پرەزيدەنت • بۇگىن, 15:58

قاسىم-جومارت توقاەۆ: جوشى ۇلىسىنىڭ مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن مۇقيات زەردەلەۋ قاجەت

2 مين
وقۋ ءۇشىن

«التىن وردا – دالا وركەنيەتىنىڭ ۇلگىسى: تاريح, ارحەولوگيا, مادەنيەت, بىرەگەيلىك» اتتى حالىقارالىق سيمپوزيۋمىندا پرەزيدەنت جوشى ۇلىسىنىڭ مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن مۇقيات زەردەلەۋ قاجەتتىگىن ايتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

قاسىم-جومارت توقاەۆ: جوشى  ۇلىسىنىڭ مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن مۇقيات زەردەلەۋ قاجەت

فوتو: اقوردا

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ الىپ يمپەريانىڭ نەگىزگى قۋاتى مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىندە بولعاندىعىنا توقتالدى.

«جوشى ۇلىسىنىڭ داۋىرلەپ تۇرعان كەزدەگى اۋماعى 6 ميلليون شارشى شاقىرىمدى الىپ جاتتى. ءتىپتى, ريم يمپەرياسىنىڭ ەڭ ايبىندى كەزەڭىندە مۇنداي جەر كولەمى بولماعان. كەيبىر تاريحشىلاردىڭ پىكىرى بويىنشا, التىن وردانىڭ دالا ءريمى دەپ اتالۋى دا – وسىدان. بىراق الىپ يمپەريانىڭ قۋاتى جەرىنىڭ كولەمىندە ەمەس, ونىڭ ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزى, ياعني, مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىنىڭ مىقتى بولۋىندا ەدى», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.

پرەزيدەنت التىن وردا داۋىرىندە دالا ءداستۇرلى قۇقىعى مەن يسلام قۇقىعىنىڭ ۇيلەسكەنىن, سونداي-اق « ۇلى جاساق» زاڭى مەن تۇرىك قاعاناتىنىڭ قۇقىقتىق مادەنيەتى قوعامدىق ءتارتىپتىڭ نەگىزىن قالاعانىن جەتكىزدى.

«جوشى ۇرپاقتارى حان نەمەسە گابسبۋرگ ديناستيالارى سەكىلدى عاسىرلار بويى, ياعني, 600 جىلدان استام ۋاقىت ۇلى دالا توسىندەگى ءتۇرلى مەملەكەتتىك قۇرىلىمدارعا بيلىك جۇرگىزدى. بۇل جوشى حاننىڭ ۇرپاقتارى قۇرعان مەملەكەت جۇيەسى تۇراقتى ءارى ومىرشەڭ بولعانىن كورسەتەدى. سونىڭ ارقاسىندا ءارتۇرلى ەتنوس پەن ءدىن وكىلدەرى تاتۋ-ءتاتتى ءومىر ءسۇردى. التىن وردا داۋىرىندە دالا زاڭى مەن يسلام قۇقىعىنىڭ ۇيلەسىمدى جۇيەسى قالىپتاستى. ال قوعامدىق ءتارتىپ قاعيداتىنىڭ باستاۋىندا تۇرىك قاعاناتىنىڭ قۇقىقتىق مادەنيەتى مەن شىڭعىس حاننىڭ « ۇلى جاساق» زاڭى تۇردى. زاڭ ۇستەمدىك قۇرعان الىپ يمپەريانىڭ ءار تۇكپىرىندە ادامنىڭ جانە ونىڭ مال-مۇلكىنىڭ قاۋىپسىزدىگى تولىق قامتاماسىز ەتىلدى. بۇل – قوعامدىق ءتارتىپ بولدى دەگەن ءسوز», دەدى پرەزيدەنت.

سونداي-اق, قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلىمىز يۋنەسكو-نىڭ قولداۋىمەن كوپتەگەن ماڭىزدى جوبانى جۇزەگە اسىرعاندىعىن اتاپ ءوتىپ, تاريحقا ءادىل ءارى ساياسي تۇرعىدان بەيتاراپ باعا بەرۋ كەرەكتىگىن ايتتى.

سوڭعى جاڭالىقتار