, – دەيدى وتباسىندا مۇنايشىلار اۋلەتىنىڭ وتاناسى, كەن ورنىندا زينات ۇمىتاەۆا. – ەڭ باستىسى, ەل ەكونوميكاسىنىڭ وركەندەۋىنە ۇلەسىمدى قوسىپ جۇرگە­نىمدى ماقتان تۇتامىن. بالالا­رىمىزدى دا وتانعا ادال ەڭبەك ەتۋگە تاربيەلەدىك. جولداسبەك شوپەعۇل, «ەگەمەن قازاقستان». اتىراۋ وبلىسى, ماقات اۋدانى.